Jimmy Dijk (SP) tijdens een debat over het rapport van de parlementaire commissie Fraudebeleid en Dienstverlening. Foto: Bart Maat / ANP
De toeslagenouders konden het niet aanzien hoe de nieuwe meerderheid in de Tweede Kamer op de rem trapt over een nieuw fraude-beleid. En er gebeurde meer in de Kamer.
Met afgrijzen kijkt het vaste groepje toeslagenouders op de publieke tribune naar het debat over de parlementaire enquête naar de toeslagenaffaire. ,,We stappen op. Dit hoeven we niet te pikken’’, fluistert Jurgen Deceuninck uit Pesse.
Jimmy Dijk, de SP-leider uit Groningen, priemt even daarvoor met een handvol papieren naar Roelien Kamminga, het VVD-Kamerlid uit Zuidbroek. Een schande vindt hij het, dat de VVD de negentien voorstellen van de enquêtecommissie niet zomaar overneemt terwijl toch overduidelijk is dat de fraude-aanpak uit de hand is gelopen. ,,Uw partij is verantwoordelijk voor de ideologie die achter dit schandaal zit’’, bijt hij haar toe.
,,De heer Dijk maakt er een karikatuur van’’, reageert Kamminga. Ze legt rustig uit dat ze de fraude-plannen van de commissie heus serieus neemt. Maar zonder enige discussie alles overnemen? ,,Gewoon strik erom? Dat doet het rapport geen recht.’’
De NSC, de partij van toeslagen-kampioen Pieter Omtzigt, wil net als de VVD en PVV niet zomaar akkoord gaan met de lijst aanbevelingen. Het komt de formerende partijen op keiharde kritiek te staan van GroenLinks-PvdA, SP, ChristenUnie en Partij voor de Dieren.
Zakt andere fraude-aanpak in als plumpudding?
Nou is er zó uitgebreid onderzoek gedaan door de enquêtecommissie en gaf werkelijk iedereen toe dat de overheid grote fouten heeft gemaakt, en dan zakt het uiteindelijk in als een plumpudding? Maar de NSC wil wachten op de PVV, omdat het traditie is dat de grootste partij na zo’n parlementaire enquête een motie indient namens de hele Kamer. Dat wordt alleen lastig, blijkt als Edgar Mulder, de PVV’er van dienst, aan het woord komt.
De PVV voelt er niets voor om een harde aanpak van fraudeurs te verzachten. ,,Niet te veel coulance inbakken’’, zegt Mulder. ,,Nederland moet geen luilekkerland worden voor criminelen en fraudeurs’’.
Dat is het bonte gezelschap op de tribune te gortig. Het clubje ouders, onder wie het Drentse stel Jurgen en Gerda Deceuninck, heeft er een dagtaak aan. Al die verhoren, het helpen van mede-slachtoffers, het praten met ambtenaren, politici en journalisten. Een deel van hen heeft er ook werkelijk zijn werk van gemaakt, in de vorm van een hulpverleningsstichting of als ervaringsdeskundige. En dit is minstens de tiende vergadering in de Tweede Kamer die ze er over bijwonen.
Al die tijd wordt door alles en iedereen erkend dat ze de dupe zijn van een veel te harde fraude-aanpak. Dat ze daardoor verkeerd behandeld zijn, dat het een drama is dat hun kinderen ook nog zijn afgepakt en dat ze recht hebben op genoegdoening. En dan krijg je dit.
Opstappen gaat helemaal voorbij aan Kamerleden en journalisten
Het was niet de eerste keer dat het groepje opstapte. Wat moet je ook anders om je ongenoegen te laten merken. Maar dit keer wordt het niet eens opgemerkt door de pers. Want alle journalisten zijn allang naar kantoor of huis. Ze zitten het debat vanachter een scherm te volgen, zoals eigenlijk iedereen tegenwoordig doet in de Tweede Kamer.
Dus ook aan de meeste Kamerleden gaat de actie voorbij. Ze hebben wel even genoeg andere dingen aan hun hoofd in deze laatste drukke week voor het mei-reces.
Een verdieping lager dan de plenaire zaal kabbelen de formatiegesprekken rustig voort. Veel horen we er niet van behalve wat geruzie via tweets. Maar na de vakantie wordt er toch eindelijk een doorbraak beloofd.
De Groningen-enquête en de toeslagenenquête zijn nog niet eens helemaal afgerond of er wordt alweer een volgende enquête opgetuigd, naar de corona-aanpak. Het lijken vooral veel verwijten te worden van partijen die liever helemaal geen maatregelen tegen corona hadden gehad. Maar premier Rutte wordt op zijn vroegst in 2026 ondervraagd, dus hij heeft nog even.
PVV voor lagere huren want ‘beloofd’
Het is vooral ook de week van de wet over huurwoningen. Waar opmerkelijk genoeg de PVV de partijen ter linkerzijde te hulp schiet door voor lagere huren te kiezen.
,,Dat hebben we de kiezer beloofd’’, zegt Barry Madlener van de PVV. En hij houdt het zowaar staande na emotionele aanvallen van Mona Keijzer van de BBB, over eigendomsrechten van huisbazen, en zakelijke argumenten van Peter de Groot van de VVD, over dat beleggers massaal hun woningen gaan verkopen als ze er minder aan verdienen.
Habtamu de Hoop van GL-PvdA, de Fries die volgens Johan Derksen geen Fries kon zijn, trekt er toch even voor naar de interruptiemicrofoon. ,,Ik hoop dat de heer Madlener er niet van schrikt, maar ik ga hem een compliment geven.’’ ,,Ik schrik er toch van’’, reageert Madlener met een zenuwachtig lachje.
Arend van Wijngaarden is parlementair verslaggever van Dagblad van het Noorden
