De raadszaal van Tynaarlo in 2024. Foto: Marcel Jurian de Jong
Het opstappen van raadslid Herman van der Poel vanwege de negatieve sfeer in de gemeenteraad van Tynaarlo doet veel stof opwaaien. Is het echt zo beroerd in Tynaarlo?
Van der Poel, lid van de nieuwe lokale partij Tynaarlo.Nu, heeft grote moeite met de omgangsvormen in de gemeenteraad. Volgens hem vangen raadsleden elkaar voortdurend vliegen af, tonen ze weinig respect voor elkaar en spelen ze veel op de man. Over de inhoud gaat het nauwelijks.
Behalve zijn drukke werkzaamheden als manager van twee hotels in Groningen, zijn de omgangsnormen in de raad van Tynaarlo reden voor hem om te stoppen. ,,Ik heb veel reacties van andere raadsleden gehad.”
Fatsoensnormen
Dat de sfeer in de gemeenteraad reden is het bijltje erbij neer te gooien, is opzienbarend. Is het echt zo slecht gesteld in Tynaarlo? Gezinus Pieters van oppositiepartij Tynaarlo Liberaal (voorheen VVD) kan zich goed voorstellen dat Van der Poel opstapt ‘als je dit niet gewend bent’. „Het is onbehoorlijk als op de man wordt gespeeld. Elk raadslid weet toch wat fatsoensnormen zijn. We moeten minder negatief en destructief zijn.”
Het uitlekken, net voor de zomervakantie, van de zogeheten ‘Leefbaar-tapes’ hebben de verhoudingen in de gemeenteraad geen goed gedaan, meent Pieters. In deze geluidsopnamen van een fractievergadering van Leefbaar Tynaarlo laat wethouder Jurryt Vellinga zich in weinig vleiende bewoordingen uit over raadsleden van andere partijen. Dat leidde bijna tot een bestuurscrisis in Tynaarlo.
„De gewone wereld verschilt van hoe het er in de gemeenteraad aan toe gaat. Daar heb je niet één baas, je bent met z’n allen baas. In Tynaarlo is het oude politiek tegen nieuwe politiek, via de lijn van de macht”, zegt Els Kardol van D66.
,,Ik heb veel last van pestgedag gehad. Als ik een andere mening had, hoorde je sisgeluiden in de raad. We moeten meer over de inhoud praten, dan zijn we al een stap verder, maar die proberen we te vermijden. We vergaderen anderhalf uur of een punt wel of niet op de agenda moet. Dan schaam je je kapot.”
Het is wel politiek
Fractieleider Koos Dijkstra van PvdA erkent dat een onprettige sfeer regelmatig de kop opsteekt in de raad. ,,Maar het is wel politiek, waar verschillende belangen spelen. Het gaat soms stroef, maar onder de streep heb ik niet het gevoel dat er vileine dingen spelen.”
Volgens Dijkstra zijn er afspraken in het presidium, het overleg van fractievoorzitters, gemaakt over hoe de raad met elkaar omgaat. ,,Maar daar houdt niet iedereen zich aan.” Daar ligt volgens raadsleden ook een taak voor burgemeester Marcel Thijsen, die vergaderingen strakker zou moeten leiden, maar ook bij raadsleden die uitspraken doen.
Wereldverbeteraars
Casper Kloos van Leefbaar Tynaarlo is met ruim dertig jaar ervaring de nestor van de gemeenteraad. ,,Nieuwe raadsleden weten niet precies hoe de hazen lopen. Ze komen binnen als wereldverbeteraars en zullen dit en dat wel even regelen. Zo werkt het niet. En dan valt het raadwerk tegen. Wij hebben als lokale partij zeven jaar moeten vechten om in de coalitie te komen”, vertelt hij.
Kloos zegt zich nooit ongelukkig gevoeld te hebben in de raad van Tynaarlo. „Ik ben iemand van recht toe, recht aan. Ik zeg waar het op staat. Ik heb ook bakken vol stront over me heen gekregen, maar daar leer je mee omgaan.”
Bestuurscrisis Hoogeveen
In Hoogeveen waren vier jaar geleden de verhoudingen in de gemeenteraad ook flink verstoord. Er traden nieuwe raadsleden aan met een andere aanpak en toon. Dat botste met oudgedienden, die stoorden zich aan de nieuwe omgangsvormen. Het ondermijnde de samenwerking en verhardde het debat; er werd vaker op de man gespeeld en wederzijds respect was soms ver te zoeken. Het leidde tot een bestuurscrisis, waarna een zakencollege alle wethouders verving. Er werd een protocol vastgesteld hoe raadsleden met elkaar om dienen te gaan en constructief moeten vergaderen. Sindsdien gaat het beter in Hoogeveen, al is de praktijk dat raadsleden soms wel erg voorzichtig met elkaar in debat gaan. Alsof ze overcompenseren voor die eerdere periode.