Rijden er over 10 tot 15 jaar auto's over de Oosterhamrikbaan? Foto: Corné Sparidaens
Het gebrek aan geld voor de aanpak van de Oosterhamrikbaan in de stad wordt met gejuich ontvangen in de omliggende wijken. Maar zolang het plan niet helemaal van tafel is, blijven de zorgen van bewoners bestaan.
De aanpak van de weg is de bewoners van de Oosterparkwijk en de Professorenbuurt-Oost een doorn in het oog. Ze moeten niets hebben van een nieuwe autoweg op de huidige busbaan, want dan verhuizen de bussen naar de naastgelegen krappe straten in de wijk. Dat gaat ten koste van de veiligheid van fietsers en voetgangers, vrezen buurtbewoners. Iedere tegenslag voor de plannen, zien de omwonenden als een meevaller.
De wijkbewoners wisten al dat geld een probleem zou zijn. Ze roepen al jaren dat het project veel te duur wordt. Dat de gemeente nu zwart op wit stelt dat de aanpak van de Oosterhamrikbaan door geldgebrek nog vele jaren op zich laat wachten, zien ze als erkenning. In de toekomst zal het project alleen maar duurder worden, is hun verwachting.
Plan blijft een zwaard van Damocles
Jaap de Graaf zit in de bewonersorganisatie Oosterparkwijk en verzet zich al jaren tegen het Oosterhamriktracé. Hij brengt momenteel samen met de gemeente twintig knelpunten in kaart die een probleem kunnen vormen voor de realisatie van de plannen. Die knelpunten worden straks allemaal onderzocht. „En dan moet de gemeenteraad daar maar iets van vinden”, zegt hij.
Een van de knelpunten is de nu al hoge verkeersdruk. Als alle plannen van de gemeente doorgaan, vreest hij met 66 bussen per uur chaotische taferelen in de Oosterparkwijk. „We zien nu al filevorming. Als er dan 66 bussen per uur met voorrang over moeten steken, staat straks de hele Zaagmuldersweg vast. Is dat dan wat je wilt?”
Wie legt 100 miljoen op tafel?
Het kan nog 15 jaar duren voordat er autoverkeer rijdt over wat nu nog een busbaan is aan de oostkant van de stad. In een brief aan de gemeenteraad zeggen burgemeester en wethouders dat de financiële opgave voor de gemeente zo groot is, dat er „voor de Oosterhamrikzone op dit moment voor de middellange en lange termijn nog geen concreet perspectief is” op uitvoering van de plannen.
De totale aanpak wordt geschat op meer dan 100 miljoen euro. Het grootste knelpunt is een nieuwe busbaanbrug over het Van Starkenborghkanaal. Het Rijk staat niet te springen om die te vervangen. In Groningen wordt al met de grootste moeite gewerkt om het Rijk zover te krijgen de kapotgevaren Paddepoelsterbrug en Gerrit Krolbrug te vervangen. Een niet afgeschreven busbaanbrug staat dan onderaan de prioriteitenlijst.
De Oosterhamrikbaan in Groningen is nu nog een busbaan. Foto: Corné Sparidaens
De combinatie van de knelpunten en het geldgebrek geeft hem hoop dat nog iets tegen de plannen te doen is. Toch durft hij ook niet te veel te hopen zolang er geen definitieve streep door het plan gaat. „Het blijft als een zwaard van Damocles boven ons hoofd hangen”, vertelt hij met een zucht. „Mijn logica zegt: het kost veel te veel geld en dat is er niet. Maar elk halfjaar zie je het plan ineens weer ergens voorbij komen, waarbij de gemeente zegt dat het er gewoon komt.”
‘Geen sprake van uitstel of afstel’
Dat is nu niet anders. Wethouder Philip Broeksma (GroenLinks) van mobiliteit houdt vol dat de plannen voor de Oosterhamrikzone niet in de ijskast staan. „Van uitstel, laat staan afstel, is geen sprake.” De uitwerking van de plannen gaat volgens hem in stappen en daar gaat de gemeente mee door.
Zijn collega-wethouder Rik van Niejenhuis (PvdA) van ruimtelijke ordening geeft toe dat de aanleg van het Oosterhamriktracé niet hoog op het wensenlijstje staat van zowel de provincie als Den Haag en dat dit een probleem is, want de gemeente kan het alleen niet betalen. Met woningbouw probeert hij het Rijk alsnog over de streep te trekken. „Als de woningbouwplannen op Kardinge en de Oosterhamrikzone van de grond komen, worden ze happiger om mee te betalen aan het Oosterhamriktracé”, verwacht hij.
‘Kans om af te zien van geldverslindend project’
In de Professorenbuurt-Oost vindt Hans ter Haar het geldgebrek juist een kans voor de gemeente om af te zien van „een geldverslindend” project. „Er zijn tal van maatregelen in de stad belangrijker dan deze weg.” Hij pleit er ook voor om eerst goed te kijken welk effect alle huidige verkeersmaatregelen in en rondom de stad hebben, voordat het Oosterhamriktracé een vervolg krijgt. „Dan is deze weg misschien helemaal niet meer nodig.”
De busbaan richting de binnenstad langs de monumentale Wielewaalflat. Foto: Corné Sparidaens
De bewoners richten hun hoop op de gemeenteraad. Met een krappe meerderheid stemde die enkele jaren geleden in met de plannen voor het Oosterhamriktracé. Maar de financiële vooruitzichten zijn nu minder positief en de raad moet de komende tijd beslissen welke grote projecten de hoogste prioriteit hebben. Van woningbouw in Stadshavens, Meerstad en de Suikerzijde tot een nieuw muziekcentrum, sportvoorzieningen en het aanpakken van de westelijke ringweg en meer.
„Zet dit op pauze”, is het vrijblijvende advies van Hans ter Haar aan de raad. „Dat zou een hele gezonde keuze zijn.” De Graaf verwacht dat de raad uiteindelijk alsnog een streep door het plan gaat zetten. „We gaan op een economisch mindere periode af. Geldstromen worden minder en de kosten stijgen. Logischerwijs zeg je dan: het gaat niet gebeuren, want de centen zijn er niet.”