Voormalig wonderkind EV Biotech vindt zichzelf opnieuw uit. Faillissement was ‘totaal overbodig’

Natuurlijk, jaren aan onderzoek naar de geautomatiseerde productie van biologische bouwstenen, zijn niet opeens weg. EV Biotech maakte naam vanwege de kunst om door middel van precisiefermentatie micro-organismen zo aan te passen, dat ze in verschillende producten toepasbaar zijn als alternatief voor fossiele bouwstenen. 

Dat is nog altijd de basis van het bedrijf, waar inmiddels weer een handvol medewerkers en stagiairs aan de toekomst werkt. „Toch hebben we veel veranderd’’, vertelt Corina Prent. Zij bezet sinds de herstart een directiefunctie. Dat is even wennen. Zij kent EV Biotech al jaren, maar dan van de investeerderskant. ​„​Omdat wij heilig in de onderneming geloven. En dat doe ik nog steeds. Daarom zit ik hier nu ook.”

Geloof of niet, het klapte vorig jaar, al heeft dat volgens Prent voor een groot deel te maken met omstandigheden van buitenaf. „EV deed aan contractresearch. Dat betekent langdurige samenwerkingen om samen met klanten tot nieuwe dingen te komen. Maar in de loop van 2024 kwam er de klad in die markt. De vraag nam enorm af, bedrijven stopten er massaal mee. Dat had alles te maken met onzekerheid als gevolg van de oorlog in Oekraïne. Bedrijven sneden onderzoeksprojecten weg die niet direct geld opleveren. EV was net bezig met grote, nieuwe klanten toen dit speelde.’’ 

Paniek was er niet meteen. Met de aandeelhouders (waaronder R​U​G Holding) werd gesproken over de toekomst, over het veranderen van de strategie om risico’s beter te spreiden. Prent: „We waren letterlijk onderweg naar de notaris om de nieuwe overeenkomst te tekenen toen één van de aandeelhouders op het laatste moment afhaakte. Het lukte niet om dat financiële gat op te vullen en daarom moest de stekker eruit worden getrokken. Totaal overbodig, is mijn mening.”

Wat EV Biotech kan en doet, is uniek. Het bedrijf bouwt met AI digitale tweelingen van beestjes (micro-organismen) en fermentatieprocessen. Het grote voordeel daarvan is dat de beestjes daarna direct in het laboratorium worden geoptimaliseerd tot nieuwe biologische bouwblokken. Zo gaat de verdere ontwikkeling sneller en kan snel opgeschaald worden en dat is heel interessant voor ondernemingen die deze nieuwe, biologische bouwblokken willen gebruiken. 

Shridhar Kumaraswamy ziet de enorme potentie. Hij werd bekend als founder van de Groningse medtech-start-up Ancora Health – een digitaal platform voor positieve, datagedreven zorg. En nu bekleedt hij er een directiefunctie bij EV Biotech bij. „Ik zie het als een wederopstanding van het bedrijf. Het geloof is er altijd geweest, bij Corina, bij Linda. En ik heb dat ook. Mijn zus is biotechnoloog en die vindt het razend​ ​interessant. Ik heb mensen om me heen gevraagd die iets snappen van scheikunde en biotechnologie. Zij zeggen allemaal dat het baanbrekend is wat EV doet. En ik heb dat de laatste maanden ook ontdekt.”

Hoe laat je beestjes doen wat ze moeten doen en hoe zorg je ervoor dat je van tevoren al precies hebt uitgevogeld wát ze gaan doen? Bij EV Biotech noemen ze dat rapid prototyping en dat is waar de klanten op afkwamen en nog steeds komen. Corina Prent: „We werken samen met grote internationale bedrijven. Dankzij onze hulp kunnen zij hun groene belofte waarmaken. Maar we hebben onszelf opnieuw uitgevonden en werken aan meer: onze eigen producten.’’ 

Dat is serieus andere koek, maar het is een ommezwaai die nodig is voor de toekomst. Kumaraswamy: „We rekenen erop dat we de eerste pakweg vier jaar geen winst maken, omdat we vol in de ontwikkeling investeren. Maar daarna hebben we een uniek product waarmee we de markt kunnen bestormen. We worden toeleverancier van fabrieken.’’ 

Wat EV Biotech gaat maken, noemen de mensen zelf well defined polymeren. Hier komt de scheikundige achtergrond van Corina Prent van pas. „Polymeren, zowel de fossiele als de groene varianten, zijn als het ware aan elkaar geregen kraaltjes. Maar die komen nooit in dezelfde volgorde. Dat lukt ons wel. We kunnen de polymeren zo maken, dat ze altijd exact hetzelfde zijn. En dat vinden producenten heel fijn. Het stelt ze in staat producten en productieproces te optimaliseren.”

Die truc kost veel onderzoek en ontwikkeling. „We werken ervoor samen met bedrijven, maar ook met onder meer de universiteiten in Delft, Amsterdam en Wageningen”, zegt Max Guillaume. Hij is verantwoordelijk voor ​de AI-​technologie, terwijl Courtney Klaips het laboratorium onder haar hoede heeft. 

Kumaraswamy: „Wat wij doen is engineering en ​beestjes ​​ ​met elkaar verbinden. Het is de eerste keer dat dat op deze manier gebeurt. Ik weet zeker dat we nog op allerlei technologische uitdagingen stuite​n​, die we moeten aangaan. Dat is hoe het werkt in een bedrijf als dit. Je bent continu vooruitgang aan het maken in het oplossen van een probleem. En dat kan jaren duren, maar dan ben je ook écht ergens.’’ 

Het jonge bedrijf spreidt in zijn tweede leven de risico’s meer. Eigen ontwikkeling, contracting, samenwerking met onderzoek en onderwijs. Maar investeringsgeld is en blijft nodig om vooruit te komen. Dat kan in de nieuwe koers in de vorm van subsidies en toelagen, maar de markt moet ook bijdragen. 

Corina Prent: „Dat blijft een uitdaging. In het Noorden, en eigenlijk in heel Nederland, lukt het vaak wel om geld binnen te krijgen voor de heel vroege fase. Maar als je wilt gaan opschalen, dan is het veel moeilijker om extra geld te krijgen. Dat is een probleem dat niet van vandaag of gisteren is, maar ook wij krijgen daar snel weer mee te maken.”

De directie gelooft niet dat er weer zo’n moeilijk moment aankomt als in 202​4​, al bestaat er geen zekerheid. Kumaraswamy: „Ik denk dat we beter snappen hoe het werkt en waar we op moeten letten. Timing is essentieel bij deep tech. We weten welke route we moeten bewandelen om te komen waar we willen. We hebben helder wat we gaan doen en hoe we het gaan aanpakken. Kijk, ASML heeft er ook tien ja​ar​ over gedaan voordat de groei echt kwam. Wij hebben ook even nodig, maar we geloven er allemaal heilig in. Wat wij kunnen is uniek. Steeds meer mensen zien de noodzaak om verder weg te komen van fossiele gronds​t​offen. Wij passen perfect in die ontwikkeling.’’