Femke Kok (links) en Jutta Leerdam vieren het goud en zilver. Het brons is voor Miho Takagi. Foto: ANP/Sem van der Wal
Haar eigen handen gingen in de lucht, die van coach Gerard van Velde hard op elkaar en die van de koninklijke familie deelden high fives uit. Heel even dacht Femke Kok aan olympische goud op de 1000 meter. Maar Jutta Leerdam was toch net sneller.
Even dacht Femke Kok dat haar rit weleens goed voor goud kon zijn. „Oeh, zou het mogelijk zijn”, dacht ze na haar 1.12,59, twee ritten voor het einde van de wedstrijd veruit de snelste tijd. Haar coach Gerard van Velde was meer overtuigd. „Dit was de gouden race”, zei de olympisch 1000-meterkampioen van 2002.
De orkaan van geluid die de supporters op de tribune produceerden was ongekend. De 25-jarige Nij Beetse kon het geluid van haar eigen schaatsen op het ijs niet eens horen. „Dus wist ik eigenlijk niet eens of het snel ging.’’
Dat ging ze wel degelijk. Het publiek droeg haar letterlijk naar de finish. Tweeënhalve ronde kippenvel. „Ze komen allemaal voor ons hierheen. Dat is echt geweldig.’’ En daarna was het wachten op de Leerdam. Zij en Kok stuwen elkaar al jaren naar grotere hoogtes.
Femke Kok is dolblij na haar fenomenale 1000 meter, die net geen goud oplevert. Foto: Henk Jan Dijks
Respect
Op de kussens langs de olympische schaatsbaan ploften coach en pupil en de rest van de begeleidingsstaf van Team Reggeborgh neer. Ze keken tijdens de slotrit gespannen naar het scorebord en zagen het goud toch nog uit handen glippen.
Jutta Leerdam legde onder hoogspanning de race van haar leven op het ijs. „Respect voor haar”, zei Kok. Het zorgde voor gemengde gevoelens. „Ik reed de race van mijn leven, dus ik mag niet ontevreden zijn, maar natuurlijk wil je ook winnen.’’ En wat was ze dichtbij. „Dan is het toch een beetje een teleurstelling”, zei Van Velde.
Kok en Leerdam stegen boven de rest uit en maakten pure reclame voor de sport. Van Velde zei getuige te zijn geweest van de allermooiste 1000 meter uit de geschiedenis van het vrouwenschaatsen. „Je moet echt sterk in je schoenen staan om de beste race te rijden op dit moment. Daar word ik blij van”, zei de coach. „Dit is zilver met een gouden randje.”
Software voor perfecte race
Want ja, uiteindelijk was er nog eentje beter. Jutta Leerdam deed waar ze al vier jaar naartoe werkte. Het zilver van Peking moest goud worden in Milaan. De druk die dat met zich meebracht was immens. Maar niets mocht die droom in de weg staan. Ook Femke Kok niet.
Jutta Leerdam valt haar coach Kosta Poltavets in de armen. Foto: Henk Jan Dijks
Leerdam koos met coach Kosta Poltavets uit Wolvega haar eigen route en hield daar in Milaan aan vast. Geen enkele keer meldde ze zich deze week in de mixed zone voor een gesprekje met de schrijvende pers. Niets, maar dan ook echt helemaal niets mocht haar afleiden.
En toen was daar in rit dertien Femke Kok. Leerdam moest wel even slikken van de tijd. „Super knap”, vond ze. Er zat maar een ding op: ook de perfecte race rijden. En precies dat deed ze.
Poltavets zag het gebeuren. „In gedachten heb ik de perfecte race al twee jaar in mijn hoofd”, zei de coach. „Misschien ben ik wel de ontwikkelaar van de software, want nu zag ik ’m in het echt op het ijs. „Jutta deed het”, zei de emotionele coach.
Tranen vloeien
De tranen vloeiden rijkelijk. Bij Leerdam op het ijs, bij haar vriend Jake Paul op de tribune. „Dit is natuurlijk echt geweldig”, zei Leerdam. „Ik denk dat ik nooit zoveel druk heb gevoeld. Maar onder druk gaat het wel beter.”
Jutta Leerdam kust haar verloofde Jake Paul na het veroveren van olympisch goud. Foto: ANP/Robin van Lonkhuijsen
Voelde ze druk door de tijd van Kok? „Misschien dat het juist iets minder druk gaf. In de zin van: het is gewoon zo’n snelle tijd. Ik heb er respect voor en als dat de snelste tijd is en ik kan niet harder: dan is het wat het is. Uiteindelijk was ik nog sneller: dat was zo bijzonder.”
Vertrouwen voor vervolg
En dus moest Femke Kok genoegen nemen met zilver. Vooraf was een medaille al prachtig, maar stiekem was er even de hoop op de mooiste van de drie. „Gelukkig heeft ze niet met een honderdste verschil verloren”, zei Van Velde, „want ik weet hoe vervelend dat is.”
Het zilver zorgde voor gemengde gevoelens bij Femke Kok. Foto: EPA
Leerdam was met 1.12,31 nog een stukje sneller. „Eerlijk is eerlijk, Jutta rijdt een fantastische rit en dat is echt heel knap.” Het maakte hem niet minder trots op zijn eigen pupil. En Kok zelf was dat ook. „Alleen ben ik een winnaar, dus ik wil ook graag dat goud. Daar baal ik dus van.’’
Ze krijgt nog kansen. Op de 500 meter is ze zondag topfavoriet. „Maar dit geeft vertrouwen voor de 1500 meter. Ik kon zo lekker ontspannen rijden. De laatste ronde kwam zo makkelijk. Dat heb ik nog nooit gevoeld.’’ Maar eerst zondag, dan moet het goud naar Nij Beets.
Suzanne Schulting moet de knop omzetten na bijrol op langebaan
Suzanne Schulting had zo’n zin in haar olympisch debuut als langebaanschaatser. Ze voelde zich de voorbije dagen heerlijk. „Een van mijn beste weken ooit”, zei ze. Schulting wist dat ze ook haar beste race ooit nodig had om mee te kunnen dingen naar de podiumplekken. Die reed ze niet. Vooral een missertje in de bocht kostte haar tijd. „Dat is funest. Het was niet genoeg en daarom was ik ook niet tevreden.”
Omdat ze als eerste startte bleef de Heerenveense met haar tijd van 1.15,46 nog best lang bovenaan staan. „Maar deze tijd zal niet genoeg zijn”, wist ze al in de dweilpauze. „Ik had er simpelweg meer van verwacht.” Uiteindelijk werd ze achtste, drie plekken voor Ellia Smeding, de getogen Harlinger die voor Groot-Brittannië uitkomt.
Of Schulting ook nog een beetje had kunnen genieten? Ja, van het oranje op de tribune. Dat was ze niet gewend tijdens haar gouden shorttrackraces. In Pyeongchang waren het vooral Aziaten op de tribunes, in Peking bleven ze vanwege corona leeg. „Dus dat was wel bijzonder.” Maar Schulting kocht er helemaal niets voor.
Haar langebaantoernooi zat er na 75 seconden en een beetje alweer op. De Olympische Winterspelen beslist nog niet. Dinsdag begint het shorttracktoernooi. Nog zonder Schulting, die ook niet naar de hal gaat kijken. Eerst rustig herstellen, de teleurstelling verwerken en dan meldt ze zich in het zuiden van de stad. Daar gaat de meervoudig olympisch kampioen jagen op nieuw eremetaal op shorttrackschaatsen. „Daar ga ik wel zin in krijgen.”
Suzanne Schulting weet na haar race dat het niet genoeg is voor een medaille. Foto: ANP/Sem van der Wal