Alma Dassen heeft bij Electra bij Lauwerzijl een klein winkeltje met allemaal zelf ingemaakte en geweckte groenten en fruit uit haar moestuin en boomgaard. Foto: Anjo de Haan
Wat doe je als je een enorme moestuin bij je huis hebt waar veel meer oogst uit komt dan je op kan eten? Juist, dan ga je de groenten en fruit inmaken en wecken in glazen potjes. Kan je er nog steeds niet tegen eten? Dan begin je een winkeltje aan huis, zoals Alma Dassen in Electra bij Lauwerzijl.
Drie huizen zien we ongeveer. Een camping, een watergemaal, een zwembad, een brug en verder vooral weilanden en een meanderende Reitdiep. Dat er een winkeltje in het gehucht Electra is, is een positieve verrassing. In de schuur bij Alma Dassen (56) staat het vol met potjes. Sommige nog leeg, andere gevuld met jam, ingemaakte courgette of komkommer, compote, rabarber, kant en klare curry, soep en tomatensaus.
Boomgaard was waarom ze het huis kochten
Elke vrijdag en zondagmiddag is hobbywinkel Inmaken Enzo open. Voor campinggasten, mensen uit de buurt, rondtourende toeristen op fiets, motor of te voet. Je haalt er niet al je dagelijkse boodschappen en is iets op, dan heb je pech want er is geen grote voorraad. Maar wie op zoek is naar een leuk souvenirtje, een maaltijd voor op de camping of gewoon elke keer andere goede ingelegde groenten voor thuis, zit hier goed.
Alma en haar hond in de moestuin bij Electra. Foto: Anjo de Haan
Zes jaar geleden verhuisde Alma van Leek naar Electra. Haar woning ligt aan het water en heeft een enorme tuin. Toen zij en haar man het kochten was er al een boomgaard met onder meer appels en peren. „Dat was een belangrijke reden voor ons om dit huis te kopen.”
Met inmaken en wecken begon ze rond haar 30ste, nadat ze een pot ingelegde courgette kreeg van een kennis. Dat vond ze zo leuk en lekker dat ze dacht: dat wil ik zelf maken. Het begon met groenten van de markt en van kraampjes langs de weg, later begon ze een kleine moestuin bij haar huis in Leek.
Droomde al lang van winkeltje
De ingelegde en geweckte oogst verkocht ze af en toe op markten. Toen Alma in Electra kwam wonen, kon ze de boel veel groter aan gaan pakken. Iets waar ze al lang van droomde. Ongeveer de helft van de tuin bouwden ze om tot moestuin en ze bouwden een keuken en winkeltje in de schuur.
In de kas groeit Alma komkommers en meloenen. Foto: Anjo de Haan
Nu koopt Alma bijna geen groenten en fruit meer in de winkel, alleen af en toe in de winter. Bijna alles staat in haar tuin: pepers, tomaten, druiven, rabarber, koolrabi, prei, bonen, wortels, aardbeien, meloenen en ga zo maar door. De tuin is een weelde van groen met overal waar je kijkt wel iets wat je zo zou kunnen plukken en oppeuzelen.
In de zomer verwerkt ze in pannen van 10 of 12 liter alle groenten en fruit die ze niet kan bewaren (courgette, komkommer, aardbeien, frambozen) meteen tot jams en zoetzuur. De groenten die ze in kan vriezen verdeelt ze in pakketjes die ze in de herfst en winter verwerkt tot soepen en sauzen. Zo staan er tomatensaus voor door de pasta en verschillende curry’s, bijvoorbeeld met pompoen.
Inmaken Enzo is de enige winkel in het gehucht. Foto: Anjo de Haan
‘Aan andere hobby’s kom ik niet meer toe’
Ze werkt twee en een halve dag op kantoor, de rest van de week is ze bezig met het verwerken van de oogst. „Aan andere hobby’s kom ik niet meer toe. Maar het voelt nog niet als iets dat ik moet doen. Als dat wel zo is, hou ik ermee op.”
Maar dat zal niet snel gebeuren.
„Het is eigenlijk een grote voorraadkast die ik met mensen wil delen”, zegt ze. „Het tuinieren en het koken heeft me geholpen om weer tot mezelf te komen. Een paar jaar geleden heb ik een ernstige burn out gehad, deels doordat ik hooggevoelig ben. Op deze plek ben ik weer opgeleefd. Het aard je om zo met je handen in de grond bezig te zijn.”
Naast al haar zelfgemaakte brouwsels verkoopt ze ook bakjes kruiden die ze inkoopt, honing uit de buurt en ijs van Rianne’s Boerderijijs uit Niehove. Die laatste is volgens Alma een trekker die mensen de winkel binnenhaalt. „Daarna gaan ze rondkijken en meestal kopen ze nog wel wat.”
Alma Dassen heeft bij Electra bij Lauwerzijl een klein winkeltje met allemaal zelf ingemaakte en geweckte groenten en fruit uit haar moestuin en boomgaard. Foto: Anjo de Haan
Verslaggevers van Dagblad van het Noorden maken in de maanden juli en augustus verhalen over gezonde voeding en lokale producten uit Groningen. Wat is gezond voedsel en waar kun je daarvoor in Groningen terecht? Wat zijn de fabels? Hoe verandert onze manier van eten? Je leest het deze zomer in de DVHN Voedselserie.
Tips voor wie wil beginnen met wecken en inmaken
Wat is het verschil tussen wecken en inmaken?
Inmaken doe je door azijn te verwarmen met suiker en eventueel kruiden tot de suiker is opgelost. Daar doe je de groenten in zodat ze een beetje warm worden. Dat brouwsel doe je vervolgens in een pot. Die trekt vacuüm door de warmte. Zo’n pot kun je volgens Alma jaren bewaren. Zij doet dit bijvoorbeeld met komkommer, courgette, augurken en bietjes.
Ook jam maken is een vorm van inmaken. Het fruit verwarm je met (gelei)suiker tot het jam is en dat doe je in potjes die vacuüm trekken. Jam wordt na een jaar wat minder mooi van structuur, maar de smaak blijft lang goed.
Wecken doe je door groenten goed schoon te maken en in stukjes te snijden. Dat doe je met water en een beetje zout in een pot met deksel erop. Die pot zet je in een grote pan met op de bodem een doekje en voor de rest gevuld met water. Dat laat je 2 tot 3 uur koken. Dit kan je doen met bijna alle soorten groenten, zelfgemaakte sauzen zoals tomatensaus en zelfs vlees kan je zo lang houdbaar maken.
Piccalilly, een mengsel van ingelegde groenten, mosterd en zuur, is een van de potjes die Alma verkoopt in haar winkeltje. Foto: Anjo de Haan
Wat is het voordeel van wecken en inmaken?
Inmaken zorgt voor een lekkere zoetzure smaak aan de groenten, die je in salades en bij andere maaltijden kan eten. Ook zorgen beide methodes ervoor dat je je oogst uit de tuin (of je boodschappen) langer kunt bewaren. Dan kan je ook in de wintermaanden zomergroenten eten zonder dat die halve wereld over moeten vliegen.
Alma: „Ze zeggen altijd: geweckte groenten zijn goed tot de dag na je dood, want dan gooien ze je potten weg.”
Waar moet je om denken?
Om te zorgen dat het écht zo lang houdbaar blijft, is het belangrijk dat je heel schoon werkt. Wil je bijvoorbeeld wortels wecken, dan moet je ze schillen en in stukjes snijden. Ook moeten je potten gesteriliseerd zijn. Dat doe je door ze samen met de deksels tien minuten te koken in een grote pan water.
Alma in haar winkel vol ingelegde en geweckte producten en streekproducten. Foto: Anjo de Haan
