De IGJ constateert dat op alle niveaus binnen de organisatie sprake is van een gebrek aan kennis en kunde. Foto, ter illustratie: Shutterstock
Zorggroep ‘t Noaberhuus in Emmen staat vanwege ‘forse tekortkomingen’ onder verscherpt toezicht van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). Dat bleek woensdag in de rechtbank in Groningen, waar de jeugdzorginstelling eiste dat het kritische rapport van de IGJ niet openbaar wordt.
In oktober afgelopen jaar kwam een inspecteur van de IGJ onaangekondigd langs bij de zorginstelling voor onder meer uit huis geplaatste jongeren met psychische problemen. Hij sprak met medewerkers en jongeren.
Zijn onderzoek leidde eind vorig jaar tot een kritisch rapport met als conclusie dat er ‘forse tekortkomingen’ zijn geconstateerd. Zo zou ‘t Noaberhuus jongeren opnemen met problematiek die te zwaar is voor wat de zorginstelling aan kan en zou er op bepaalde momenten te weinig begeleiding zijn.
In 2024 kwam de instelling al eens in het nieuws omdat drie tienermeiden hadden geprobeerd een begeleidster dood te steken.
Verscherpt toezicht
De IGJ heeft de jeugdzorginstelling nu voor een half jaar onder verscherpt toezicht gesteld. In haar rapport staat een serie verbeterpunten die ‘t Noaberhuus moet doorvoeren. Rapporten van de inspectie worden altijd openbaar gemaakt en media krijgen een persbericht. „Wij zijn gebonden aan openbaarmaking om het publiek op de hoogte te stellen”, zegt IGZ-jurist Anne Oosterink woensdag tegen de rechter.
Maar ‘t Noaberhuus wil dat voorkomen, omdat er volgens de eigenaar een flink aantal feitelijke onjuistheden in het rapport staat. In een eerste reactie op het rapport heeft ze 54 kritiekpunten teruggestuurd naar de inspectie. Ze gaf aan dat medewerkers die met de inspecteur hebben gepraat achteraf ontkennen dat ze bepaalde dingen hebben gezegd.
Reputatieschade
Volgens advocaat Tristan Sturrus, die de zorginstelling bijstaat, heeft de IGJ daarna lang niet alle fouten verbeterd. „’t Noaberhuus neemt dit rapport uiterst serieus en is op zich ook niet tegen openbaarmaking, maar dat moet wel gebeuren zonder de feitelijke onjuistheden.”
De zorggroep vreest reputatieschade als het zonder aanpassingen naar buiten komt. Sturrus: „We snappen dat er op basis van dit rapport het nodige moet veranderen, daar gaat het niet om. Maar hoe komt dit rapport over op een neutrale lezer of op een ouder wiens kind net bij ‘t Noaberhuus is geplaatst?”
„Die reputatieschade volgt toch al uit het verscherpte toezicht?” vraagt de voorzieningenrechter zich hardop af. „Dat die schade er is, realiseren we ons, maar onnodige schade willen we voorkomen”, reageert Sturrus.
Gespreksverslagen geheim
Pagina voor pagina loopt de advocaat het rapport door. Bij veel zaken benadrukt hij dat medewerkers aangeven dat ze dingen niet hebben verklaard, zoals ze in het rapport staan. Het gaat bijvoorbeeld over het fixeren van agressieve jongeren en over de hoeveelheid begeleiders.
„Als iemand achteraf zegt: ‘Dat heb ik niet gezegd’, vind ik dat wel een magere beschuldiging”, reageert de rechter. Hij kan het niet controleren, omdat de aantekeningen van de gesprekken van de Noaberhuus-medewerkers met de IGJ geheim blijven.
Zelf constateerde de inspectie achteraf een paar foutjes in haar rapport en die zijn aangepast. „Dat zijn vooral tekstuele wijzigingen geweest, maar de afgelegde verklaringen van medewerkers hebben we niet willen aanpassen, want die zijn zo verklaard”, aldus IGZ-jurist Oosterink. Ook benadrukt ze dat de conclusie van het kritische rapport er niet anders van wordt.