V.l.n.r. de vennoten Henk Hazeloop, Jaap-Jan Walters, Lammert Hazeloop en Mark van Bergen.
Geert Job Sevink
In een biologische sector die snel verandert, meldde zich ruim een jaar geleden in Leek een nieuwe versgroothandel: BioNoord.
Ze werkten jarenlang bij de biologische versgroothandel De Zaai-Ster in Leek. Kort nadat branchegenoot Udea uit Veghel het bedrijf in maart 2017 had overgenomen, konden ze kiezen: gaan wonen en werken in Noord-Brabant of met een regeling afscheid nemen van hun nieuwe werkgever. Jaap-Jan Walters, Lammert Hazeloop, diens broer Henk en Mark van Bergen kozen voor het laatste. Ze begonnen in Leek een nieuwe versgroothandel: BioNoord.
De vennoten vestigden zich in een bedrijfshal aan de Eiberkamp. Ze bouwden eigenhandig de koelruimtes voor groenten en zuivel. Die laatste is een tweedehands die werd gekocht via Marktplaats. ,,Die hebben we uit Amsterdam gehaald”, vertelt Lammert Hazeloop. ,,Zeker in het begin moet je op het geld letten.”
Ruim een jaar na het begin van het bedrijf, vertelt hij samen met Jaap-Jan Walters hoe voorspoedig het eerste jaar voor BioNoord is verlopen. De groothandel noteerde in 2018 een omzet van 1,3 miljoen euro en die stijgt komend jaar naar verwachting met negen ton. De vierde vrachtwagen is in bestelling. Inmiddels zo’n 100 natuurvoedingswinkels, markthandelaren, webwinkels, boerderijwinkels en verzorgingshuizen in het Noorden zien frequent het nieuwe bedrijf voorrijden. Om dat mogelijk te maken heeft BioNoord vijf medewerkers, van wie twee met een vast dienstverband.
De oprichting van BioNoord maakt deel uit van een aantal stormachtige ontwikkelingen in de noordelijke biologische sector, die begonnen met de overname van De Zaai-Ster. De in 1981 opgerichte groothandel was dé schakel tussen noordelijke leveranciers van biologische producten en de gespecialiseerde detaillisten, maar ook supermarkten van Albert Heijn, Jumbo en Poiesz. Het deed ook de bezorging voor andere bedrijven, waaronder de groothandel in droge kruidenierswaren De Nieuwe Band in Marum. Het bedrijf telde ruim 80 werknemers en de omzet lag rond de vijftien miljoen euro. Uiteindelijk werden de zes vennoten het eens over de verkoop.
Hazeloop: ,,Dat was best te begrijpen. Een aantal was de 65 gepasseerd. Dan wil je wel een keer stoppen met werken. Bovendien hadden die mensen hun pensioen in het bedrijf zitten.” Over Udea wil hij evenmin klagen, in de zin dat het zorgvuldig omging met het personeel. Hazeloop: ,,Maar op de dag dat de overname bekend werd gemaakt, beloofde één van de directeuren: ‘Het eerste jaar verandert hier niets.’ Maar dat is heel anders gegaan.”
Onder de nieuwe eigenaar zette het verval van de Zaai-Ster snel in. Dat kwam mede doordat twee andere groothandels -Natudis (Harderwijk) en Odin (Geldermalsen) - besloten de bezorging in het Noorden niet langer door de Leekster onderneming te laten verzorgen. Inmiddels is van de gewezen groothandel weinig meer over dan een logistiek overslagpunt met ruim tien medewerkers. De webwinkel BeterBio.nl die nauw samenwerkte met DeZaai-Ster kwam ook in handen van Udea. Die is voortgezet als besteldienst van Ekoplaza, de supermarktketen waarvan de Veghelse onderneming franchisegever is.
Ondertussen ontwikkelde het nieuwe BioNoord al snel een relatie met Odin. Walters: ,,Wij begonnen in november 2017 met de bezorging van de groentetasjes (waarop mensen een abonnement kunnen nemen - red.) van Odin langs de winkels. Dat ging om een stuk of veertig zaken. Zo ontstond er al snel een netwerk van klanten, want ons werd vaak gevraagd wat we zo al konden bezorgen. Dat konden we goed gebruiken, want wij mochten als oud-werknemers geen gebruik maken van de klantenlijst van De Zaai-Ster.”
Begin 2018 nam Odin De Nieuwe Band over en besteedde de bezorging uit aan BioNoord. De Leekster onderneming levert nu het complete verse en ‘droge’ assortiment van de Gelderse groothandel, die inmiddels de vijfde vennoot is. Voor alles wil BioNoord de schakel blijven tussen noordelijke boeren en detaillisten. ,,Wij willen eraan bijdragen dat de kleinschalige biologische sector in stand blijft”, zegt Hazeloop.
Walters: ,,Een groot bedrijf laat niet zo gauw een vrachtwagen stoppen bij een kleine boer. Die wil grote hoeveelheden laden. Dat geldt ook voor de bezorging. Wij brengen bestellingen vanaf 250 euro naar onze afnemers. Bij Udea is dat 400 euro plus 5 euro bezorgkosten. Winkels kunen ons dus vaker laten langskomen. Dat betekent dat hun voorraad altijd vers is en niet te lang blijft liggen.”
De vennoten zijn ervan overtuigd dat hun relatief kleine bedrijf volop kansen heeft door te groeien, ondanks dat schaalvergroting en concentraties de biologische sector drastisch veranderen. De focus op kleinschalige leveranciers en detaillisten zal BioNoord, zo menen de twee, daarbij helpen. Daarbij reikt hun blik inmiddels verder dan de drie noordelijke provincies.
Walters: ,,En we willen ons verzorgingsgebied uitbreiden richting Enschede, Almelo en Hengelo - die kant op. Dat grenst mooi aan Noord-Nederland. En ik ben ervan overtuigd dat daar voor ons genoeg te doen is.”