Zonnekroon, ook wel Silphie genoemd, is in Nederland een relatief onbekend gewas met vele voordelen. Afvalverwerker Attero uit Wijster werkt toe naar de bouw van een vergister die de bloemsoort om kan zetten in onder meer bio-gas.
„Je zaait één keer en kan tientallen jaren blijven oogsten, zonder bestrijdingsmiddelen te gebruiken”, legt woordvoerder van Attero Robert Corijn uit. Het gewas heeft volgens hem veel voordelen: „Zonnekroon heeft een diep wortelstelsel, wat goed is voor wateropname en -kwaliteit. Daardoor is het plantje ook goed bestand tegen hele droge of juist natte perioden. Bovendien trekt het bijen, vlinders en andere insecten aan dat levert honing op.”
Tachtig huishoudens
Zonnekroon wordt in Nederland momenteel op ongeveer 50 hectare geteeld. Bij verwerking van 100 hectare aan zonnekroon kan zo’n 120.000 kuub bio-gas worden geproduceerd. Daarmee kunnen zo’n tachtig huishoudens een jaar volledig van bio-gas worden voorzien. Ook levert vergisting van zonnekroon bijproducten op: bio-meststof en grondstof voor bouwmaterialen, papier of verpakkingen.
„Tachtig huishoudens klinkt inderdaad niet als veel, maar het is een mooi begin”, zegt Corijn. Gezien de prijs van het zaad van het gewas relatief hoog ligt en de opbrengst voor boeren pas in het derde teeltjaar winstgevend is, is een subsidie gewenst, vindt hij. „Als het een succes wordt, willen we uitbreiden.”
Subsidie
Hoewel provincies Overijssel, Utrecht en Noord-Brabant al subsidie verstrekken aan boeren die willen omschakelen naar toekomstbestendige gewassen als zonnekroon, heeft Drenthe aangekondigd pas in 2026 met een vergelijkbare regeling te komen. De voordelen van zonnekroon sluiten aan bij de ambities van de provincie voor landbouw.
De Wijster afvalverwerker werkt aan de bouw van een vergister, specifiek bedoeld voor zonnekroon. Om dit initiatief van Attero dit jaar al te ondersteunen, werkt de provincie aan een tijdelijke stimuleringsregeling die is bedoeld voor agrariërs die dit jaar willen starten met de teelt. In 2026 kunnen kunnen ze instromen in een bredere subsidieregeling, mits het provinciebestuur akkoord gaat.
Naast opbrengst uit bio-gas en grondstoffen biedt zonnekroon ook mogelijkheden voor inkomsten via koolstofcertificaten. Zonnekroon neemt zo’n 6 ton CO2 op per hectare, daardoor kunnen boeren een certificaat aanvragen. Dat biedt boeren een extra inkomstenbron.