De beving bij Geelbroek had een kracht van 3.0 op de schaal van Richter. Foto: archief DVHN
De aardbeving die in de nacht van vrijdag op zaterdag plaatsvond bij de buurtschap Geelbroek is de zwaarste die de afgelopen 25 jaar in Drenthe heeft plaatsgevonden. Dat zegt een woordvoerster van het KNMI.
De beving, die om kwart over twee plaatsvond, had een kracht van 3.0 op de schaal van Richter en werd in de wijde omgeving gevoeld. Het epicentrum ligt in de buurt van het vorig jaar gesloten gasveld Eleveld, bij Assen. In oktober 2023 waren in de buurt van dat gasveld meerdere aardbevingen. De zwaarste had een kracht van 2.2 en was daarmee de enige voelbare.
Tweede kerstdag 1986
Een aardbeving met een vergelijkbare kracht als die van de nacht van vrijdag op zaterdag is in Drenthe niet vaak gemeten. De eerste keer dat het gebeurde, was op tweede kerstdag 1986. Rond acht uur ‘s ochtends trilde de bodem rondom Assen toen 50 seconden lang. Ook die had een kracht van 3.0 op de schaal van Richter.
De beving werd toen waargenomen door seismische stations van het KNMI van Witteveen tot Winterswijk en over de grens in Duitsland. Bij het KNMI werd er destijds vol ongeloof op gereageerd. „Dit is voor ons een nieuw fenomeen. We hebben in Drenthe nog nooit een aardschok gemeten’’, aldus een woordvoerder die werd geciteerd in het Nieuwsblad van het Noorden. Ook werd toen voor het eerst de vraag opgeworpen of de beving iets met gaswinning van doen kon hebben.
In 1991 volgde bij Geelbroek een beving met een kracht van 2.6 op de schaal van Richter en in 2004 eentje met een kracht van 2.8, meldde het KNMI destijds.
Roswinkel en Geelbroek
Het aantal bevingen met een kracht tussen de 2.5 en 3.0 in Drenthe is op één hand te tellen. De epicentra lagen altijd bij Roswinkel en de buurtschappen Eleveld en Geelbroek bij Assen. In het laatste geval werden de trillingen vaak gevoeld in de gemeenten Aa en Hunze (Ekehaar, Amen en omgeving), Midden-Drenthe (Hooghalen en omgeving) en Assen.
Slechts een enkele keer werd een beving boven de 3.0 gemeten in Drenthe. In 1997 was het raak bij Roswinkel, die aardbeving had een kracht van 3.4. In het najaar van 2000 trilde de bodem daar opnieuw; het KNMI registreerde toen een kracht van 3.2 op de schaal van Richter.
Groningen
In Groningen hebben meer bevingen met een kracht - ook wel magnitude genoemd - boven de 3.0 plaatsvonden. Vorig jaar november meldde het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) de tiende beving in die categorie, die had een kracht van 3.4 op de schaal van Richter. Het epicentrum lag bij Zeerijp, 15 kilometer van Delfzijl. De zwaarste in Groningen is nog altijd die bij Huizinge in 2012, die had een kracht van 3.6.
In Groningen worden bevingen over het algemeen beter gevoeld dan in Drenthe. Dat komt omdat de Groningse bodem klei en veen bevat, wat een versterkend effect heeft.