Elke woensdag geeft Jelte Olthof, universitair docent Amerikanistiek aan de Rijksuniversiteit Groningen, commentaar op de politiek van de Amerikaanse president Trump. Vandaag aflevering 38.
„Het lijkt er sterk op dat Trump de controle kwijt is over de oorlog met Iran. Ook binnenlands begint de strijd hem nu parten te spelen. Het conflict heeft zich geëxporteerd naar de Verenigde Staten. Amerikanen merken het aan de pomp. De benzineprijs is sterk gestegen. Verder zijn er - net als in Nederland - de nodige terroristische aanslagen geweest, die te linken zijn aan de huidige spanningen in het Midden-Oosten.
Het meest opzienbarend is dat hij Europese en Aziatische landen maant de Straat van Hormuz vrij te maken. Dat moeten ze volgens hem doen, omdat ze allemaal gebukt gaan onder de economische gevolgen van de Iraanse blokkade van de zeestraat. Als de Europese landen geen militaire bijdrage leveren, dan komt de NAVO er niet ongeschonden uit, dreigde hij.
‘De Europese landen geven een duidelijk signaal af’
Hij benadrukt steeds dat de VS door de aanwezigheid van Amerikaanse troepen op hun grondgebied Europa, Japan en Zuid-Korea veilig houdt. Zijn motto is quid pro quo (‘voor wat, hoort wat’). Trump gedraagt zich als de Godfather: wij verlenen jullie een gunst, maar dan ben je wel verplicht de schuld vroeg of laat in te lossen.
Door niet in te gaan op zijn eis geven de Europese landen een duidelijk signaal af. Terecht zeggen zij: ‘Wij zijn de oorlog niet begonnen’. Ik ben benieuwd hoe Trump hierop reageert.
Nog geen twee weken geleden kreeg Spanje, dat in Trumps ogen onvoldoende meewerkt met Amerika, de volle laag. Hij kondigde meteen een handelsverbod af. Vooralsnog heeft dat dreigement geen voeten in de aarde gekregen. Het blijft bij woorden. Net als Spanje doen de andere Europese landen er goed aan de rug recht te houden.
‘Iedereen weet dat het Midden-Oosten een kruitvat is’
Dat laat onverlet dat we afstevenen op een gigantische politiek-economische crisis. Iedereen weet dat het Midden-Oosten een kruitvat is. De lompe manier waarop Trump dat zonder duidelijk plan is in gebanjerd is stuitend.
Zijn steunverzoek aan Europese en Aziatische landen impliceert dat Amerika dat van bondgenoten blijkbaar ook nodig heeft. Het contrasteert scherp met de bombarie die we al drie weken uit het Witte Huis horen hoe ongelofelijk efficiënt en slagkrachtig het Amerikaanse leger in Iran opereert. Dat is een merkwaardige paradox.”
