Meta gaat AI-modellen trainen met jouw teksten en foto’s, tenzij je vóór dinsdag bezwaar maakt. Vijf vragen en antwoorden. ‘Dit is een goudmijn’

Meta, het bedrijf achter Facebook en Instagram, wil zijn producten verbeteren met zogenoemde generatieve AI. Dit is kunstmatige intelligentie die zelfstandig teksten en afbeeldingen kan maken. Om de AI-modellen te trainen, heeft Meta zoveel mogelijk echte foto’s, video’s en teksten nodig.

Hiervoor gaat de techgigant vanaf dinsdag de openbare berichten en foto’s van zijn miljarden gebruikers op Facebook en Instagram inzetten. En dus ook die van jou, als je een account hebt op één van die platforms. Ook de inhoud van accounts die op ‘privé’ zijn gezet kunnen worden gebruikt, zoals je profielfoto, naam en activiteiten.

Omdat het eerder niet lukte. Europese toezichthouders wisten Meta’s plan vorig jaar tegen te houden. Het bedrijf van Mark Zuckerberg doet het nu alsnog, met het verschil dat je als gebruiker kunt voorkomen dat jouw gegevens gebruikt worden door vóór 27 mei bezwaar te maken.

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) noemt het desondanks een serieuze inbreuk op de privacy van gebruikers. Ooit online geplaatste foto’s op de platforms belanden immers in een AI-model, zonder dat je weet wat er precies mee gebeurt.

,,In beginsel vind ik natuurlijk dat techbedrijven af moeten blijven van teksten en foto’s die van jou als gebruiker zijn”, zegt Jarno Duursma, publicist en spreker over AI, uit Groningen. ,,Het bevestigt maar weer eens dat je als gebruiker van social media heel goed moet nadenken over wat je online zet, want vanaf het moment van publiceren ben je er niet meer helemaal de baas over. Tegelijkertijd moeten we beseffen dat iedereen heel graag gratis gebruik maakt van platforms als Insta, Facebook en ChatGPT. Dat moet ergens van betaald worden, want Meta is een hypercommercieel bedrijf.”

,,En dan snap ik Meta wel, want met de content die zijn miljarden gebruikers continu online zetten zit het op een goudmijn, die een concurrent als OpenAI niet heeft. Generatieve AI gaat een stap verder dan de AI die we al kennen, omdat het dankzij de foto’s en video’s van gebruikers de wereld veel beter in 3D zal gaan begrijpen, in plaats van alleen in tekst, wat heel plat is. Onze foto’s en video’s leren Meta’s AI-software om beter beeldmateriaal te maken, maar ook om de wereld beter te begrijpen. Ik begrijp het volledig als mensen niet willen dat hun teksten en foto’s hiervoor gebruikt gaan worden. Ik juich bezwaar maken toe.”

,,Aan de andere kant moet je niet overschatten wat er met jouw content gebeurt. Van foto’s die je online hebt gezet, zie je in die AI-modellen niks meer terug. Het is alsof je vandaag een mok vol water in de Waddenzee gooit en morgen precies diezelfde plens water terug probeert te vinden. Het gaat allemaal op in het grote geheel.”

Het geldt voor alle accounts op de platforms van Meta en dus ook voor die van bedrijven en bijvoorbeeld gemeenten. Als die bezwaar willen maken, moet dat via het emailadres waarmee het account ooit is aangemaakt en dat is bij grote organisaties vaak moeilijk te achterhalen.

Social media-expert Sander Oord (van socialmediamannetje.nl) neemt het op voor overheden, want hij vindt dat ‘publieke taal geen private input’ mag worden. Voor organisaties die het niet lukt op de reguliere manier bezwaar te maken, heeft hij een concept bezwaarbrief op zijn site gezet. ,,Het loopt storm met organisaties die het willen gebruiken, ook uit het Noorden”, zegt Oord.

Als je niet wil dat jouw content gebruikt wordt, kun je maar beter vóór dinsdag bezwaar maken. Doe je dit later, dan is onduidelijk wat ermee gebeurt. De stappen op je account van Instagram of Facebook zijn als volgt: 1. Ga naar ‘Instellingen’. 2. Scroll naar ‘Privacycentrum’. 3. Bovenin staat een tekst die begint met ‘We werken altijd aan verbeteringen voor AI bij Meta’. In de tekst klik je op ‘Bezwaar maken’, in het blauw. 4. Vul je e-mailadres in. 5. Klik op ‘Verzenden’. Daarna krijg je je een e-mail met de bevestiging van je bezwaarschrift.