Gerdina en Ludi uit Musselkanaal verliezen dagelijks klanten aan het goedkopere Duitsland

Ja, het is een trend die Gerdina Bahlmann uit Musselkanaal al een tijdje ziet gebeuren. Samen met haar man Ludi runt ze de lokale Mitra-slijterij van Musselkanaal. Ze merken gewoon dat steeds vaker klanten hun heil zoeken in Duitsland voor de drank. „Als het tussen kerst en oudjaar slecht weer is, is dat eigenlijk goed nieuws voor ons”, zegt Gerdina. „Dan blijven mensen hier.”

Ondernemers in Nederlandse grensregio’s, waaronder Groningen en Drenthe, waarschuwden deze week niet voor het eerst voor winkelsluitingen en banenverlies door grote prijsverschillen met Duitsland en België. Door hogere btw en accijnzen zouden steeds meer Nederlanders hun boodschappen en brandstof over de grens halen.

Dinsdag boden meerdere ondernemersorganisaties hierover een verklaring aan de Tweede Kamercommissie voor Economische Zaken, met de oproep aan het kabinet om belastingen beter af te stemmen op die van buurlanden.

Die werkelijkheid is in Oost-Groningen en Zuidoost-Drenthe al dagelijks zichtbaar. Zelfstandige ondernemers in onder meer Musselkanaal, Valthermond en Nieuw-Weerdinge zien klanten steeds vaker uitwijken over de grens.

Gerdina en Ludi weten ook: het is niet altijd slecht weer in Musselkanaal. En bij goed weer is de verleiding groot voor hun klanten om de grens over te steken. „Een krat Krombacher kost hier rond de 25 euro, over de grens is het de helft. Daar kunnen wij niet tegenop. Dat bier hebben we daarom maar uit het assortiment gehaald.” Ludi: „Ik kan het mensen ook niet kwalijk nemen. Als je puur naar de prijs kijkt, is het geen hogere wiskunde.”

Veel vertrouwen in ingrijpen van de politiek in accijns of btw heeft het echtpaar niet. „Bij tabak heeft het ook niet gewerkt: de groep rokers is er naar mijn idee echt niet kleiner op geworden”, denkt Gerdina.

Toch maken ze zich minder zorgen dan sommige collega’s. De Bahlmanns bezitten hun pand, hebben geen personeel en verhuren een bovenwoning. „Het is geen vetpot, maar het moet ook geen betaalde hobby worden.”

Wel zien ze de gevolgen in de omgeving: binnenkort sluiten twee slijterijen in de regio. „Het zijn vaak de kleine zelfstandigen die verdwijnen. Dat gaat ten koste van de levendigheid. Wij zitten in ondernemersverenigingen en helpen bij activiteiten; grote ketens doen dat niet.” Hun kinderen hebben ze inmiddels afgeraden de zaak over te nemen.

Ook supermarkteigenaar Hinderik van Klinken met vestigingen in Valthermond en Nieuw-Weerdinge ziet de druk toenemen. Zijn winkels hebben allebei een slijterij en een tabaksshop, precies de producten waarvoor klanten steeds vaker naar Duitsland rijden. „Alleen maar,” zegt hij stellig. „Tabak en alcohol worden steeds lastiger. Een pakje sigaretten kost in Duitsland 15 euro, hier 30. Daar kun je niet tegenop. Ik bedoel: het is maar acht kilometer vanaf hier. Tien minuten rijden. Dus waar praten we over?”

Klanten zijn daar volgens hem ook open over. „Ze zeggen gewoon: met alle respect, maar ik ga naar Duitsland. Het is hier te duur.” Volgens Van Klinken ligt het probleem niet bij de ondernemer, maar bij het beleid. „De markt staat op de kop door accijnzen en prijsverhogingen. En dan vindt men het raar dat winkels verdwijnen.”

Die leegloop ziet hij om zich heen gebeuren. In dorpen en buurtschappen in de regio sloten de afgelopen jaren meerdere supermarkten.  „Emmer-Compascuum, Barger-Compascuum, Barger-Oosterveld, 2e Exloërmond en laatst Exloo nog”, somt hij de teloorgegane winkels op.  „Zo blijft er niks over. Terwijl een supermarkt meer is dan een plek om boodschappen te doen. Het is een ontmoetingsplek, waar mensen ook voor een praatje komen.”

Zelf is Van Klinken inmiddels ook andere wegen ingeslagen met onder meer levering aan horeca, catering en evenementen. „Als je achterover gaat leunen, red je het zeker niet.” Van Klinken zegt het wel te rooien. „We bestaan al 125 jaar. We blijven vooruitkijken.”