logoavatar

Het NNO pakt bij ‘Le Sacre’ uit met donderende dissonanten | ★★★★☆

Muziek
Violist Stefan Milenkovich en dirigent Eivind Gullberg Jensen.
Violist Stefan Milenkovich en dirigent Eivind Gullberg Jensen. Foto: Mariska de Groot

De eerste opvoering van Le Sacre du Printemps (Het Lenteoffer) in 1913 in Parijs veroorzaakte een schandaal. Het stuk van Igor Stravinsky en choreograaf Vaslav Nijinsky was dermate vernieuwend dat de geschokte cultuurelite met elkaar op de vuist ging. 

Van de donderslag die Le Sacre destijds veroorzaakte is geen sprake meer. Ook bij de uitvoering door het Noord Nederlands Orkest bleef het publiek rustig zitten. Dit van oorsprong revolutionaire werk is veranderd in een paradepaardje. Een showstuk. 
Dat is het vast ook voor NNO’s chefdirigent Eivind Gullberg Jensen, want zijn geïnspireerde, effectvolle interpretatie loog er niet om. Neem de hachelijke opening door de fagot, bij het NNO verleidelijk expressief gespeeld, of de balans in het orkest, of de transparantie – allemaal raak. Jensen liet zijn musici schitteren tot en met. Het NNO pakte uit. 

Bij vlagen overrompelend

Messcherpe ritmes, dreigende celli, grommende contrabassen en lichtvoetige, twinkelende blazers, alle orkestsecties bouwden mee aan een introductie op de woestheid die op komst was. Het orkest was duidelijk in zijn element. Extreem donderende dissonanten afgewisseld met lieflijke blazers.
De contrasten lagen voor het oprapen en Jensen maakte daar grif gebruik van. Niet té, maar smaakvol en bij vlagen overrompelend. Deel 1: De aanbidding van de aarde met zijn rituele ontvoering. En deel 2: Het offer. Jensen trok Stravinsky’s meesterwerk als het ware uit zijn musici. Het stampen van de dansers, de cirkeldansen, de offerdans: expressie en opwinding alom. 
Minder geruchtmakend was de première van Beethovens vioolconcert in 1806. Dit werk werd niet goed ontvangen en in de jaren daarna weinig uitgevoerd. Dat is nu wel anders. Met zijn zangerigheid, sereniteit en vraag naar virtuositeit is het een van de geliefde werken in dit genre gebleken.
Milenkovich deelde de schijnwerpers met zijn instrument uit 1783, een fantastisch klinkende Guadagnini.
Milenkovich deelde de schijnwerpers met zijn instrument uit 1783, een fantastisch klinkende Guadagnini. Foto: Mariska de Groot
Bij het NNO was de soloviolist van dienst de bij humanitaire projecten betrokken Stefan Milenkovich. De Serviër, die ooit voor Ronald Reagan optrad, deelde de schijnwerpers met zijn instrument uit 1783, een fantastisch klinkende Guadagnini. Samen met Jensen koos Milenkovich voor een veelal door historisch besef ingegeven aanpak. Eentje die gericht was op uitermate subtiele schakeringen in dynamiek en op solospel waarin ragfijne draden werden gesponnen.
Milenkovich zat doorgaans op een lijn met het orkest, maar niet altijd. De melodische soepele flow van de een liep wel eens asynchroon met die van de ander. Wellicht een kwestie van aan elkaar wennen. 

★★★★☆

Gebeurtenis: concert Noord Nederlands Orkest o.l.v. Eivind Gullberg Jensen, solist: Stefan Milenkovich (viool)
Programma: Stravinsky: Le Sacre du Printemps (versie 1913); Beethoven: Ouverture ‘Coriolan’ en Concert voor viool en orkest
Gezien: 16/4 Stadsschouwburg De Harmonie, Leeuwarden
Publiek: circa 500
Nog te zien: 17/4 Oosterpoort Groningen

SUGGESTIES

LAATSTE NIEUWS

Julie Davis met Andrej Jermak, voormalig hoofd van de Oekraïense presidentiële staf, in 2025.
OORLOG IN OEKRAÏNE

LIVE | ’Amerikaanse topdiplomaat in Oekraïne stapt op vanwege Trump’