De prijzen aan de pomp zijn al vrij hoog in Nederland en dreigen verder te stijgen, dus hoe verbruik je zo min mogelijk? Foto: EPA/CAROLINE BREHMAN
Autorijden is een aardige kostenpost, zeker in Nederland. De prijzen aan de pomp lijken de komende tijd hoog te blijven, ondanks de blijvende accijnskorting. Dus hoe zorg je dat je zo min mogelijk uitgeeft aan brandstof?
Meerdere factoren, waaronder de oorlogen in Oekraïne en het Midden-Oosten, zorgen ervoor dat de benzine- en dieselprijzen de komende tijd waarschijnlijk nog flink hoog blijven. Zuinig rijden kan daarom een flinke duit opleveren op jaarbasis.
De verbrandingsmotor van een auto is echter niet ontzettend efficiënt. Ongeveer de helft van de benzine of diesel in jouw auto gaat op aan hitte of wrijving tussen onderdelen, in plaats van aan het rijden zelf. Bij sommige oudere auto’s zorgt maar 30 procent van een volle tank ervoor dat je daadwerkelijk vooruit komt. Ter vergelijking: bij een elektrische auto is dit zo’n 80 procent van de batterij. Maar met een paar handige trucjes dring je wel het brandstofverbruik een heel stuk terug.
Wie zuinig rijdt, bespaart volgens onderzoek zo’n 10 procent brandstof. Dat komt neer op tientallen extra kilometers per tank en ongeveer 200 euro per jaar (afhankelijk van het type auto en de gereden kilometers). Ook bespaar je op onderhoud, omdat onderdelen minder snel slijten. Daarnaast stoot je minder stikstof, CO2, roet en fijnstof uit.
Schakel daarom zo vroeg mogelijk. Het liefst is dit bij zo’n 2000 toeren, legt kenniscentrum Milieu Centraal uit. ‘Rij dus 50 kilometer per uur in de vier, en bijvoorbeeld 80 kilometer per uur in de vijfde versnelling.’ Daarnaast is rijden op de cruise control het handigst, omdat remmen en weer optrekken meer brandstof kost.
Moet je toch op de rem, dan is het bij handgeschakelde auto’s het best om hem in de versnelling uit te laten rollen. Als je de koppeling intrapt, moet je namelijk harder remmen. En sta je lang stil voor een stoplicht, treinovergang of in de file? Zet dan de motor uit. Het uitzetten bespaart al snel meer dan het opstarten uitstoot.
‘Hou daarnaast je banden op spanning’, adviseert Milieu Centraal. Alle autobanden lopen namelijk langzaam leeg. ‘En met goed opgepompte banden rij je zuiniger én veiliger.’
Is er verschil tussen oude en nieuwe auto’s?
De verschillen tussen nieuwe en oude wagens zijn groot als het op besparen aankomt, legt woordvoerder Stephan Grout van de ANWB uit. „Bij moderne auto’s wordt energie bij remmen en uitrollen omgezet in elektriciteit. Je kan de mate van afremmen zelf instellen. Bij stadsverkeer kan dat zuiniger zijn, maar het levert ook verliezen op. Er zijn auto’s die een stand hebben waarbij het voertuig in ‘vrij’ uitrolt als je het gas loslaat. Zo pak je de meeste meters.”
Moderne foefjes
Moderne auto’s hebben allerhande ingebouwde trucjes om brandstof te besparen. Het start-stopsysteem bestaat al een tijdje. Maar ook een eco-modus kan veel schelen, en een schakelindicator geeft aan wanneer je het beste naar een andere versnelling kan.
Hoe hard (of zacht) moet ik rijden?
Een inkoppertje: harder rijden kost meer brandstof. Maar ook een slakkengang kan je centen kosten. Uit testen blijkt dat moderne auto’s het beste gedijen tussen de 50 tot 80 km/u. Hogere snelheden kosten de auto steeds meer moeite. Toch verbruik je vaak relatief het meest met rijden in de stad. Dit komt door het optrekken en afremmen. Goed anticiperen kan dan een hoop schelen.
Veel Nederlanders tanken tegenwoordig over de (Duitse) grens. Foto: ANP/Vincent Jannink
100 rijden, ook waar je harder mag, scheelt daarom een hoop brandstof. Het is trouwens ook flink beter voor het milieu; 130 km/u rijden stoot zo’n 25 procent meer schadelijke stoffen uit. En die tijdwinst dan? Die valt volgens cijfers van de overheid flink tegen (vooral omdat Nederland zo klein is en onze wegen vrij vol zijn). Is je tank toch leeg? Dan heeft de ANWB een overzicht met de goedkoopste tankstations.
Bespaar ik met een diesel anders dan met een benzineauto?
„Een diesel remt meer af op de motor”, legt Grout uit. „Bij uitrollen in de versnelling sta je dus eerder stil. Maar het belangrijkste is in beide gevallen dat je ruim van tevoren al snelheid mindert, en niet pas op het laatste moment hard remt. De meeste winst zit in het aanhouden van een vloeiende beweging. Dus op tijd gas minderen of gas loslaten als je verderop ziet dat je moet afremmen/stoppen, en uiteraard zonder achterliggers te hinderen.”
Zijn er trucs voor zomer en winter?
De winter komt er weer aan. Hoe bespaar je tijdens verschillende seizoenen het meest? „In de zomer gebruik je de airco vaker”, aldus Grout. „Veel auto’s hebben een ‘auto’ stand op de airco. Dit is niet alleen handig, veel automobilisten weten niet dat deze stand ook brandstof bespaart.”
In de winter gebruik je de airco veel minder. Maar andere aspecten kosten juist meer brandstof: „Het duurt langer voordat een verbrandingsmotor op temperatuur is. Het rijden van korte stukjes is daarom in de winter nadeliger. Een elektrische auto gebruikt in de winter stroom om het interieur te verwarmen. Een graadje minder warm levert al extra kilometers op. Ook gebruik van stoelverwarming is een aanrader bij EV’s, deze verbruikt namelijk minder stroom dan de verwarming.”
Hypermiling: niet de snelste, wel de zuinigste
Er zijn tegenwoordig bestuurders die héél ver gaan in het besparen van brandstof. Bij hypermiling haal je alles uit de kast om zo efficiënt mogelijk te rijden. Van deze fanaten valt ook voor de gewone weggebruiker heel wat te leren (alhoewel je een paar extreme tips ook prima kan negeren).
De man die de term bedacht, Amerikaan Wayne Gerdes, zette vorig jaar het record: hij verbruikte 2,5 liter per 100 kilometer van Los Angeles naar New York (ongeveer 4.500 km rijden). Dat deed hij in een doodnormale Toyota Prius.
Ook de ANWB ziet de voordelen van hypermilen in. Grout helpt daarbij gelijk een hardnekkige mythe de wereld uit: „Een lagere snelheid op zich zorgt niet voor een hogere filedruk. En een lagere snelheid zorgt zeker voor een lager verbruik.”
Toch waarschuwt de woordvoerder ook voor het extreme besparen. „Er zitten ook risico’s aan. Zo is het op korte afstand achter een vrachtwagen blijven hangen gevaarlijk. Je hebt zelf weinig zicht, vrachtwagens hebben een heel korte remweg en kunnen ook automatisch een noodstop maken.”
„Daarnaast kan het moment van inhalen wat aanpassing en geduld vergen van de hypermiler. Te grote snelheidsverschillen kunnen daarnaast gevaar opleveren als je in wil voegen.”
‘Hypermilers’ delen online graag hun bespaartips, vaak opgedeeld in auto- en motortypes. Een hele lijst daarvan vind je hier.
