En een vrijwel leeg Grote Markt. Foto: Jaspar Moulijn
De laatste marktkramen zijn verdwenen van de Grote Markt in Groningen. Wat rest, voor de herinrichting, is een verlaten plein. De drukte is te vinden op de Vismarkt. ,,Wij hóren op de Grote Markt.’’
Geen fietsen, geen mensen, geen kraampjes. Het is stil op de Grote Markt in Groningen. Alleen de poffertjeskraam van Trijnko Nijboer staat er nog, maar die krijgt - in stevig afgeslankte vorm - een nieuwe plek voor de oude V&D.
Sinds vandaag heeft het handjevol marktkramen dat altijd op de Grote Markt stond, pal voor het Stadhuis, een plek aan de zijkant van het Stadhuis, richting het News Café. Het gaat om de visboer, de shoarmazaak, Winters ijs en nog enkele andere eettentjes.
Binnenstad dood
,,Ze gaan schandalig met je om’’, zegt Stephan Kiel van de croissanterie- en pizzeriakraam. ,,Ik stond 21 jaar voor het Stadhuis, mijn voorganger 41 jaar. Deze verhuizing hing al een tijd in de lucht, maar dinsdag heeft het college dit besluit genomen. Dan hadden ze toch op z’n minst even kunnen bellen?’’
Aan het begin van de donderdagmiddag: drukte op de Vismarkt. Foto: Jaspar Moulijn
Dat de markt nu voorgoed van de Grote Markt is verdwenen, vindt hij zonde. ,,Het is net als met de Drafbaan. Zoiets krijg je nooit meer terug. Ik snap het niet. Jaren geleden verdween de markt van de Westerhaven omdat de binnenstad dood was. En nu is de warenmarkt weg van de Grote Markt. Terwijl een markt juist gezelligheid brengt en leven in de brouwerij.’’
Bomen, bankjes, water
Volgens hem speelt vergrijzing de warenmarkt parten, maar is ie ook bewust uitgedund door de gemeente. Natuurlijk weet hij van de herinrichting van de Grote Markt. Daar komen bomen en bankjes en water. ,,De warenmarkt kan daar toch prima omheen staan?’’
Hij krijgt gelijk van enkele heren die in de binnenstad wonen. ,,Waarom iets veranderen als het goed is?’’, zegt Jo.
Grote Markt wordt verblijfsplein
De Grote Markt wordt een verblijfsplein, zegt woordvoerder Manon Hoiting van de gemeente Groningen. ,,Geen vluchtige doorloop meer, maar een plein waar je kunt zitten en elkaar kunt ontmoeten.’’
Nu oogt de Grote Markt als de Grote Leegte, maar als de herinrichting van 14 miljoen euro in 2024 klaar is, staan er bankjes, terrassen, 35 bomen en is er op de plek van de huidige poffertjeskraam een waterobject waar kinderen kunnen spelen. Voor het Stadhuis komt een fietsroute (géén fietspad) die de Ebbingestraat verbindt met Gelkingestraat. Het herinrichtingsplan omvat ook het Waagplein dat ook een waterpartij krijgt en een boom.
De bussen verdwijnen, van gevel tot gevel meet het plein 20.000 vierkante meter. Momenteel selecteert de gemeente de juiste klinker. De ster op de Grote Markt blijft bewaard en het natuursteen wordt hergebruikt, zegt gemeentelijk projectleider Paul van den Bosch. ,,De Grote Markt blijft het belangrijkste plein van onze stad waar veel activiteiten plaats vinden, zoals concerten, de Keiweek, de huldiging van FC Groningen, demonstraties, noem maar op.’’
Vismarkt wordt handelsplein
De Vismarkt, waar deze donderdag een platenbeurs is, wordt het handelsplein. De laatste marktkooplieden van de Grote Markt hebben er een plek gekregen op de stoep. ,,Na 30 jaar Grote Markt sta ik nu hier’’, zegt Imco van Hulst die in leren tassen handelt. ,,Het is even wennen, ook voor de vaste klanten. De Grote Markt werd steeds leger, wat wil je ook: deze plannen hingen in de lucht. Dan trek je geen nieuwe kooplui aan. Ik heb een volledig volle Grote Markt meegemaakt. Daar was al weinig meer van over.’’
Volgens hem is er meer loop op de Vismarkt, maar barst het er ook van de fietsen. Dat beaamt kapper Rabii Mokdad van de rijdende barbershop Hola Señor. ,,Ik word gék van de fietsen, maar het is hier veel drukker dan op de Grote Markt.’’
‘Wij hóren op de Grote Markt’
Hoe anders was dat in 1990, zegt Gita Das die sjaals, wierook en andere artikelen uit India verkoopt vanuit haar kraam op het hoekje van de Vismarkt. ,,Toen was het er altijd druk en gezellig, maar vanaf de eerste dag dat ik er werkte heb ik 1 ding gehoord: de markt moest daar weg. De maatregelen werden strenger, je mocht je auto niet meer meenemen en zo werd de markt steeds kleiner.’’
Ze wil niet klagen over haar plek op de Vismarkt, al staat die bomvol fietsen. Ze wilde dat het 1990 was. ,,Wij marktlui hóren op de Grote Markt. We moeten het hebben van toeristen.’’ Haar man Geert Gritter vult haar aan. ,,Vóór de Middeleeuwen was er al markt op de Grote Markt. Heel raar dat de markt geen markt meer is.’’
