Bij het UWV zitten al duizenden mensen in de wachtkamer, en dat aantal dreigt de komende jaren alleen maar te groeien. Foto: ANP
Bij het UWV zitten duizenden arbeidsongeschikten vast in het systeem. Zonder ingrijpen dreigt het aantal wachtenden de komende jaren verder op te lopen tot 200.000 in 2030, waarschuwt het UWV. Volgens bestuursvoorzitter Maarten Camps loopt de uitvoering vast.
Tot overmaat van ramp heeft het UWV ook nog een grote hersteloperatie uit te voeren. In eerdere jaren zijn 47. 000 WIA-dossiers mogelijk verkeerd vastgesteld, die allemaal opnieuw moeten worden bekeken.
Dat is een enorme klus, juist nu de organisatie te maken heeft met het wegvallen van zzp-artsen door strengere wetgeving en de uitstroom van verzekeringsartsen richting pensioen. Terwijl het juist gaat om mensen die vaak al in een kwetsbare positie zitten door ziekte, leeftijd en financiële onzekerheid.
Uitdagingen genoeg, zo blijkt uit het jaarverslag over 2025 en onderkent ook bestuursvoorzitter Maarten Camps van UWV. „Als het gaat om de WIA, dan kan ik niet anders zeggen dan dat we vastlopen met de uitvoering.” Hij haast zich erbij te zeggen dat het altijd gaat om de mens die ze moeten helpen. „Dit is natuurlijk niet de dienstverlening die mensen van ons mogen verwachten.”
Illustratie: Mediahuis
Te lang in de wachtkamer
Eind 2025 wachtten er 27.000 mensen te lang op een WIA-beoordeling, waarvan 7900 langer dan zes maanden. „Als we niets doen, loopt dat volgend jaar op richting 100.000 tot zelfs 200.000 in 2030. Dat is gigantisch,” erkent hij. Tegelijk geeft Camps toe dat hij geen harde aantallen kan noemen voor hoeveel mensen dit jaar worden geholpen. „Zo concreet kan ik dat niet zeggen.”
Wel zegt hij dat het UWV scherper gaat ’prioriteren’. „De focus ligt vrijwel volledig op nieuwe WIA‑ en Wajongaanvragen.” Herbeoordelingen worden strenger geselecteerd en centraal afgehandeld, zodat elders in het land capaciteit vrijkomt voor eerste beoordelingen, legt hij uit. „Een lastige keuze, maar ons doel is dat niemand langer dan zes maanden hoeft te wachten,” aldus Camps. „Maar die achterstand wegwerken kost tijd.”
Herverdelen van taken van verzekeringsartsen
Daarom ook wil hij taken van verzekeringsartsen herverdelen. „Zij moeten wettelijk de sociaal‑medische beoordeling doen en het besluit nemen, maar andere taken kunnen we bij anderen beleggen.”
Bovendien wil hij meer artsen aantrekken. „We leiden veel artsen op en proberen een aantrekkelijker werkgever te zijn, maar dat gaat niet het probleem oplossen. Het gaat er hooguit voor zorgen dat we pensionering van artsen kunnen bijhouden.”
Andere oorzaken die Camps noemt: het tijdelijk stopzetten van de 60‑plusregeling door de minister van Sociale Zaken. „Die regeling lag in 2025 negen maanden stil, waardoor UWV juist meer beoordelingen moest doen.”
’De wetgeving is complex’
Camps is in gesprek met de minister van Sociale Zaken, zegt hij. „De wetgeving is complex. De WIA moet beter werken voor mensen en ervoor zorgen dat mensen tijdig het juiste inkomen krijgen.” Maar ook minstens zo belangrijk, zegt Camps, is dat mensen ook weer aan de slag gaan voor zover ze dat kunnen.
Daarom ook noemt hij de derde partij die mee kan helpen aan een deel van de oplossing. „Steeds meer mensen vallen uit, we kunnen dat niet aan.” Het is logisch zegt hij, „want er werken inmiddels tien miljoen mensen”.
Maar daar had een organisatie toch op kunnen anticiperen? Camps: „Een belangrijke oplossing ligt bij preventie: „Past iemand nog wel in zijn functie? Blijft iemand fit tot zijn pensioen?”
’Centrale aanpak van herbeoordelingen een jaar eerder moeten doorvoeren’
Terugkijkend erkent Camps ook zijn eigen rol. „Achteraf bezien, hadden we de prioritering en de centrale aanpak van herbeoordelingen een jaar eerder moeten doorvoeren.”
Ook een pilot met bedrijfsartsen kwam te laat op gang. „Daar hebben we maanden verloren.” Om te vervolgen dat het niet zomaar een jaar was. „We hebben als organisatie - en ik dus ook - onder een vergrootglas gelegen, ook vanwege die fouten die zijn gemaakt.”