Repetities voor de theatervoorstelling De Grote Vloed van Zummerbühne. Stichting Zummerbühne is een van de instellingen die het belang benadrukt van kunst en cultuur voor een beter perspectief voor bewoners in Groningen en Noord-Drenthe. Foto: Nienke Maat
Culturele organisaties in Groningen en Noord‑Drenthe willen nadrukkelijker worden betrokken bij de besteding van de middelen uit het herstelprogramma Nij Begun.
In een brief aan gemeenteraden, Provinciale Staten en waterschappen vragen zij ervoor te zorgen dat de cultuursector formele invloed krijgen bij het opstellen van de gemeenschappelijke regeling die de verdeling van de gelden mogelijk moet maken en waarvoor een stichting wordt opgericht.
Zoals het er nu naar uitziet, wordt die stichting gevormd door vertegenwoordigers namens dezelfde overheden, aangevuld met onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven. Zij zullen de komende jaren bepalen hoe de miljarden euro’s worden ingezet die het Rijk voor Nij Begun beschikbaar stelt.
Hoewel in de Economische Agenda voor Nij Begun is vastgelegd dat een deel van het geld beschikbaar moet komen voor de vrijetijdseconomie, voelt de cultuursector zich onvoldoende gezien. Volgens zo’n honderd instellingen die actief zijn in Groningen en Noord‑Drenthe wordt daarmee voorbijgegaan aan de functie en rol die cultuur vervult in de samenleving.
Dertien gemeenten
De brief is ondertekend door instellingen uit dertien gemeenten, plus bovenregionale organisaties zoals Biblionet Groningen, Stichting Kunst & Cultuur, Zummerbühne, de Groninger Archieven en de Stichting Oude Groninger Kerken.
In hun brief wijzen zij erop dat de cultuursector „een essentiële bijdrage levert aan een veerkrachtige regio, brede welvaart en een aantrekkelijke leefomgeving”. Ook benadrukken ze dat kunst en cultuur de rol van oliemannetje kunnen spelen. De instellingen pleiten voor een formele plek in de stichting die samen met bedrijfsleven, kennisinstellingen en overheden de uitvoering van de Economische Agenda moet ondersteunen.
Design thinking
Vertegenwoordiging zou volgens de briefschrijvers niet alleen goed zijn voor de inhoudelijke kennis, maar ook het draagvlak versterken. „Door creatieve methoden zoals design thinking en cross‑sectoraal werken kan cultuur bijdragen aan oplossingen voor complexe vraagstukken op het gebied van zorg, welzijn, economie en leefbaarheid”, schrijven ze.
Jakob Klompien, kwartiermaker van Nij Begun, prijst in een reactie de betrokkenheid van de culturele organisaties en stelt dat de sector actief betrokken is bij de uitvoering van de Economische Agenda. Een positie in het bestuur is volgens Klompier niet noodzakelijk. Maar, zegt hij, „zodra de stichting actief is, is het aan de stichting om de structurele samenwerking met de verschillende sectoren vorm te geven.”
Nij Begun is het herstelprogramma dat is gestart na de Parlementaire Enquête Aardgaswinning Groningen in 2022. Doel is de schade door de gaswinning herstellen, de ereschuld van de overheid aan de regio in te lossen en perspectief te creëren voor inwoners van Groningen en Noord‑Drenthe. Het programma, waar zo’n 22 miljard euro mee is gemoeid, omvat zowel sociale als economische onderdelen.
