Bij knooppunt Everdingen op de A2 wordt aan de weg gewerkt. Het leidde de afgelopen weekenden tot grote drukte in dorpen in de omgeving. Foto: ANP/Hollandse Hoogte/Jeffrey Groeneweg
Snelwegen in Nederland kunnen veel langer mee dankzij een ‘verjongingscrème’ uit Hoogkerk. Dit preventief onderhoud bespaart overheden miljarden en automobilisten veel fileleed.
Op de A7 bij de aansluiting Hoogkerk staat komend weekeinde groot onderhoud gepland. Verkeer vanuit de richting Drachten wordt omgeleid. Beschadigde rijbanen op de A28 wachten op reparatie, onbekend is wanneer dat gebeurt.
Rijkswaterstaat heeft tientallen onderhoudsprojecten op stapel staan. De afgelopen weekenden zuchtten dorpen in de provincie Utrecht onder verkeersdrukte die ontstond doordat er aan de snelweg A2 werd gewerkt.
Bruggen, viaducten en (snel)wegen zijn ernstig aan onderhoud toe. De vorstperiode afgelopen winter veroorzaakte nog eens extra schade. Eind maart meldde minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat) de Tweede Kamer dat er vanwege geldtekort scherpe keuzes gemaakt moeten worden.
Fredy Sierra Fernandez van Rijkswaterstaat denkt dat die scherpe keuzes gemaakt kúnnen worden. Binnen het programma Duurzame Infra is Sierra Fernandez trekker van het Transitiepad Wegverhardingen. Hij ziet het toepassen van de crème van ESHA als een kans.
„Er zijn al lang mogelijkheden om duurzamer te werk te gaan. We passen die alleen te weinig toe. Waarom? Omdat grote bedrijven maar ook wegbeheerders te veel in de stand staan dat ze oud asfalt willen vervangen door nieuw asfalt. Vaak ook omdat ze meer belang hebben bij nieuw asfalt. Maar dat is een mentaliteit die niet meer past bij de uitdaging die we voor ons hebben.’’
Levensduur asfalt verlengen
De situatie in Nederland was altijd zo dat snelwegen werden benut totdat er zichtbare schade was, vertelt Jan Fokko Nijdam, CEO van ESHA Infra Solutions. Op dat moment werd onderhoud gepleegd. Oud en versleten asfalt werd verwijderd en vervangen door een nieuwe asfaltlaag.
„In die aanpak komt nu langzaam een kentering’’, zegt Nijdam. De gedachte verschuift naar een aanpak van preventief onderhoud. Dat heeft voordelen: wegen gaan langer mee en daardoor is er fors minder uitstoot van CO2. Er wordt immers minder asfalt gelegd. Daarnaast is er minder verkeershinder.’’
Bij dat preventief onderhoud komt Nijdams ESHA in beeld. „Wij produceren geen asfalt. Een van de zaken waar we ons wel op richten is verlenging van de levensduur van asfalt.’’
Door vorst en pekel is afgelopen winter veel schade ontstaan aan snelwegen. Op de foto krijgt de A28 bij Assen een veegbeurt. Foto: Marcel Jurian de Jong
Crème inbrengen in de poriën van het asfalt
Daartoe heeft het Hoogkerker bedrijf bijvoorbeeld een emulsie ontwikkeld die de kleefbaarheid van asfalt verhoogt. „Zeer open asfaltbeton (ZOAB) verhardt in de loop van de tijd. Daardoor vermindert de elasticiteit, raken steentjes in het asfalt los. Dat geeft rafeling waardoor asfalt meer last heeft van beschadiging.’’
De emulsie die ESHA ontwikkelde, wordt aangebracht op asfaltwegen. Het goedje wordt aangebracht in de poriën. Dat vergroot de kleefbaarheid. Er is geen rafeling meer.
Het Pentack-systeem van ESHA Infra Solutions in Hoogkerk is anderhalf jaar geleden goedgekeurd door Rijkswaterstaat. De Hoogkerkers werken op verschillende Nederlandse snelwegen in het land samen met de rijksdienst.
Nijdam: „Je moet het ongeveer zo zien: als je een snelweg na ongeveer 6 jaar preventief behandelt met onze methode verleng je de levensduur van het asfalt met 4 tot 5 jaar.’’
Automobilist is lachende derde
De Hoogkerker behandeling kan ongeveer vier keer herhaald worden. „De totale levensduur van een snelweg verleng je zo van 8-12 jaar naar 18-22 jaar.’’
De automobilist is de lachende derde. Waar elk onderhoud nu wekenlang leidt tot soms kilometerslange omleidingen of files, is de Pentack-methode in een paar uur uitgevoerd.
Voorwaarde is wel dat er meer aan preventief onderhoud van de wegen wordt gedaan. Nijdam ziet dat die slag in Nederland nu wordt gemaakt.
Sierra Fernandez meent dat het sneller moet. „Dankzij het Groninger gas hebben we in Nederland heel goede infrastructuur. Laten we er dan alles aan doen dat goed te beschermen.’’
Radicaal anders denken
De ‘verjongingscrème’ van ESHA is niet de enige mogelijkheid om preventief onderhoud toe te passen. „Maar ik denk wel dat we bedrijven als ESHA de ruimte moeten geven. Als het om wegonderhoud gaat, moeten we radicaal anders denken en proberen wat we hebben zo lang mogelijk goed te houden.’’
Hoe radicaal. „Er staan deze zomer vele onderhoudsprojecten op stapel. Maar als je bedenkt dat er een geldtekort is en de mogelijkheden er zijn om de levensduur van wegen te verlengen, zoals een ‘verjongingscrème’ zou ik denken: ‘We moeten smeren waar we smeren kunnen’.’’
