Gasunie claimt dat er voldoende gas is, prijs daalt op wereldmarkt. Foto: Getty Images
De Nederlandse gasvoorraden zijn deze winter nog maar voor 14 procent gevuld. Ons land wordt mogelijk gered door minstens twee weken met warm weer. Het noodplan om bedrijven bij tekorten van gas af te schakelen is „niet nodig”, aldus Gasunie.
De gasprijs zakte woensdag onder 30 euro per megawattuur, de standaardmaat. Dat is het laagste niveau in vijf weken.
Voor eind februari komt Gasunie met zijn zogeheten weerbaarheidsrapport, nu de voorraden ongekend laag zijn. Dat rapport gaat over hoe Nederland zich moet voorbereiden op langdurige uitval van gasimport en de eigen productie.
Hoewel het stookseizoen tot eind april loopt en de voorraden voor 86 procent leeg zijn, meldt Gasunie „geen reden tot zorg” te hebben. De prijsdaling lijkt daarop te wijzen.
„We hebben het geluk dat er voldoende aanvoer is, onder andere van vloeibaar gas uit het buitenland”, aldus een woordvoerder bij de lage vulling.
Nederland heeft vier grote seizoensopslagen, in Norg, Grijpskerk, Alkmaar en Bergermeer, met samen circa 14 miljard kuub gas aan capaciteit. In een doorsnee winter wordt daarvan 7 tot 11 miljard kubieke meter weggehaald voor huishoudens en bedrijven.
Het jaarlijkse gasverbruik ligt rond 30 miljard kubieke meter. Aan het begin van de winter lag de Nederlandse voorraad op 10 miljard kubieke meter, net onder het aanbevolen niveau voor zeer koude winters. ,,De gasvoorraden zijn hard geslonken en uitzonderlijk laag,” erkent de woordvoerder van Gasunie.
Nederland is bovendien kwetsbaarder geworden. Sinds de sluiting van het Groningse gasveld in 2024 importeert het land inmiddels circa 80 procent van zijn gas via pijpleidingen uit Noorwegen en buurlanden, en via terminals.
Schepen met vloeibaar aardgas (lng) uit Qatar, Australië en de VS leveren in havens brandstof aan het gasnet.
Verwarming aan
De temperaturen stijgen de komende weken tot boven 10 graden. Daarmee daalt de vraag automatisch: als de buitentemperatuur structureel onder de 14 graden zakt, zetten Nederlanders de verwarming doorgaans hoger en groeit de vraag naar aardgas.
Gascentrales worden ingezet wanneer zon- en windproductie tekortschieten. Gasunie meldt dat elektriciteitscentrales deze winter uitzonderlijk veel gas verstoken.
TNO: Gronings gasveld toch open
TNO stelt voor om het Groningse gasveld, dat sinds 2024 is afgesloten en waarvan de meeste boorputten zijn volgestort, toch als reserve aan te houden. Nederland wordt richting 2030 voor 80 procent afhankelijk van Amerikaans importgas.
Bij een conflict met de VS zou het Witte Huis de lng-transporten naar Nederland kunnen blokkeren, schetst TNO-expert René Peters als noodscenario.
Groningen achter de hand houden is niet bedoeld om opnieuw gas te winnen, maar om de gasbel – goed voor nog achttien jaar potentiële productie – als strategische reserve te behouden. Alleen al die aankondiging zou marktzorgen kunnen temperen en de gasprijs drukken.
Lng-capaciteit nadert
Hoewel de meeste experts zich geen zorgen maken over deze winter, er is een reeks lng-schepen onderweg naar Nederland, moet het land na het stookseizoen grote hoeveelheden gas inkopen op de wereldmarkt, die weet dat Nederland een tekort heeft. Dat zal de prijs opdrijven.
Handelaren verwachten enige verlichting na de winter, als veel lng-capaciteit uit Noord-Amerika op de markt komt. Daarmee zouden Europese opslagen tegen het einde van de zomer weer voldoende gevuld kunnen raken.
Nederland laat de continue bijvulling van gasbergingen over aan marktpartijen. Tijdens de energiecrisis vanaf 2022 weigerden die vaak het relatief dure gas in te kopen, omdat ze er te weinig aan verdienden. Volgens een noodscenario kan Nederland een partij aanwijzen die wettelijk verplicht wordt om gas in te kopen. „Maar daarvan is nu geen sprake”, aldus Gasunie.
’Sluiting definitief’
Het Groningse gasveld is gesloten vanwege de schade door aardbevingen aan woningen. De Groningse gedeputeerde Susan Top zegt zich tegenover Dagblad van het Noorden geen zorgen te maken over het TNO-voorstel tot heropening. „De sluiting van het Groningenveld is wettelijk vastgelegd en bedoeld om de veiligheid van inwoners te waarborgen”
