Foto van Lars uit Drachten die overstapte van Android naar een privacyvriendelijk alternatief. Foto: Marcel van Kammen
Naarmate de spanning met de Verenigde Staten oploopt, voelt het voor sommigen steeds ongemakkelijker een Amerikaanse telefoon op zak te hebben. Zo ook voor Lars Alserda (41) uit Drachten, die besloot zijn oude Samsung te vervangen met een Google-vrij alternatief. „Het was eigenlijk best makkelijk om te doen.”
De telefoonmarkt wordt gedomineerd door drie grote partijen: Apple, Google en Samsung. Daarvan zijn Apple en Google marktleider met hun besturingssystemen iOS en Android, terwijl Apple en Samsung met hun apparatuur in verreweg de meeste broekzakken terug te vinden zijn. Met andere woorden: een iPhone of Android-telefoon draait altijd op Amerikaanse software.
Alternatieven zijn er weinig, maar bestaan wel. Het Finse Jolla verkoopt bijvoorbeeld de Jolla Phone, een Europese smartphone die draait op het besturingssysteem Sailfish OS. Deze software is gebaseerd op Linux, zogeheten ‘open-source software’ waarvan iedereen de achterliggende broncode kan inzien. En je kunt dus zien of er foute dingen in verstopt zitten.
Fairphone
Het Nederlandse Fairphone biedt ook een goede optie. Zij maken al langere tijd telefoons die op eerlijkere wijze worden geproduceerd, waarbij bloedmineralen en uitstoot zoveel mogelijk worden vermeden en iedereen binnen het productieproces eerlijk wordt betaald. De telefoon is daardoor wel iets duurder dan Chinese alternatieven met dezelfde specificaties.
Standaard draaien Fairphones op Google-software, maar het bedrijf verkoopt ook een model waarop /e/OS staat geïnstalleerd. „Dat is nog steeds Android, maar alle Google-dingen zijn er uit gehaald”, legt Alserda uit. Je vindt hierop dus niet apps zoals Google Drive, Gmail en Google Play. „Dat was voor mij belangrijk, want ik wilde vooral heel graag van Google af.”
Google is gratis met een reden
„Ik zit in een Signal-groepje genaamd ‘Actions for a Better World’, waarin we elkaar tips geven over hoe we bewuster in het leven kunnen staan. Zo kreeg ik die Fairphone uiteindelijk in mijn vizier.”
Loskomen van Big Tech
Dit artikel is onderdeel van een reeks waarin we je helpen overstappen van Amerikaanse techreuzen naar Europese, privacyvriendelijkere alternatieven. Morgen: hoe verhuis je jouw mailaccounts van iCloud, Gmail en Hotmail naar een Europese dienst?
Door zich los te weken van Google, hoopt Lars minder afhankelijk te worden van één grote techreus. „Veel van de apps van het bedrijf zijn gratis en dat heeft een reden. Zij verdienen vooral geld met de data van gebruikers, daar wilde ik van af.”
Het overstappen van Android naar /e/OS viel Lars mee: even inloggen en apps installeren en hij was operationeel. Daartussen zitten wel een paar Amerikaanse apps, zoals WhatsApp. „Daar kom je toch moeilijk van af, ik zit in best wat chatgroepen die nog niet naar Signal over zijn gegaan.” Datzelfde geldt voor veel grote, sociale media: wie online wil volgen wat vrienden doen, ontkomt niet snel aan de Amerikanen. Europese alternatieven voor bijvoorbeeld Instagram zijn nog niet populair genoeg.
Kleine pijnpuntjes
Toch zijn er na het overstappen wel een paar pijnpuntjes. „Updaten is nu echt nog een gedoe. Je moet echt met 250 kilobyte per seconde bestanden van twee gigabyte downloaden.” Zo’n grote download kan bij elkaar opgeteld dan maar liefst 18 uur duren. „En er zijn nog kleine dingetjes, zoals dat ik de plek van iconen op mijn beginscherm niet kan kiezen. Maar dat lossen ze vast nog wel eens op in een update.”
Google-loos Android biedt een privacyvriendelijk alternatief, maar de afwezigheid van de techreus kan ook voor problemen zorgen. Sommige apps van banken gebruiken aan de achterkant bijvoorbeeld software genaamd ‘Google Play Services’ om alles goed draaiend te houden. Zo’n /e/OS-telefoon heeft dat niet, waardoor apps van sommige banken wellicht niet goed werken. Dat is bijvoorbeeld een probleem bij klanten van Triodos Bank. Het is hier en daar wat gedoe, maar al dat is het offer dat je maakt om zonder grote techreus in je meest gebruikte apparaat te leven.