Hent Hamming in zijn dierenweide in Eelde: ,,Wat raakt je. Dat kunnen simpele dingen zijn: een stilleven, een portret, foto's van dieren of het landschap. Laat het ons weten.'' Archief DVHN: Corné Sparidaens
Elke dag een andere kijk op Groningen: dat wil de Groninger Scheurkalender. De kalender gaat de tiende editie in. Voor 2026 worden niet alleen fotografen gezocht, maar ook schrijvers die zich laten inspireren door beelden van anderen. ,,Foto’s met net iets extra’s.”
Wat beweegt jou in Groningen? Waar gaat jouw bloed sneller van stromen? Waar klopt jouw hart sneller van? Wat raakt je? Stuur het ons, zegt Hent Hamming uit Eelde, initiatiefnemer van de Groninger Scheurkalender. Een initiatief dat letterlijk begint met een scheur. Hamming had jarenlang een marketingbureau in De Graansilo aan de Griffeweg in Groningen.
,,Daar ontdekten we een scheur in de muur, vermoedelijk als gevolg van bevingsschade. We hebben de schade gemeld en met fluorescerende PUR de scheur gedicht. Zo kregen we als het ware een kunstwerk’’, vertelt Hamming.
Die scheur verbeeldt wat er in Groningen speelt. ,,Het felgekleurde kunststof schuim weerspiegelde hoe wij ertegenaan keken, als kunst met een knipoog en een boodschap. We laten ons niet gek maken en zien ons niet als slachtoffers. Kop der veur en ga verder. Zo voelden wij dat.”
Hamming: ,,Het zette mij aan het denken. Hoe waren de emoties elders in de provincie? Hoe kunnen we uiting geven aan wat er leeft? Hoe laten we zien dat Groningen veel meer is dan aardbevingen, opvang en krimp? Met een scheurkalender. Door de ogen van mensen uit Groningen, Groningers van elders en zij die zich Groninger voelen. Vanuit een gevoel van opstandigheid: zo beroerd gaat het hier niet. Groningen is meer dan kommer en kwel door aardbevingen. Niet scheuren, maar verbinden.”
Alle ideeën zijn welkom
De Groninger Scheurkalender (320 pagina’s) verschijnt voor het eerst in 2016 in een oplage van 8000 stuks en laat zien wat Groningers en Groningen-liefhebbers beweegt. ,,Met gedichten, korte verhaaltjes en vooral veel persoonlijke foto’s. Alle ideeën zijn welkom, zolang ze maar op één pagina passen”, vertelt Hamming.
De naam heeft natuurlijk een dubbele betekenis. ,,Een scheurkalender is een kalender waarbij je elke dag een blaadje afscheurt, vaak met een opbeurende spreuk of een weetje. Het geeft je een goed gevoel of stemt tot nadenken. Dat willen wij ook bereiken. Onze kalender verwijst naar de scheuren die zijn ontstaan door de bevingen. We draaien het om: van het negatieve naar het positieve’’, zegt Hamming. ,,Elke pagina is een oplaadpunt. Je voelt de energie van anderen. Elke foto vertelt een persoonlijk verhaal. We vangen gevoelens in woord en beeld en bieden elke dag een andere kijk op Groningen.”
In de aula van Gasunie in Groningen werd de scheurkalender 2019 gepresenteerd. Foto: Archief DVHN Corné Sparidaens
Elders is er ook belangstelling. De 2018-editie komt uit in Drenthe, Friesland en Overijssel. ,,In 2023 werd het te veel. Zo’n 10.000 inzendingen, vier provincies, veel verwachtingen. We werden tegen heug en meug steeds meer een bedrijf. Dat was en is nooit de bedoeling geweest”, vertelt Hamming.
Ook door gebrek aan sponsoring besluit hij het project tijdelijk stil te leggen. ,,Braakleggen, noem ik dat. Even herbezinnen. We moesten er te hard aan trekken om de kalender rond te krijgen. Dat jaar rust was goed voor mij en de kalender.”
In 2024 melden zich verschillende mensen bij Hamming die het jammer vinden dat er geen kalender meer verschijnt. Dat jaar wordt de stichting Groningen GIST opgericht, de nieuwe uitgever. De gehoopte structurele ondersteuning. ,,We gaan weer door. Geweldig.’’
Kalendercafé
Nieuw dit jaar is het Kalendercafé. Dat is een kleinschalig evenement waar inzenders op wisselende locaties bij elkaar komen. Zoals onlangs bij Museumspoorlijn STAR in Stadskanaal. ,,Ze mogen zelf foto’s meenemen die gezamenlijk, onder begeleiding van professionele fotograaf Corine Hörmann, worden besproken. Inzenders krijgen dan tips en suggesties om hun kans om in de scheurkalender te komen te vergroten. Op 19 juni is het tweede Kalendercafé. De locatie wordt nog bekendgemaakt.”
Inzenden voor de editie van 2026 kan tot 1 juli via www.groningerscheurkalender.nl. Er zijn al meer dan 1000 foto’s binnen. Op 19 september is de presentatie op een nog nader te bepalen locatie. Alle inzenders krijgen hiervoor een uitnodiging.
Hent Hamming eerder in Noordpolderzijl bij de presentatie van twaalf uitvergrote foto's van twaalf Groninger fotografen. Foto: Archief Anjo de Haan
Iedereen kan en mag meedoen. „Het is iets van en voor iedereen. Wat raakt je. Dat kunnen simpele dingen zijn: een stilleven, een portret, foto’s van dieren, het landschap, een tekening of een gedicht. We vieren de diversiteit van het Groninger karakter’’, vertelt Hamming. ,,De jury let vooral op de emotionele kracht die in een foto verborgen zit. We zoeken niet per se de mooiste plaatjes, maar het verhaal achter de foto.”
De afgelopen jaren deden duizenden Groningers mee, met als resultaat tienduizenden foto’s en ander materiaal. „Uit alle hoeken van de provincie en van alle lagen van de bevolking. Het geeft een indrukwekkend tijdsbeeld van het leven in Groningen, wat Groningers bezighoudt en waar ze trots op zijn. Dat geeft blijk van hun band met Groningen. Kippenvel.”
De Keerzijde
Eerder werden de achterkanten van de kalenderbladen voorzien van ‘weetjes’. ,,Dit keer pakken we het anders aan’’, zegt Hamming. ,,Op de achterkant van kalenderblaadjes worden teksten (maximaal 125 woorden) van schrijvers geplaatst die zich laten inspireren door de foto op de voorkant. De foto’s worden dus niet bekritiseerd. Schrijvers laten zich er enkel en alleen door inspireren.”