Dorpshuis ‘t Binhoes in Garsthuizen, waar het elke woensdag druk is met koffiedrinkers. Foto: Archief/Corné Sparidaens
Bewoners uit het aardbevingsgebied kunnen vanaf dinsdag geld aanvragen om hun dorp of wijk een oppepper te geven. Dat kan tot een maximumbedrag van 10.000 euro.
Het gaat om een nieuwe maatregel uit de sociale agenda van Nij Begun. Iedere inwoner van de provincie Groningen of de Drentse gemeenten Tynaarlo, Noordenveld en Aa en Hunze mag het zogenoemde ‘inwonersbudget’ aanvragen bij het Samenwerkingsverband Noord-Nederland (SNN). De regeling vervangt het bestaande loket Leefbaarheid van het Nationaal Programma Groningen (NPG).
6 miljoen per jaar
Het subsidiegeld is bedoeld voor eigen initiatieven van inwoners om hun buurt, wijk of dorp te verbeteren en socialer te maken. Volgens de organisatie van Nij Begun maakt het niet uit of bewoners met grote of kleine activiteiten op de proppen komen. Of het nu gaat om het aanleggen van een perkje op de hoek van de straat, of het organiseren van een sportevenement om wijkgenoten te leren kennen, alles mag. Wel moet er genoeg steun voor het idee zijn van meerdere buurtgenoten.
Er is voor een periode van dertig jaar 6 miljoen euro per jaar beschikbaar. Is het budget voor een bepaald jaar op, dan kun je als inwoner een jaar later een nieuwe poging wagen.
Het inwonersbudget vanuit de sociale agenda is een van de 50 maatregelen van miljoenenpakket Nij Begun. Dat is het plan van de regering om Groningen en Noord-Drenthe er weer bovenop te helpen na jarenlange gasellende. Deze maatregelen zijn bedoeld om de schade te herstellen, woningen te versterken, en de leefbaarheid en veiligheid in de regio te verbeteren. De sociale agenda richt zich op dat laatste, in het bijzonder op het verbeteren van onderwijs en gezondheid en op het bestrijden van armoede.
Laagdrempelig
Kwartiermaker Henk Nijboer – sinds kort de nieuwe regeringscommissaris voor het bevingsgebied – werd eind 2023 aangesteld om voorstellen te maken waar de sociale agenda zich op moest richten. Hij sprak met honderden inwoners, organisaties en experts en presenteerde zijn plannen in januari 2025. Een terugkerend thema was de behoefte van bewoners om zelf iets te kunnen doen voor hun omgeving. Het nieuwe budget geeft daar nu gehoor aan.
Burgemeester Cora-Yfke Sikkema van de gemeente Oldambt coördineert de nieuwe subsidie. Volgens haar is de maatregel een laagdrempelige manier voor inwoners om zelf de aantrekkelijkheid van hun woonomgeving te versterken. „Er zijn een paar randvoorwaarden, zoals dat je aan SNN kunt aantonen dat buurtbewoners je plan steunen en dat je het geld echt daaraan uitgeeft. Maar verder maakt het niet uit hoe of wat. Zolang je maar een inwoner bent van Groningen of Noord-Drenthe”, zegt Sikkema.
‘Wij gaan niet sturen’
De subsidie is niet bedoeld voor commerciële of religieuze bestemmingen. „En het moet nieuw zijn, dus niet iets dat al bestaat waar je met terugwerkende kracht subsidie voor wil. Uiteraard moet het ook binnen de wet passen. Geen criminele organisatie beginnen dus, zelfs al verbindt dat misschien de wijk. Dat is een grapje, hoor”, zegt Sikkema.
Zij hoopt zelf op ideeën die een woonplek blijvend verbeteren. „Een nieuwe buurttuin bijvoorbeeld. Maar wij gaan vanuit Nij Begun niet sturen op wat we interessant vinden of niet. Als je een plan en begroting hebt en laat zien hoe je de buurt steunt, is dat genoeg.”
Meer informatie over het doen van een aanvraag staat op www.inwonersbudget.nl.