"Met pijn in het hart, stap ik uit de BBB-fractie", zegt Mona Keijzer. Foto: ANP
„Ik stelde me de afgelopen weken de vraag: in welke film ben ik beland?”, zegt voormalig vicepremier Mona Keijzer (57). Volgens haar heeft ze daags na de verloren verkiezingen met Caroline van der Plas én Henk Vermeer afgesproken dat zij die nieuwe leider zou worden. De overdracht zou rond het aantreden van het nieuwe kabinet plaatsvinden.
„Bij mij is afspraak, afspraak”, stelt Keijzer, enkele uren nadat ze haar ministerschap heeft overgedragen aan haar opvolgers in het nieuwe kabinet. „Maar ik merkte de afgelopen weken dat bij BBB het tegenovergestelde gold. Het begon te schuiven.”
Mona Keijzer: ’Contact met Henk Vermeer begon te veranderen’
Hoe ze dat merkte? „Aan kleine dingetjes. Caroline vond het moeilijk om haar gezellige clubje en manier van werken los te laten. Niet verbreden, maar versmallen. We hadden afgesproken dat zij het moment precies zou kiezen om het stokje over te dragen. Maar wel dat dat rond het aantreden van het nieuwe kabinet zou worden. Ik vroeg de afgelopen weken wanneer het zover zou zijn, want zoiets moet je voorbereiden. Maar daar kwam geen antwoord op. Ik merkte ook dat het contact met Henk Vermeer begon te veranderen.”
Keijzer voelde dus nattigheid. Op 13 februari besloten Van der Plas, Vermeer en het derde BBB-Kamerlid Femke Wiersma dat niet Keijzer maar Vermeer de nieuwe leider moest worden. „’Weten jullie dat zeker?’ vroeg ik aan hen. En dat heb ik vorige week woensdag en zelfs vandaag, maandag, nog eens gevraagd. Ze volharden.”
Mona Keijzer merkte dat het contact met Henk Vermeer begon te veranderen. Foto: DeFodi Images News
Keijzer verliet in 2023 na 32 jaar lidmaatschap het CDA om naar BBB over te stappen. Van der Plas presenteerde haar als premierskandidaat en in het kabinet-Schoof werd de Volendamse minister en vicepremier. De bedoeling was dat de ervaren Keijzer ook strategisch inzicht en verbreding van de BBB-agenda kon brengen. „Daar heb ik de afgelopen jaren ook heel hard voor gewerkt. Na de manier waarop ze mij gepresenteerd hebben, is dit dus een rare afslag. Ze willen weer gaan versmallen, maar intussen staat de partij in de fik”, zegt Keijzer.
Met pijn in het hart
„Dit alles is voor mij de reden om te zeggen: dan wel zonder mij. Met pijn in het hart, stap ik uit de BBB-fractie. Maar ik blijf wel in de Kamer, om te werken aan het sociaal-conservatieve verhaal waar Nederland behoefte aan heeft.” Keijzer onderbouwt het meenemen van haar zetel met het forse aantal voorkeurstemmen dat ze haalde bij de laatste verkiezingen. „111.839. Dat is ongeveer goed voor twee zetels. Ze mogen er dus eentje houden.”
Het Kamerlid is niet van plan om zich op dit moment aan te sluiten bij een andere fractie, zoals JA21 of de Groep Markuszower. „Dat lijkt me niet verstandig om te doen. Ik wil ook niet gelijk in een volgend experiment stappen, nu het met BBB zo is afgelopen.”
’Wil niet met deuren slaan’
Het is niettemin opvallend dat Keijzer, die door BBB de afgelopen twee verkiezingen als juweel aan de kiezer werd gepresenteerd, ineens op een zijspoor is beland. Zeker nu uitgerekend maandag er een einde is gekomen aan haar vicepremierschap voor die partij. „Ik wil niet met deuren slaan”, zegt Keijzer. „Maar het valt me wel rauw op het dak. Ik vind het ongelooflijk.”
Neemt ze zichzelf iets kwalijk? „Op mij is best wat aan te merken. Wellicht heb ik te lang gedrukt op een besluit over de opvolging. Maar omdat we hadden afgesproken dat de overdracht bij het aantreden van het nieuwe kabinet zou zijn, vond ik dat we de wissel nu wel in gang moesten zetten.”
Want terwijl het besluit maar uitbleef, zag Keijzer naar eigen zeggen dat de koers van BBB onnavolgbaar bleef. Dat frustreerde. „Inbrengen in debatten werden bijvoorbeeld niet altijd vooraf in de fractie besproken. De emotie van het moment bepaalde de koers, terugvallen op de werkwijze van de eenmansfractie dus. Ik ging er stuk aan. Dan was het weer links, dan was het weer rechts. Gingen we meestemmen met PVV-moties die ge-woon niet kun-nen!”
Steeds stiller
Medestanders vindt Keijzer onder meer in de gewezen staatssecretaris Nicki Pouw-Verweij, de nummer 5 Claudia van Zanten en de nummer 6 Gijs Tuinman. Maar zij behaalden geen Kamerzetel bij de afgelopen verkiezingen. Het is Keijzer opgevallen dat andere hooggeplaatste BBB’ers de afgelopen weken ook steeds stiller werden richting haar.
En nu? Een eenmansfractie leidt doorgaans een eenzaam bestaan in het parlement. Op straat in Volendam klinkt de steun voor Keijzer als vanouds. „’Hou vol, Mona’, zeggen ze daar. Of ’Ga door!’” Dat is Mona Keijzer dan ook van plan. „Ik sta stevig in mijn schoenen. Ik val niet om, zeker niet zomaar.”