Jan Feiken (rechts) en Kea Ibema bekijken de ontgasser (die gewonnen pekel ontdoet van meegevoerde gassen) van Nobian in Westerlee. Foto: Huisman Media
Zoutwinning in Groningen staat in het brandpunt van de discussie. Nobian wint zout als grondstof voor producten die we dagelijks gebruiken. Op de locatie in Westerlee deed het bedrijf zaterdag de deuren open.
Zout is al eeuwen van belang. Soldaten in het Romeinse rijk kregen in zout uitbetaald, ze gebruikten het om levensmiddelen in te bewaren. We danken het woord salaris aan het Latijnse woord voor zout: sal. Veel later was zout inzet van een oorlog. In 1611 raakten het hertogdom Beieren en het prinsaartsbisdom Salzburg slaags met elkaar om zout.
Van speelgoed tot medicijnen
Vandaag de dag is zout een grondstof voor industrie en chemie. In een loods van Nobian in Westerlee wordt haarfijn uit de doeken gedaan waarvoor zout als grondstof kan dienen. Auto-onderdelen, schoonmaakmiddelen, speelgoed, glas en farmacie om maar iets te noemen. ,,Mensen beseffen niet wat er allemaal van zout gemaakt wordt’’, zegt een medewerker van Nobian.
Nobian wil de open dag graag gebruiken om mensen te laten zien wat het bedrijf doet aan de Tranendallaan in Westerlee. En wat het oplevert, zegt communicatiemanager Pauline Hartsuiker. ,,Nobian wil graag zijn verhaal vertellen.’’ En dat moet, zegt ze, los gezien worden van de protesten tegen zoutwinning in het gebied.
Want die protesten zijn er. In Veendam werd deze zomer een protestmars gehouden tegen zoutwinning door Nedmag. Provinciale Staten lopen ook niet echt meer warm voor de zoutwinning. Statenleden zien parallellen met het aardgasdossier. Bewoners zien vooral verzakkingen.
Nobian wil wel zout blijven winnen. Een vergunningprocedure voor een evaluatieboring in Zuiderveen loopt. ,,We willen nagaan of het zinvol is daar zout te winnen’’, zegt Eric Huisman van Nobian. Hij schat in dat het zeker twee tot drie jaar duurt voordat er antwoord is op die vraag en vergunningen zijn afgegeven om echt aan de slag te gaan.
,,We willen zorgvuldig te werk gaan. En we nemen bewoners mee. Ik snap dat het gasdossier veel emoties oproept, maar dat is totaal anders dan zoutwinning. Als we niet veilig zout kunnen winnen, dan doen we het niet.’’
Producten die zout als grondstof hebben. Foto: Huisman Media
Het kan niet veilig, zegt Jan Feiken
Dat het niet veilig kan, daarvan is Jan Feiken uit Scheemda overtuigd. Zelf heeft hij nergens last van. Op de open dag in Westerlee begeleidt hij Kea Ibema die al jaren aan de Tranendallaan woont. ,,Haar huis is verzakt. Dan kunnen ze wel zeggen dat het niet aan de zoutwinning ligt, maar dat zeiden ze in het begin ook van de gaswinning.’’
Jaap van Dijk die iets verder weg woont dan Ibema merkt niks van de zoutwinning. Toch ziet hij uitbreiding van de winning in Zuiderveen niet zitten. ,,Er zijn gewoon wel verzakkingen en er is al met al te weinig bekend over de effecten van zoutwinning’’, verklaart hij.
Eindelijk zien wat er gebeurt
Hun mening over zoutwinning neemt niet weg dat Feiken en Van Dijk met interesse over de locatie van Nobian lopen. De open dag is zaterdagmorgen goed bezocht. Een inwoner van Westerlee zegt dat hij al jaren langs het bedrijf fietst. ,,Nu kan ik eindelijk eens zien wat hier gebeurt.’’
En dat is precies wat Nobian wil, zegt Hartsuiker: ,,Laten zien wat we hier doen, ook omdat er veel desinformatie over ons rondgaat. Dat we ons niet aan voorwaarden houden, bijvoorbeeld. We wilden deze open dag twee jaar geleden al houden, toen gooide corona roet in het eten. We denken er nu aan dit elk jaar te doen.’’