250 mensen zaten op het dakterras van Forum Groningen aan een van de 1200 Vrijheidsmaaltijden die op 5 mei plaatsvonden. Corné Sparidaens
Ga er maar aan staan. Met wildvreemden praten over wat vrijheid voor je betekent. Dat deden 250 mensen op het dak van het Forum. ,,Voor mij is vrijheid ook dat er niet teveel op me gelet wordt”, zegt Willemien uit Leek.
Op elf hoog met onbekenden gesprekken voeren over vrijheid, over doodgewone dingen en koetjes en kalfjes. Dat deden maandag 250 naar elkaar nieuwsgierige mensen op het dak van het Forum in Groningen, terwijl ze zaten aan een Vrijheidsmaaltijd. Dat was de lunch die ter gelegenheid van 80 jaar bevrijding ook op 1200 andere plekken werd geserveerd.
En zo kon het gebeuren dat Herlina uit Zuidhorn en Rosangela uit Groningen, die domweg toevallig naast elkaar waren gaan zitten aan een van de tientallen lange tafels, ontdekten dat ze iets wezenlijks en bijzonders gemeen hadden: beide vrouwen zijn geadopteerd. Rosangela kwam op haar zevende vanuit Brazilië hierheen en Herlina op haar dertiende vanuit Indonesië.
Broodjes en soep worden geserveerd op het dakterras van Forum Groningen tijdens het Vrijheidsmaaltijd. Corné Sparidaens
De kennismaking met haar nieuwe moederland viel Herlina aanvankelijk zwaar. Ze werd naar eigen zeggen als ‘tiener’ uitgescholden door leeftijdgenoten omdat ze er anders uitzag. ,,Ja, volgens mij was dat racisme, discriminatie”, vertelt ze, ,,En later, toen ik mijn man leerde kennen, vroegen de mensen hem vaak wat hij in zo iemand als mij zag.” Tegenwoordig voelt Herlina zich ‘minder anders’ en ‘meer geaccepteerd’.
Waarom was Willemien uit Leek er ook?
Tegenover haar zit Willemien uit Leek. Het vrijheidsmaal lonkte naar haar omdat het haar leuk en belangrijk leek om als ‘echte Groninger’ eens met andere, onbekende Stadjers onze vrijheid te vieren. ,,En dat op het dak van de stad”, verklaart ze haar zitting aan het vrijheidsmaal.
Die lunch bestond uit broodjes met kaas, vlees en een glas Vrijheidssoep naar een recept van Jet van Nieuwkerk. De ingrediënten van haar soep – witte bonen, tomaten, olijfolie, courgette, boerenkool, koriander en wortel– vormden een bijpassende metafoor voor de verscheidenheid onder de gasten aan de tafels op het winderige en eigenlijk net iets te frisse dakterras.
Voor Willemien uit Leek betekent vrijheid dat ze kan doen wat ze wil. ,,Mijn eigen koers varen. Dat er niet teveel op mij wordt gelet, dat ik onafhankelijk kan zijn.”
‘Elkaar recht in de ogen zien’
Om twaalf uur klingelde het carillon van de Martinitoren speciaal voor de 250 Vrijheidsmaaltijd-gangers de melodie van het lied Recht in de Ogen van popgroep De Dijk: ,,Natuurlijk zijn er oorlogen, misdaden en aanslagen, is er moord en doodslag, om handel en geld. Er is honger en woede, ellende en armoe. Er is strijd en terreur, wraak en geweld. Kijk om je heen. Wij zijn er ook nog. Wij zijn met de meesten. Met mensen die snappen hoe je als vriend, door de verschillen heen, over de grenzen, elkaar recht in de ogen kunt zien.”
Veel verschilende kleuren kinderen
Rosangela heeft niet de ervaringen die adoptiekind Herlina heeft. Ze groeide in de Oranjewijk op als ieder ander kind in een groot gezin met haar adoptiebroers en -zussen. ,,Misschien kwam dat wel door de school waar we heengingen, waar veel verschilende kleuren kinderen waren”, zegt ze ,,Ik heb in ieder geval een hele fijne jeugd gehad.”
De Groningse moet even nadenken over de vraag wat vrijheid voor haar betekent. ,,Vrijheid is voor mij leven op een plek, waar ik zelf kan beslissen wat ik wil, waar ik heen wil gaan en waar ik kan zijn wie ik wil zijn.” En na een korte pauze voegt Rosangela er nog aan toe: ,,En dat ik me hier nooit bewust ben geweest dat ik anders ben, dát is denk ik ook een stuk van onze vrijheid.”
