De 50-jarige Britse drugscrimineel Robert Dawes zorgt momenteel voor beroering onder advocaten in Frankrijk. Dawes, die later dit jaar in Nederland terechtstaat in verband met de moord op onderwijzer Gerard Meesters in Groningen, zou hebben geprobeerd de Franse rechtbank te misleiden met valse documenten. Zijn twee advocaten zouden daaraan hebben meegewerkt.
In 2018 stond Dawes terecht in Parijs als verdachte in een omvangrijke drugszaak. Dawes werd gearresteerd na een internationale undercoveroperatie. Uit documenten die zijn advocaten indienden zou blijken dat voor die operatie niet de vereiste wettelijke toestemming was gegeven. Een dergelijke schending van de rechtsregels zou - vrijwel zeker - tot vrijspraak leiden.
Geen vrijspraak, maar 22 jaar cel
Nog tijdens het proces wist het Franse Openbaar Ministerie de rechters ervan te overtuigen dat de documenten vals waren. In plaats van de beoogde vrijspraak werd Robert Dawes veroordeeld tot 22 jaar celstraf. Na het drugsproces werd een nader onderzoek ingesteld naar de vervalste documenten. In dit onderzoek zou naar voren zijn gekomen dat Dawes de vervalsingen vanuit zijn cel had geïnitieerd. Daarbij kreeg hij hulp van buitenaf.
De twee betrokken strafrechtadvocaten zijn Xavier Nogueras (42) en de zeer ervaren Joseph Cohen-Sabban (69). Ze behoren tot de top van de Franse strafrechtadvocatuur. Ze zeggen in hun verdediging dat ze onvoldoende alert, ja zelfs een beetje laks zijn geweest en ook te vermoeid om de vervalsingen op te merken. De aanklager noemt dat te gemakkelijk. Gezien de staat van dienst van de twee advocaten had hen dit niet mogen overkomen. En dat het hen wel is overkomen, valt hen te verwijten.
Robert Dawes bij zijn arrestatie na een groot internationaal politieonderzoek Foto: Spaanse politie
Nieuwe strafeis: 5 jaar
De aanklager eiste gisteren gevangenisstraffen van twee en drie jaar tegen de raadslieden en een beroepsverbod van vijf jaar. Tegen Robert Dawes die als het brein van de fraude wordt gezien, werd vijf jaar celstraf geëist.
Nogueras en Cohen-Sabban verklaarden ook dat ze bang waren (voor Dawes) en onder druk zijn gezet. Het proces leidde de afgelopen dagen in de Franse media tot de vraag of de strafrechtadvocatuur nog wel bestand is tegen de druk vanuit de zware georganiseerde misdaad.
Die vraag werd ook in Nederland gesteld rond de aanhouding van advocaat Youssef Taghi - de neef van Ridouan Taghi. Naar eigen zeggen was hij niet bestand tegen de zware druk die op hem werd uitgeoefend door zijn alom gevreesde oom. De rechtbank veroordeelde de neef recent tot vijf jaar en zes maanden celstraf.
Podcast
Dagblad van het Noorden werkt al enige tijd aan een zevendelige podcast over de moord op Gerard Meesters. Een rechter noemde de liquidatie van de onderwijzer die geen enkele band had met de misdaad ‘een daad van ongekende wreedheid die zijn weerga in Nederland niet kent’. Dat was in 2006.
In de podcast verhalen we met direct betrokkenen onder meer over de achtergronden van de moord, het politieonderzoek, de rechtsgang, de vermeende rol van Robert Dawes en belichten we de jarenlange strijd van de nabestaanden om gerechtigheid te krijgen. Voor de zomer willen we publiceren.
Laurel en Hardy
Dawes liet zich tijdens de zittingen van afgelopen week minachtend uit over zijn voormalige advocaten die hij omschreef als Laurel en Hardy. Ze zouden weinig voor hem hebben gedaan. Dawes vindt daarom dat hij alsnog geen 22 jaar celstraf hoeft uit te zitten (moet wel).
De Franse krant Le Monde omschreef Dawes als de praatgrage Lord of Drugs. Glimlachend zou hij hebben toegekeken hoe zijn voormalige advocaten in de rechtszaal vechten voor hun leven. Dawes heeft een speciale plek in de rechtszaal: in een glazen ‘kooi’, omringd door vier gewapende en gemaskerde politiemensen die hem onafgebroken in de gaten houden. Dawes valt onder het zwaarst mogelijke beveiligingsregime dat Frankrijk kent.
28 november 2002
Robert Dawes moet zich later dit jaar voor de rechtbank Noord-Nederland verantwoorden voor de moord op Gerard Meesters uit Groningen. Meesters, een 52-jarige onderwijzer, werd in 2002 in koelen bloede geliquideerd in zijn woning aan de Uranusstraat in Groningen.
Rechtbanktekenaar Annet Zuurveen werkt in de rechtbank (2004) van Groningen aan haar tekening: rechts de man die later als moordenaar wordt veroordeeld tot levenslang Foto: DVHN
De schutter werd gepakt en kreeg de levenslange gevangenisstraf. Pas in 2021 - negentien jaar na de moord - besloot het Openbaar Ministerie na een langdurig vooronderzoek Robert Dawes als verdachte aan te merken als zijnde de opdrachtgever van de moord. Tijdens het meerdaagse strafproces tegen de twee voormalige Franse advocaten van Dawes werd een paar keer gerefereerd aan het feit dat Dawes zich moet verantwoorden voor een moord in Groningen.
Extra beveiligde rechtbank
Met de Franse autoriteiten is afgesproken dat Dawes voor de Groningse strafzaak tijdelijk naar Nederland wordt overgebracht. Dat zal gepaard gaan met extreem strenge veiligheidsmaatregelen waarover geen mededelingen worden gedaan. Wel is zo goed als zeker dat het proces niet in Groningen wordt gehouden, maar in een extra beveiligde rechtbank, waarschijnlijk in die op Schiphol.
Tijdens een eerste voorbereidende zitting, in december 2021, was Dawes wel in de rechtbank in Groningen aanwezig: via een videoverbinding. Hij ontkende toen stellig ook maar iets met de dood van Gerard Meesters te maken te hebben. Hij noemt de aanklacht een ‘witch-hunt’, een heksenjacht.
Mocht Dawes in Nederland worden veroordeeld - voor het geven van een opdracht tot liquidatie kan levenslang worden opgelegd - dan wordt die straf pas ten uitvoer gelegd nadat hij zijn tijd in Frankrijk heeft opgeknapt.
In de Franse zaak wordt naar verwachting volgende week uitspraak gedaan.
