Een scène uit 8½ (1963) met Marcello Mastroianni (rechts) in de hoofdrol.
Federico Fellini (1920-1993) overleed op 31 oktober dertig jaar geleden. Het Forum Groningen eert de Italiaanse regisseur met meerdere vertoningen van zijn beruchtste film ‘8½’ (‘Otto e mezzo’), uit 1963.
Federico Fellini zat met zijn handen in het haar. Hoe graag hij ook wilde, de Italiaanse filmmaker wist maar geen inspiratie te vinden voor zijn volgende film na het overweldigende succes van La Dolce Vita (1960). Niet zo gek. Iedereen trok aan hem, iedereen moest wat van hem. En iedereen in zijn omgeving bleef maar vragen: wanneer komt er nou wat van?
Wat Fellini toen deed, verbaasde de wereld en waarschijnlijk hemzelf. Hij maakte 8½ (1963), een film over een regisseur die worstelt met het maken van een film. De succesvolle Guido Anselmi (Marcello Mastroianni) werkt aan een ambitieus nieuw project, maar stoeit met een writer’s block en droomt weg in zijn herinneringen, ideeën en fantasieën als hij continu door anderen wordt gestoord.
Niet alleen verhaaltechnisch werd 8½ daarmee autobiografisch, ook de stijl van de film ademt dubbele betekenis. De film verweeft het werkelijke leven van Guido op sublieme wijze met de surrealistische scènes waarin hij nostalgisch dagdroomt. Zelfs de titel van de film is een autobiografische knipoog: Fellini regisseerde voorafgaand aan 8½ zes speelfilms, twee korte films en één film samen met andere regisseurs. Deze film was dus de acht en een halfste film in zijn oeuvre.
Het werd een van de meest gelauwerde speelfilms aller tijden. De film flitst heen en weer tussen werkelijkheid en fantasie op een manier die niet alleen begrijpelijk is, maar tegelijk prikkelt en intrigeert. Het camerawerk speelt daarbij een belangrijke rol: de film is oogverblindend mooi geschoten.
Met zijn meesterwerk wist Fellini 60 jaar geleden vriend en vijand te verrassen. Het bleek het pronkstuk in een toch al zeer indrukwekkende carrière. De film won Oscars voor beste niet-Engelstalige film en beste kostuums.
8½ – Otto e mezzo (1963) is te zien op 31/10, 5/11 en 12/11, Forum in Groningen
