Trots Nij Beets schreeuwt Femke Kok naar olympisch goud. ‘Voor ons dorp is dit ook historisch’

„Dit had ik niet verwacht, zo overtuigend. Ik ben helemaal uitgelaten”, zegt Fokke de Roos van IJsvereniging Eendracht, de club die het dorpshuis tot een ‘team Femke-huis’ heeft verbouwd. Lang volgde hij op het grote scherm geconcentreerd de historische rit van dorpsgenoot Femke Kok, maar na 36,49 seconden gaan de vuisten gebald de lucht in en nu kleuren de wangen rood van opwinding.

„Femke, Femke, Femke”, scanderen de meer dan driehonderd dorpelingen in het dorpshuis, op een steenworp van het ouderlijk huis van Femke, waar ze officieel nog woont. Veel aanwezigen zijn gekleed in oranje colberts, shirtjes of hoedjes. Aan de wand hangen oranje ballons en vlaggetjes, olympische vlaggen en een groot doek van een schaatsende Femke in de kleuren van het Gewest Friesland.

Eén gemêleerd gezelschap is naar het hart van het veendorp gekomen. Marcel Rinzema (26) volgt de race met een oranje cowboyhoed op. Hij had nooit zoveel met schaatsen, maar sinds de prestaties van Femke is hij geïnteresseerd geraakt. Hij vindt het reuze knap wat zijn dorpsgenoot doet. „Ik doe het haar niet na.” Echt kennen doet hij zijn 25-jarige leeftijdsgenoot niet. „Ik zat op de christelijke school, zij op de openbare.”

Ilse Dam (26) zat wel bij Femke op school, maar één klas hoger. „Ze is net wat jonger, dus ik kende haar verder niet. Ze was goed in gymnastiek, dat weet ik wel”, vertelt ze met haar acht weken oude zoon Yinthe op de arm. De jongste fan bleef verrassend kalm onder alle opwinding en feestvreugde om hem heen.

Op misschien een enkele jeugdvriendin na is er waarschijnlijk niemand in het dorpshuis die Femke persoonlijk kent, zegt voorzitter Jaap Aerts van IJsvereniging Eendracht. „Ze leeft in haar eigen topsportbubbel, zo gaat dat. Maar ze voelt echt als een van ons”, zegt de ruig bebaarde man, nog een tikkeltje geëmotioneerd na de haast perfecte rit van zijn dorpsgenote. Liefst 0,66 seconde sneller dan de winnaar van het zilver, Jutta Leerdam. „Onvoorstelbaar dat zij dít kan.”

In het anders zo nuchtere dorp zijn ze „heel erg trots”, zegt Aerts. Elfstedentochtwinnaar Jeen van den Berg komt ook uit het dorp onder de rook van Drachten. Maar een olympisch medaillewinnaar hadden ze nog niet, tot het zilver op de 1000 meter en nu het goud op de 500 meter van Femke Kok. De eerste Nederlandse die dat is gelukt. „Ja, dit is historisch. Voor heel Nederland, maar ook voor Nij Beets.”

Om de hoek ligt op het Polderhoofdkanaal een dun vliesje ijs. Als er vroeger ijs lag, stond Femke als klein meisje altijd op de ijzers, vertelt De Roos. „Ze was niet van de ijsbaan af te slaan.”

Tegenwoordig zien ze Femke niet zo vaak meer. Af en toe zien ze haar op de racefiets of een blokje om lopend met haar hondje, vertelt De Roos. Maar meestal is ze ergens anders op de wereld in training of wedstrijden aan het schaatsen. Glimlachend: „En natuurlijk veel rusten op de bank.”

Jacky Peeters (61) is er nog een beetje beduusd van. Precies vier jaar geleden kwam ze met haar man in Nij Beets wonen. „In een yurt, een tent. Dat wilde ik altijd al en die hadden ze hier”, vertelt de Limburgse. Door Femke Kok zijn ze het schaatsen gaan volgen en nu de Olympische Spelen. „Nee, we hebben haar hier nog nooit gezien. Maar ik woon in Nij Beets en het is fantastisch dat zij ook uit Nij Beets komt.” In het dorpshuis voelt ze de verbinding met het dorp. Met haar man Jan leeft ze enorm mee tijdens de rit. „Heel spannend.”

Achter in de zaal kijkt een beetje incognito burgemeester Andries Bouwman mee, met een Friese sjaal om de nek. Hij was net als vrijwel iedereen optimistisch vooraf. „Absoluut, zij heeft een fantastisch seizoen geschaatst”, vertelt de burgemeester, terwijl in Nij Beets even geen auto op de weg is. Dat ze het vervolgens helemaal waarmaakt, bezorgt hem een intens gevoel. „Echt geweldig. Leerdam reed geweldig en dan dit. Jongens, jongens, wat een tijd. En kijk hoe Nij Beets meeleeft.”

Op een huldiging wil hij nog niet vooruitlopen. „Eerst de 1500 meter nog. Maar daarna moeten we als gemeente met het dorp zeker wat organiseren.”