Woonplaats zeer bepalend voor hoogte uitkering. Arm gezin krijgt in Amsterdam duizenden euro's bij gedwongen verhuizing en in Emmen helemaal niets

Dit meldt vakbond FNV, die in een onderzoek verschillende uitkeringen in meer dan zeventig gemeenten heeft vergeleken. Mensen die bijvoorbeeld in de bijstand zitten, krijgen hun uitkering sinds 2015 van hun gemeente. Maar sindsdien zijn grote verschillen ontstaan omdat gemeenten hierin allemaal hun eigen regels hanteren, aldus FNV.

De vakbond vindt de grote verschillen oneerlijk en zegt zich hier grote zorgen over te maken. Het onderzoek laat zien dat bijvoorbeeld de jaarlijkse inkomenstoeslag voor alleenstaande minima tussen gemeenten honderden euro’s kan verschillen.

Bij de bijzondere bijstand kunnen die verschillen nog groter zijn, blijkt volgens de vakbond uit het onderzoek.

Als voorbeeld wordt een gezin met een laag inkomen genoemd dat noodgedwongen moet verhuizen maar geen inboedel heeft. In Amsterdam kan deze familie een vergoeding voor huisraad krijgen om een bankstel, tafel met stoelen en bedden te kopen. ,,De bijzondere bijstand kan in dat geval een paar duizend euro bedragen. In Emmen krijgt datzelfde gezin helemaal niets. Dat komt omdat de gemeenten zelf kunnen bepalen wie daarvoor in aanmerking komt en wat wel of niet vergoed wordt”, stelt FNV.

Aanleiding voor het onderzoek waren de vele klachten over de gemeente Vlissingen, waar het volgens de vakbond aantoonbaar al lang misgaat. Mensen met weinig geld krijgen duidelijk minder bijstand dan in veel andere gemeenten. Dat komt onder meer door de slechte financiële situatie van Vlissingen.

,,Groningen springt er positief uit als je kijkt wat die gemeente in de bijzondere bijstand vergoedt”, zegt Maureen Van der Pligt, FNV-bestuurder uitkeringsgerechtigden Noord-Nederland. ,,Ze is eigenlijk de enige Nederlandse gemeente die tandartskosten vergoedt en soms ook andere medische kosten als fysiotherapie en steunzolen.”

Van der Pligt zegt dat mensen in Groningen tot september ook een vergoeding van de extra hoge energiekosten konden krijgen. ,,Dat ben ik eigenlijk ook nergens anders tegengekomen.”

De vakbond wil dat alle gemeenten dezelfde regels hanteren en roept de regering en de Tweede Kamer op dit te regelen. ,,Het is onacceptabel dat louter je postcode bepaalt hoeveel financiële hulp of zorg je krijgt”, zegt vicevoorzitter Kitty Jong van FNV. Verder wil de bond dat de inkomensgrens voor regelingen omhoog gaat naar 150 procent van het wettelijk sociaal minimum. ,,Dan kom je als je net iets meer verdient dan het minimumloon toch in aanmerking voor financiële ondersteuning.”

Daarnaast pleit de vakbond ervoor dat bijzondere bijstand altijd een gift moet zijn, en geen lening.

Gemeenten moeten wat FNV betreft van het Rijk meer geld krijgen om de regelingen te betalen. De vakbond vindt dan ook dat geplande bezuinigingen moeten worden geschrapt. ,,Het kan niet zo zijn dat dit kabinet de zorg voor inwoners bij gemeenten neerlegt, maar tegelijkertijd een gigantische bezuiniging aankondigt voor 2026. Het laat zich namelijk nu al raden dat ook die bezuinigingen terecht gaan komen bij de meest kwetsbaren in onze samenleving”, aldus Jong.