Imca Marina is uitzinnig van vreugde toen zij werd onderscheiden met een lintje. Foto: ANP
Het is een bui die alle weerkaarten omzeilt. Neerslag die met geen paraplu te weren is. Bij de lintjesregen die deze vrijdag over ons land neerdaalt, krijgen ruim drieduizend landgenoten koninklijke eer.
Het is een bui die alle weerkaarten omzeilt. Neerslag die met geen paraplu te weren is. Bij de lintjesregen die deze vrijdag over ons land neerdaalt, krijgen ruim drieduizend landgenoten koninklijke eer.
De lintjesregen vindt volgens traditie plaats op de laatste werkdag voor de verjaardag van de koning. Omdat Máxima maandag in het paleis de slingers ophangt voor Willem-Alexander, worden op vrijdag dus de koninklijke onderscheidingen uitgereikt. De aanpak verschilt per gemeente: kandidaten worden met een smoesje naar het gemeentehuis gelokt of krijgen thuis bezoek van de burgemeester.
Hoe zit het met de verschillende onderscheidingen?
Bij de meeste Koninklijke onderscheidingen gaat het om een benoeming tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau: bij de lintjesregen hebben we het dan over bijna negentig procent van alle onderscheidingen. De te benoemen Leden zijn in de regel vrijwilligers die actief zijn in hun eigen gemeente. Om Ridder in de Orde van Oranje-Nassau te worden, moet de gedecoreerde verdiensten hebben verricht met een regionale of landelijke uitstraling. Wie bijzondere prestaties heeft verricht met een landelijke of internationale betekenis, kan het zelfs brengen tot Officier van Oranje-Nassau.
Hoe krijg je eigenlijk zo’n onderscheiding?
Koninklijke eer begint met een voordracht. Als je vindt dat iemand een lintje verdient, kun je de kandidaat voordragen via de gemeente waar hij/zij woont. Hoe meer verenigingen, instellingen en besturen de aanvraag ondersteunen, hoe meer kans op succes. Via de burgemeester, de commissaris van de koning, de kanselarij (de instelling die over de lintjes gaat) en de minister gaat de aanvraag naar de koning. Zonder zijn handtekening is er geen benoeming en geen lintje.
Hoelang duurt zoiets?
Hou rekening met een termijn van tien maanden. De aanvragen voor een onderscheiding bij de lintjesregen van vrijdag, moesten dus uiterlijk in juli vorig jaar worden ingediend. Gaat het om een aanvraag voor een bijzondere gelegenheid buiten de lintjesregen om (pensioen, jubileum), kan het soms binnen vijf maanden rond zijn.
De onderscheiding liggen klaar om uitgereikt te worden. Foto: Michel van Bergen
Wanneer mag je als gedecoreerde je lintje dragen?
Bij officiële gelegenheden, zo luidt het voorschrift. En dan alleen bij passende kleding, aldus de regels. Bij mannen gaat het dan om een pak of een colbert, bij vrouwen om een jasje, een pak of een blouse, staat erbij vermeld. Nóg een regel: je hoort je onderscheiding niet te dragen bij begrafenissen en crematies. Bij de Dodenherdenking mag het weer wel.
Is er een organisatie van lintjesdragers?
Jazeker. Wie wordt onderscheiden, kan lid worden van de Koninklijke Vereniging van Leden der Nederlandse Ridderorden. Belangrijkste doel van de vereniging is het steunen van collega-leden die financiële hulp nodig hebben ‘wanneer persoonlijke omstandigheden daartoe aanleiding geven’. Ook wil de club de saamhorigheid onder de aanhang bevorderen. Dat gebeurt bij jaarlijkse bijeenkomsten, zoals de ledenvergadering in het theater van Breda, op 30 juni.
Stel dat je morgen een onderscheiding krijgt. Ben je dan de eigenaar van de versierselen?
Nee. De gedecoreerde krijgt de koninklijke onderscheiding in bruikleen van de regering. De versierselen moeten na het overlijden van de gedecoreerde terug naar de Kanselarij der Nederlandse Orden. Raak je je onderscheiding kwijt en wil je een nieuwe, moet je de kanselarij een politieverklaring laten zien en zelf een nieuwe betalen.
Helpt het nou, zo’n lintje?
„Het is vooral eervol’’, zegt Imca Marina. De zangeres, beroemd door haar hit ‘Viva Espana’, is sinds 2008 ridder in de orde van Oranje-Nassau. „Zo’n onderscheiding bevestigt je status als betrokken burger’’, vindt Imca.’’ Collega-artiesten en cameraploegen waren erbij toen de diva haar lintje thuis in Midwolda kreeg opgespeld. „Die erkenning zette me als artiest toch weer leuk op de kaart. Maar het streelde me vooral dat de aanvraag door zo veel mensen was ondersteund. Daar sprak waardering uit.’’
