De nieuwbouw in de Eemshaven is er onder meer op gericht de nieuwe hoogspanningsverbinding van de haven naar Vierverlaten (380.000 volt) maximaal te kunnen benutten. Foto: Archief Corné Sparidaens
Het stroomnet in de gemeente Groningen is overvol. Daardoor groeit de komende vijf jaar de wachtlijst van bedrijven en andere aanvragers die verzwaring van hun aansluiting nodig hebben.
Volgens netbeheerder Enexis komen 180 bedrijven en ongeveer 800 kleinverbruikers nog niet in aanmerking voor een aansluiting die past bij hun energiebehoefte. Het wachten is op voldoende verzwaring van het stroomnetwerk door TenneT. De gemeente Groningen maakt zich grote zorgen, omdat de ontwikkeling van bedrijven, de verduurzaming en de groei van de stad kan worden geremd.
De oorzaak van netcongestie, die kan worden omschreven als een file of opstopping in het netwerk door de enorme vraag naar stroom, is een landelijk probleem. Onlangs werd bekend dat in de metropool Eindhoven 990 bedrijven op de wachtlijst staan voor een grotere of nieuwe aansluiting. Ondernemingen zouden overwegen weg te gaan uit Nederland of aan te kloppen bij de overheid voor financiële steun.
De kwestie van de netcongestie kwam woensdag aan de orde in de Groninger gemeenteraad. Op de capaciteitskaart van beschikbare ruimte op het netwerk staat de gemeente Groningen sinds vorig jaar op rood. De impact van de ‘stop’ en bij hoge uitzondering toch aansluiting, wordt steeds duidelijker. Dat bevestigt Harry Bouma, voorzitter van Bedrijvenvereniging Zuidoost. ,,Ondernemers zoeken ook naar mogelijkheden om buiten het netwerk stroom aan elkaar te leveren.”
Bouma wijst op de situatie waarbij bedrijven overtollige duurzame stroom delen, restwarmte uitwisselen of samen investeren in energieopwekking en -opslag. Dit helpt netcongestie verminderen en de CO2-uitstoot te verlagen. Dat gebeurt door de eigen opwekking van energie af te stemmen op het verbruik van naburige bedrijven.
Lokale energiehub
De gemeente bevestigt de zoektocht naar oplossingen. In Deventer startte dit jaar de eerste lokale energiehub van netbeheerder Liander. Bedrijven sluiten gezamenlijk een stroomcontract af. De ‘smarthub’ moet het volle stroomnet ontlasten en zorgt ervoor dat bedrijven onderling energie kunnen uitwisselen. Zo hoeven bedrijven niet individueel stroom af te nemen en terug te leveren. Dit voorkomt overbelasting van het net.
Ondertussen hebben de wachttijden ook invloed op mensen die hun woning willen verduurzamen of na sloop nieuwbouw plegen. Volgens de gemeente is genoeg ruimte gereserveerd voor grote bouwplannen (Suikerzijde, Stadshavens, Meerstad), maar is het nog wel de vraag of op het gewenste tijdstip kan worden gebouwd.
Tijdens de raadsvergadering werd duidelijk dat netcongestie vermindert als op piekmomenten de stroomvraag afneemt. Zo willen de meeste mensen in de avonduren bijvoorbeeld hun elektrische auto opladen en de wasmachine laten draaien. Door de stroom op dat tijdstip duurder te maken, worden mensen verleid niet allemaal op hetzelfde moment het netwerk te belasten.