Burgemeester Jaap Velema van Westerwolde, met zijn collega Eric van Oosterhout tijdens een bezoek onlangs van minister Bart van den Brink aan aanmeldcentrum Ter Apel (vlnr). Foto: Archief DVHN Boudewijn Benting
Burgemeester Jaap Velema van Westerwolde is door Lokaal Betrokken voorgedragen als informateur in Stadskanaal. Hij moet de komende weken onderzoeken of er een stabiele coalitie te vormen is. Een coalitie waarin voor de PVV geen plek lijkt te zijn: andere partijen zien samenwerking met de winnaar van de laatste raadsverkiezingen niet zitten.
Voor nieuwkomer PVV, met vijf zetels de grootste fractie in de raad, is geen rol weggelegd in een nieuw college. Dat concludeert verkenner Bert Homan, die de afgelopen twee weken gesprekken voerde met alle partijen in de gemeenteraad. Volgens andere partijen moet de PVV‑fractie zich nog bewijzen. De fractie is nieuw, onervaren en er is onvoldoende vertrouwen in de stabiliteit en bestuurskracht van de partij.
Daarnaast stellen verschillende partijen dat uitspraken tijdens de campagne, zoals 'eigen volk eerst', en standpunten van de PVV niet verenigbaar zijn met hun eigen waarden. VVD‑raadslid Joëlle Ham benadrukt dat samenwerking gebaseerd moet zijn op inhoud en dat er voor de VVD geen basis is zolang de PVV geen afstand neemt van dergelijke uitspraken.
Achterkamertjes
PVV‑fractievoorzitter Wim Jansingh reageert teleurgesteld: „Electorale winst, bestuurlijke uitsluiting. De kiezer heeft de PVV groot gemaakt, maar we worden terzijde geschoven. Het lijkt erop dat politieke voorkeuren van andere partijen zwaarder wegen dan de wens van de kiezer. De indruk bestaat dat de uitkomst al in achterkamertjes is beklonken.’’
Lokaal Betrokken wijst die kritiek van de hand. Fractievoorzitter Harma Zwiers: „Ik voel mij niet aangesproken.”
Homan adviseert dat Lokaal Betrokken en het CDA, beide vier zetels, samen een ‘motorblok’ vormen dat het voortouw neemt in de volgende fase van de formatie. Zij zouden een akkoord op hoofdlijnen kunnen opstellen waar andere partijen op kunnen aansluiten. De meeste partijen zagen daar echter op voorhand weinig in.
Lokaal Betrokken neemt nu het initiatief en draagt Velema. „Hij is iemand die boven de partijen staat, de regio goed kent en bestuurlijke ervaring heeft”, zegt Zwiers. Velema was eerder vier jaar wethouder in Veendam en is sinds eind 2018 burgemeester van Westerwolde. Hij krijgt nu de taak om te verkennen welke combinatie van partijen kan rekenen op een stabiele meerderheid.