Het echtpaar Thea en Will Kuiper uit Leek: ,,Dagelijks toch nog samen veel plezier beleven...'' Foto: Koos Bijlsma
Dat het mogelijk is een gelukkig leven te leiden met dementie bewijst het Leekster echtpaar Will en Thea Kuiper. Het overkwam Will (86) bijna twee jaar geleden. De datum staat echtgenote Thea (82) in het geheugen gegrift: ,,We zouden een vliegreis maken naar het Canadese Toronto waar onze vrienden wonen. Drie dagen tevoren was Will ineens niet meer aanspreekbaar. In het ziekenhuis werden bloedingen in zijn hoofd geconstateerd. Ik wist meteen: hij wordt niet meer beter.’’
Will weet nog slechts vaag hoe de aandoening zich bij hem openbaarde. Vooraf waren er volgens Thea amper aanwijzingen die wezen op dementie: „Will was hooguit af en toe een beetje vergeetachtig maar daar sloegen wij geen acht op.’’ Achteraf weet Thea de oorzaak van de dementie van haar man: ,,Hij leidt al jaren aan een slaapstoornis. Door de zware apneu kregen zijn hersenen te weinig zuurstof. Dankzij een apneuapparaat werd dat probleem opgelost. Hierdoor kon zich zogeheten vasculaire dementie zich ontwikkelen.’’
De familie Kuiper is geen echtpaar dat bij de pakken neer gaat zitten. Will en Thea maken er iedere dag wat van. Dat trekt overigens een zware wissel op Thea die de rol van mantelzorger vervult. Ze doet dat met zichtbaar veel liefde, maar ontkent niet dat het leven haar in deze situatie soms zwaar valt: ,,Dagelijks de klok rond ben ik met m’n man in de weer. Gelukkig heb ik voor ruim twee uur in de week huishoudelijke hulp. Dat is hard nodig. Ik ben met aandacht voor m’n man naast koken, wassen, boodschappen doen en administratie zo bezet dat ik aan huishoudelijk werk niet toekom.’’
‘Wat gaan we doen?’
Ondanks zijn dementie is Will nog altijd graag actief. Thea: ,,Na het opstaan ‘s morgens vraagt hij me dan: ‘Wat gaan we vandaag doen?’ Dan gaan we bijvoorbeeld een wandeling of fietstocht maken. Will beschikt inmiddels over een driewielfiets. ,,Ik rij dan achter hem aan’’, zegt Thea. De beide echtelieden zijn ook nog immer fanatieke concertbezoekers. Als oud-muziekleraar aan het voormalig Nienoord College (nu rsg de Borgen) beleeft Will hieraan veel plezier. Vrijwel zijn hele leven speelde hijzelf bariton en ook andere instrumenten. Hij maakte deel uit van diverse bands.
Zelf muziek maken lukt door zijn aandoening helaas amper meer. Toch is Will zijn oude vak als muziekdocent niet helemaal verleerd. Thea vertelt trots: ,,Afgelopen zondag hadden we één van onze drie kleinkinderen op visite. De 23-jarige Isabel zei op blokfluitles te willen. We haalden een blokfluit van onszelf van boven. Will gaf uitleg over muzieknoten. In een uur slaagde hij erin om onze kleindochter vrolijke noten van een liedje uit een boek te laten blazen.’’
Dichterbij huis
Het echtpaar Kuiper beschikt over een kleine camper. Daarmee maakten ze voorheen verre reizen. Dat zit er inmiddels niet meer in. Toch trekken ze er nog steeds iedere zomer met de camper op uit voor vakanties dichtbij huis. De noodzaak om in eigen land op vakantie te gaan, ziet Will niet: ,,Ik wil nog altijd liefst de grens over. Van Thea hoor ik dat dat niet meer kan. Waarom dat zo is, begrijp ik niet. Daar kan ik soms nijdig om worden...’’
Will en Thea genieten van muziekprogramma’s op tv als Podium Klassiek en Maestro. Ook dromen ze weg bij mooie natuurfilms op Netflix. Will gaat hierin zo op dat hij soms het gevoel heeft zelf een verre reis te hebben gemaakt. Thea: ,,’Wanneer gaan we weer naar huis?’, zegt hij dan.’’
Om zijn vrouw te ontlasten brengt Will één dag in de week door bij dagbeleving in Norg. Daar doet hij onder andere aan zwemmen, fotograferen en dammen. Thea: ,,Eigenlijk is Will geen spelletjesmens.’’ Zelf zegt hij: ,,Ik vind zo’n ene dag in Norg een beetje leuk. Te veel mensen blijven daar op hun stoel zitten.’’
Alzheimercafé
Het echtpaar Kuiper zijn vaste bezoekers van Alzheimercafé Westerkwartier dat maandelijks bijeenkomt. Op dinsdag 10 februari (aanvang 19.30 uur in dienstencentrum De Schutse in Leek) luidt het thema ‘Goed leven met dementie’. Na een inleiding door Astrid Tuinman van het gelijknamige Lectoraat komen Will en Thea zelf aan het woord om uit te leggen hoe zij hieraan vormgeven.