Frank van Pamelen (60) groeide op in een huis zonder boeken en komt hooggeletterd in De Literaire Hemel in Amen

Vrijdag is taalkunstenaar, dichter, schrijver, columnist en cabaretier Frank van Pamelen te gast in De Literaire Hemel. Hij komt vertellen over zijn boek Hebba Nolla en dus over zijn liefde voor de Nederlandse taal.

Een vrolijke ode aan de taal luidt de ondertitel van het boek van de in Tilburg woonachtige Van Pamelen. Denk aan lichtvoetig geschreven taalobservaties, woordvondsten en etymologische verrassingen. Denk aan het steeds korter worden van woorden zodat ze ‘snappy te appen’ zijn.

Denk aan zuurkoolwoorden die je in tweeën kunt hakken en waarvan je de helften kunt omwisselen om een nieuw woord te krijgen. Denk aan het gebruik van het woordje ‘eh’. Denk aan een ezelsbrug: Een Zelfverzonnen En Lekker Sexy Bekkend Random Uitgewerkt Geheugensteuntje.

Van Pamelen is geboren in Terneuzen, in 1965, in een huis waar geen boeken werden gelezen – die huizen bestonden dus vroeger ook al. Dat hij aan de taal verslingerd raakte, is te danken aan een onderwijzer op de lagere school die hem naar de bibliotheek stuurde. Het bleek het begin van een levenslange fascinatie.

Dat uit zich niet in taalpurisme. Taal is van iedereen, dus ook van foutenmakers en nieuwkomers. Van Pamelen ergert zich eerder aan mensen die zich ergeren/irriteren aan taalverandering. Het is volgens hem interessant om te zien hoe betekenissen verschuiven, wat bijvoorbeeld het geval is bij woorden als ‘community’ en ‘deugen’.

In Hebba Nolla duikt Van Pamelen daarnaast in typisch Nederlandse taalfenomenen, zoals de zogenoemde ‘woordjeswoorden’: meervoudige verkleinwoorden die samen één nieuw begrip vormen. Denk aan Prinsjesdag, poffertjeskraam, sprookjesbos of bloemetjesgordijn.

De titel van zijn boek is een knipoog naar de beroemde middeleeuwse zin ‘Hebban olla vogala nestas hagunnan’…, lang beschouwd als de oudste Nederlandse zin. Vanaf het moment dat er Nederlands werd geschreven, werd er gespeeld met taal, weet Van Pamelen. Mede om die reden heeft hij in zijn boektitel de letter ‘n’ een verrassende plek gegeven.