Hoe komt Groningen aan meer studentenkamers? ‘Gemeente moet teugels laten vieren’

Bijna 700 wooneenheden voor studenten verdwenen in Groningen in een jaar tijd van de markt. Kences, een kenniscentrum voor studentenhuisvesting en een vereniging van sociale studentenhuisvesters, berekende dit en verwacht dat er de komende jaren nog veel meer kamers zullen verdwijnen. Landelijk zou het gaan om 45.000.

De oorzaken zijn zo langzamerhand genoegzaam bekend. Particuliere verhuurders verkopen hun huizen en zetten hun geld op andere beleggingen. De vermogensbelasting (box3) en de wet Betaalbare huur maken dat ze de verhuur niet meer interessant vinden. Studentenhuizen worden zo vaak verkocht als een gewoon huis, wat dan wel weer interessant is voor starters op de woningmarkt.

Maar wat kunnen we doen om te voorkomen dat de kamernood onder studenten hierdoor toeneemt? „Vooral Groningen zou iets kunnen doen aan de strenge verhuurregels”, zegt onderzoeker Jolan de Bie van Kences. „Want ook die strenge regels om met meerdere mensen je huis te delen, maken dat de kamernood toeneemt.”

Weliswaar zijn er in Groningen ambitieuze bouwplannen, maar bouwen kost veel tijd en bovendien gaat het hier vaak om studio’s. Kamers dus met een eigen kook- en douchegelegenheid. Dat klinkt aantrekkelijk, en voor deze appartementjes kun je ook nog huurtoeslag krijgen. Maar volgens De Bie is dit niet in het belang van veel studenten. De meeste studenten in studio’s voelen zich eenzaam.

Voor hen is de stap van het ouderlijk huis naar helemaal op jezelf wonen vaak te groot. „Zij willen juist graag in een studentenhuis wonen, dus met een gezamenlijke keuken en douche. Voor hun welzijn is dat ook beter. Vooral voor jongere studenten zijn huisgenoten belangrijk, je kunt zo veel gemakkelijker een netwerk opbouwen.”

Groningen is streng tegen mensen die een studentenhuis willen realiseren. Wil je drie studentenkamers of meer verhuren in een pand, dan heb je een onttrekkingsvergunning nodig. Want je onttrekt daarmee een huis aan de woningvoorraad, zegt de gemeente. Dergelijke vergunningen worden alleen nog in zeer uitzonderlijke gevallen gegeven, zegt de gemeente er zelf over.

Ook hospitaverhuur kan niet zomaar in Groningen. Dat betekent dus dat je in het huis waar je zelf woont een student op kamers neemt. Terwijl het Rijk dit stimuleert door de eerste 6324 euro aan huur niet te belasten, probeert Groningen dit zo veel mogelijk aan banden te leggen. Je neefje van achttien op kamers nemen mag alleen als je dat doet via een experiment met Hospi Housing, een digitaal platform voor huurders en verhuurders. En het neefje moet dan na een half jaar weer vertrekken. In Vinkhuizen, de Schilderswijk en de Indische Buurt mag het al helemaal niet, want daar wonen volgens de gemeente al te veel studenten.

Het Groningse raadslid Wieke van Heteren (Student en Stad) onderschrijft helemaal de bevindingen van De Bie. Haar driemansfractie dringt al jarenlang aan op soepeler regels. „Het is bijvoorbeeld nagenoeg onmogelijk geworden om met drie studenten of meer ergens in een huis te gaan wonen. Of dat je als moeder of vader een huis voor je kind koopt waar ze dan met wat vrienden gaan wonen. En de regels zijn in Groningen veel strenger dan in andere studentensteden.”

Het moet gezegd: die regels zijn er ook niet helemaal voor niets gekomen. Veel gewone Stadjers vonden dat het aantal studentenhuizen de spuigaten uitliep, zoals in delen van de Schildersbuurt. Niet alleen vieren studenten wel eens een luidruchtig feestje, ook zijn veel van die studentenhuizen nogal gehorig. Studenten wonen bijvoorbeeld dikwijls in kamers die ooit gebouwd zijn om er alleen in te slapen.

Volgens Van Heteren leven studenten en Stadjers echter te veel langs elkaar heen en maakt onbekend onbemind. „Het is belangrijk om meer aandacht te besteden en wederzijds contact. En natuurlijk moet je optreden als studenten overlast veroorzaken. Maar uiteindelijk woon je samen in de stad en moet je zorgen dat de verhoudingen over en weer goed blijven.”

Ze betreurt het dat veel jonge studenten nu bij hun ouders blijven wonen en soms over een grote afstand pendelen naar de colleges. „Terwijl het veel leuker is om hier in Groningen te wonen en aan het studentenleven mee te doen. Ik gun het iedereen van harte om hier samen te wonen met leeftijdsgenoten en van je fouten te leren.”