,,Dooooo, tot straks.’’ Dat was het laatste wat Luitzen en Ypie Booi uit Boelenslaan uit de mond van hun zoon Andries (28) hoorden. Luttele uren later stierf hij door een politiekogel. ,,Wij weten niet wat er zich afgespeeld heeft.’’
,,Zal ik de honden nog even uitlaten?", vroeg Andries Booi woensdagavond 15 september. Het was tegen zevenen, het gezin had net gegeten en Andries wachtte nog een sleutelklus in zijn loods in Surhuisterveen.
Daarom stelde Luitzen Booi (60) voor de verzorging van Rex en Borus op zich te nemen. ,,Ga maar’’, zei hij dan ook tegen zijn zoon. Die nam het aanbod van harte aan. ,,Doo, tot straks!’’, riep Andries naar zijn ouders. Om vervolgens weg te rijden in zijn terreinauto.
Andries was zzp’er. Hij verhuurde zich als vrachtwagenchauffeur en reed op shovels en kranen. En daarnaast deed hij ‘klusjes’ als automonteur. ,,Hij was altijd bezig en had altijd zwarte vingers", vertelt Luitzen.
Hij pakt de rouwkaart erbij, met daarop een foto van Andries bij een Amerikaanse vrachtwagen. ,,Kijk, dat kun je hier nog zien’’, wijst hij aan. Alles met vier wielen had Andries’ aandacht, vertelt zijn vader. ,,Zoveel mogelijk cilinders, veel lawaai. En zo groot mogelijk."
De huurauto in Amerika werd door Andries ter plaatse opgewaardeerd. ,,Reed hij ons in zo'n grote Amerikaan rond."
Die hele avond bleef Andries weg. Tegen half twaalf besloot moeder Ypie (57) hem te appen. ,,Kom je bijna thuis?’’, vroeg ze. ,,Ik kom zo thuis, mama’’, luidde het antwoord. ,,En dat was het laatste’’, vertelt Ypie Booi, terwijl ze haar tranen met een tissue dept.
Luitzen en Ypie zitten aan de keukentafel in hun huis in Boelenslaan. Het is maandag, drie dagen na de crematie van hun zoon Andries. Hun enig kind, hun alles. En enig kleinkind van Luitzens ouders.
,,Hij was te goed voor deze wereld", typeert Ypie hun zoon. Als er ergens in het land een maat met pech langs de kant van de weg stond, al was het midden in de nacht, dan schoot Andries te hulp. Een vriendin memoreerde dat afgelopen vrijdag in haar toespraak tijdens de uitvaartdienst. ,,Hij zei nooit 'nee'."
Steunbetuigingen
Ruim duizend steunbetuigingen staan achter in de kamer uitgestald. Met veertig, vijftig tegelijk kwamen ze binnen. Overal kenden de mensen Andries, merkt Luitzen op. ,,Twee weken geleden hebben we bootje gevaard. We waren in Kollum en daar hoorden wij ineens: 'Hoi Andries'.
Het doet hen goed dat mensen stilstaan bij het onbeschrijflijke leed dat hen trof. Luitzen en Ypie weten niet wat zich precies heeft afgespeeld in de nacht van 15 op 16 september. Zo hoorden ze tijdens de identificatie van hun zoon dat er op hem geschoten is toen hij wegreed. Ze hopen dat uit het onderzoek van de rijksrecherche gewaar te worden. ,,Maar wij hebben er wel onze gedachten over", zegt Ypie. 'Dit was niet nodig geweest', stond dan ook vermeld op Andries' rouwkaart.
De politieactie heeft veel levens kapot gemaakt, stelt Luitzen. ,,Dat van ons, dat van mijn ouders, van zijn maten."
Andries werd bij Quatrebras tot stoppen gemaand voor een politiecontrole. In plaats van het bevel op te volgen, ging hij er vandoor. Waarom hij daar reed, is hen een raadsel.
Sigaretten
Luitzen en Ypie vermoeden dat hun zoon, die een verstokt roker was, naar Leeuwarden is gereden om sigaretten te halen. Hij nam wel vaker een omweg als hij een hang had naar nicotine. ,,Dan maakte hij even een uitstapje naar Groningen of zo", licht Ypie toe.
Het moet die nacht tegen een uur of een geweest zijn dat ze wakker werd. ,,Dat heb ik wel vaker. Dan kijk ik even op Facebook en zo." Ze las dat de brandweer naar De Fjouwer Roeden, iets verderop in het dorp, was uitgerukt. En realiseerde zich dat Andries nog niet thuis was.
Ypie werd ongerust en besloot hem te appen. ,,Ik kreeg altijd snel antwoord. En nu niet.’’ Ze lag ,,maar te malen" en kon de slaap niet meer vatten. Tegen half drie zag ze op een nieuwssite dat er ,,iemand doodgeschoten’’ was.
En toen, tegen half vijf, kwamen ,,de kloppen op het raam’’, vertelt Luitzen. Ze zagen agenten. ,,En dan weet je het wel.’’ Ze brachten slecht nieuws. ,,Het voelde alsof de grond onder mijn voeten wegzakte. Alles werd een beetje wazig." Ypie ging naar buiten. ,,Ik heb heel hard geschreeuwd.’’
Andries was tijdens de achtervolging De Fjouwer Roeden ingegaan, kregen ze te horen. ,,En dat hij op de politie ingereden was", zegt Ypie. ,,Toen hebben ze op hem geschoten. Ze hebben hem in de nek geraakt." Ze zagen foto’s van zijn auto. ,,Die zat vol gaten." Ze bezochten de plek waar hun zoon omkwam. Die confrontatie was heftig voor ze. ,,Nu liggen er allemaal bloemen’, zegt Ypie.
Afscheid
De kameraden regelden een ‘dikke Dodge’ als rouwauto. De kist met Andries lag in de laadbak. De stoet van zo’n vijftig auto’s reed van Boelenslaan, waar Andries thuis was opgebaard, naar het crematorium in Oudehaske, achter de pick-up aan. Vrienden leidden onderweg het verkeer in goede banen. Want op politiebegeleiding stelden Andries’ rouwenden geen prijs. ,,Wij hoefden de politie er niet bij’, zegt Ypie.
Ze herdachten Andries en hoorden zijn muziek. Van ‘Zweven naar geluk’ van Jannes tot ‘Rock and Roll’ van The Cats. ‘Het Water’ luidde het definitieve afscheid in. Na afloop van de plechtigheid gingen zijn maten naar Andries’ loods in Surhuisterveen. ,,We zijn er nog even geweest", vertelt Ypie. ,,Daar hebben we met elkaar eentje gedronken."
Ook Andries’ vrienden zullen ze missen. Zij waren en blijven altijd welkom. ,,We hebben een grote tafel’’, zegt Luitzen. ,,Hier kunnen een hoop mensen zitten. En anders halen we er wel wat stoelen bij."
Andries maakte geen aanstalten om het ouderlijk huis te verlaten. Zolang hij geen partner had, was dat ook niet nodig, vonden zowel heit, mem als zoon. ,,Wij zeiden: 'Je hoeft niet alleen te wonen."
Alles wat Luitzen en Ypie deden, draaide om Andries. ,,Hij is op mijn verjaardag geboren’’, vertelt Ypie. ,,En nu is hij weg", vult Luitzen aan. Voor hen nooit meer vader of moederdag. Luitzen: ,,Alles waar wij voor gewerkt hebben, kunnen we nu niet aan iemand nalaten."