Fotograaf Wilco van der Laan (37) uit Slochteren kreeg zijn leven terug dankzij natuurgebied 't Roegwold. Sindsdien is hij chroniqueur met de camera van het 'laand van wotter, raait en lucht'
Wilco van der Laan, chroniqueur met de camera van 't Roegwold. Foto: Wilco van der Laan
Het begon met een blauwborstje. De vogel zat op een paaltje en liet zich van alle kanten fotograferen. Inmiddels kent Wilco van der Laan (37) alle broedvogels in natuurgebied ’t Roegwold. Met zijn camera is hij de chroniqueur van het laand van wotter, raait en lucht.
Hij noemt het een parallelle wereld, natuurgebied ’t Roegwold. Zo anders dan de met beton, plastic en ijzer gecreëerde maatschappij van de mens. Een biotoop met ruim 1700 hectare ‘nieuwe natuur’, in de achtertuin van Slochteren. Domein van sternen, rietzangers, Blauwe heikikkers, roerdomp en zeearend. Wilco van der Laan (37) vertoeft er soms meer dan zijn vrouw lief is.
Een roerdomp. Foto: Wilco van der Laan
Boerderij Hoog Hammen
De Slochtenaar legt de flora en fauna vast, geeft er lezingen over, zoals zaterdag 18 juni in boerderij Hoog Hammen in Overschild, leidt mensen rond en maakt er met contrabassist Tim Nobel en violist Sergiy Bolotny zelfs een voorstelling over: Laand van wotter, raait en lucht, dit najaar ook te zien bij Hoog Hammen.
Want ’t Roegwold bleek meer dan alleen een wonder van de schepping. Het was de redding voor Van der Laan, die in het voorjaar 2014, net vader geworden, instortte door een combinatie van burn-out en depressie. Het wandelen door het moerasgebied en de verwondering over al wat er leefde, groeide en bloeide, bracht hem terug, als mens.
Wolken boven het Dannemeer. Foto: Wilco van der Laan
Hele arm vol kerkuiltjes
Hij herinnert zich het moment exact. Een kennis, Carel Leemhuis, vroeg hem mee te gaan, nestkasten van kerkuilen controleren.
,,Ik kon niks, alleen slapen. Zelfs de ladder uit de auto tillen lukte niet. Maar wij die schuur in, naar die uilenkast. Had ik de hele arm vol kerkuiltjes. Toen gebeurde er iets. Die vogeltjes hadden de oogjes dicht, stonken, waren lelijk en ik voelde de botjes. Slechts een hoopje leven, zoals ik toen. Ik vereenzelvigde me met die beestjes en dat ervoer ik als positief, peurde er weer kracht uit.’’
Haan's vaart, een water dat uitkomt in het Schildmeer. Foto: Wilco van der Laan
‘De wulp wijst naar zijn gulp’
De twee knoopten er een rondje Hoeksmeer aan vast en Leemhuis wees hem op een vogel. Van der Laan leerde dat het een wulp was, te herkennen aan de naar beneden gebogen kromme snavel: ‘de wulp wijst naar zijn gulp’. En die dan, wit met zwart en de snavel omhoog. Een kluut.
Van der Laan: ,,We hoorden een vogel: ‘grutto, grutto, grutto’. ,,Wat is dat?’’ vroeg Carel weer. ,,Snip’’, zei ik. Nee, natuurlijk. Een grutto. Er ging een wereld voor me open.’’
Het bankje halverwege het knuppelpad in het Dannemeer. Omdat het pad smal is en mensen er dicht tegen elkaar aan moeten lopen, wordt het ook wel knuffelpad genoemd. Foto: Wilco van der Laan
Blauwborst-vrouwtje
Hij ging er vervolgens elke dag op uit, steeds een stukje langer en verder, leende de digitale camera van zijn moeder en zat in Woudbloem op een bankje toen een vogeltje vlakbij op een paaltje ging zitten. Het vrouwtje, met een witte keel, rode staart en mooie donkerblauwe band over de borst, liet zich uitgebreid fotograferen.
Het blauwborst-vrouwtje dat zich uitgebreid door Wilco van der Laan liet fotograferen. Foto: Wilco van der Laan
,,De eerste gedachte was: uit welke volière ben jij ontsnapt? Het leek een tropische vogel. Toen ik Carel de foto liet zien, zei hij: blauwborst, gewoon een broedvogel van hier. Waarna ik dacht: als zoiets moois zo dichtbij leeft, wat is hier dan nog meer?’’
’t Roegwold
Van der Laan raakte nieuwsgierig naar die onbekende wereld achter zijn dorp. Het natuurgebied, waarvan de inrichting in 1998 begon, was in de lente van 2014 net klaar. Binnen een jaar kende hij alle broedvogels in ’t Roegwold. De naam staat voor ruig moerasbos en omvat een langwerpige strook natuur tussen Eemskanaal, Siddeburen, Kolham, Woudbloem en Schildmeer. Het gebied volgt grotendeels de oude rivier de Fivel, die deels voort bestaat in de Scharmer Ae en de Slochter Ae.
Tot 2002 was dit nog gewoon. Ooit landbouwgrond, nu een open water met riet- en zeggemoeras, moerasbos, grasland en Dannemeer. Daardoor is 't Roegwold een paradijs voor vogels geworden. Boeren balen er nu van dat het gebied op de stikstofkaart staat, waardoor ze in hun voortbestaan worden bedreigd. Foto: Wilco van der Laan
Laand van wotter raait en lucht
Fotograaf Wilco van der Laan, contrabassist Tim Nobel en violist Segiy Bolotny slaan de handen ineen in de voorstelling Laand van wotter raait en lucht. Een vertelling, gemaakt in opdracht van Stichting Hoop voor Hoog Hammen, met muziek en beeld over het ontstaan en de ontwikkeling van ’t Roegwold. Over de veerkracht van de natuur en hoe in enkele jaren tijd een verbluffend aantal diersoorten dit gebied wist te vinden.
De voorstelling is onderdeel van het muziekfestival Roeg Klassiek op 11 september, de laatste dag van het zomerprogramma Zummerbühne op de boerderij Hoog Hammen. Roeg Klassiek is een muziekfestival op vier locaties in en om ’t Roegwold, waar bezoekers langs kunnen fietsen (www.roegklassiek.nl).
Midzomernachtnatuurlezing
Wilco van der Laan geeft zaterdag 18 juni een midzomernachtnatuurlezing in de schuur van boerderij Hoog Hammen in Overschild, bekend van de tv-serie ‘Hollands Hoop’. Met beelden en verhalen vertelt de fotograaf over ’t Roegwold en welke rol het natuurgebied in zijn leven speelt. Aanvang: 20.30 uur. Entree: 12,50 euro. Reserveren via hoopvoorhooghammen@gmail.com
Paradijs voor vogels
Het is een van de grootste natuurontwikkelingsgebieden in de provincie Groningen van de laatste decennia en onderdeel van het zogeheten Natuur Netwerk Nederland. De afwisseling van open water, riet- en zeggemoeras, moerasbos, grasland en het 600 hectare grote Dannemeer maakt het tot een paradijs voor vogels. Er zijn paden aangelegd voor fietsers, wandelaars en ruiters.
Een rietzanger. Wilco van der Laan
Een baardman-mannetje. Foto: Wilco van der Laan
Hart bij de natuur
Wat Van der Laan vastlegt, zijn vooral vogels en landschappen. De Slochtenaar werkte op een callcenter toen hij instortte, maar heeft van de fotografie zijn beroep gemaakt. Bruiloften genereren de voornaamste inkomsten, zijn hart ligt bij de natuur. De beelden en de belevenissen op trektochten door ’t Roegwold deelt hij sinds een paar jaar in lezingen.
,,Het is eigenlijk meer dan een lezing, een soort voorstelling. Ik loop tussen het publiek en raak dan zelf ook erg enthousiast. Bij de foto’s horen geluidsfragmenten van vogels en dieren, maar soms heb ik die niet en dan doe ik ze na.’’
Het knuppelpad in het Dannemeer. Wilco van der Laan
Land van water, riet en lucht. Foto: Wilco van der Laan
Missie
Hij is er zo vaak dat zijn vrouw soms vraagt of hij nog thuiskomt. Maar de natuur is verslavend. Elke wandeling een klein avontuur. Van der Laan geldt als ambassadeur van ’t Roegwold en ziet het als zijn missie om mensen op de schoonheid te wijzen, op de biodiversiteit en het belang van het wilde leven, waar de moderne maatschappij steeds verder van verwijderd is geraakt.
Wilco van der Laan heeft zijn leven terug dankzij het natuurgebied achter Slochteren. Foto: Wilco van der Laan
,,Het gebied is een refugium, een toevluchtsoord, voor dieren van het vrije veld én voor mensen. Op het dieptepunt van mijn burn-out en depressie dacht ik: het is gebeurd. Maar ik heb mijn leven terug dankzij ’t Roegwold.’’