Henk Jan Hofman werd deze week uitgeroepen tot Noordenvelder van het jaar. Foto: Marcel Jurian de Jong
Vanwege zijn hulp aan de arme bevolking van Oekraïne is Henk Jan Hofman uit Roden uitgeroepen tot Noordenvelder van het jaar. Zijn levenslange reislust heeft hij omgezet in een grote motivatie om anderen te helpen.
Een half uurtje voor dit interview heeft Henk Jan Hofman (66) nog een telefoongesprek met een van zijn contacten in Oekraïne. Als hij vertelt over zijn prijs, en dat de krant langskomt, klinkt goedkeuring aan de andere kant van de lijn.
„Jullie houden hiermee Oekraïne onder de aandacht”, hoort hij. „Daar zijn we heel erg blij mee.”
Een mooier compliment kun je Hofman niet geven. Al dertien keer is hij met een bus vol hulpgoederen richting het door oorlog geteisterde Oekraïne gereden. Iedere keer opnieuw bevestigen die bezoeken de noodzaak van waar hij, samen met de andere bestuursleden van Stichting Oost-West Kontakten, mee bezig is.
Je bent voor je inzet voor Oekraïne uitgeroepen tot Noordenvelder van het jaar. Hoe voelt dat?
„Dat moest even landen, maar het is een mooie waardering van de gemeente. Ik kreeg deze week tientallen appjes en mailtjes, het lijkt wel alsof ik jarig ben. Heel bijzonder.”
De prijs deel je met medebestuurslid Henk Jongstra, maar hij was niet bij de uitreiking. Hoe zit dat?
„Henk zit in Thailand. Ik heb hem gesproken en ook hij is blij verrast en vindt het een mooie waardering. We doen het overigens niet voor onszelf, maar voor de mensen daar.”
Hoe ziet de hulp die jullie bieden er eigenlijk uit?
„Toen de oorlog in 2022 begon, hebben wij als Stichting Oost-West Kontakten meteen gezegd dat we onze hulp wilden aanbieden. De eerste ritten gingen naar een opvanglocatie in Polen, vlakbij de grens. Daar waren Oekraïners naartoe gevlucht. Uiteindelijk hebben we 52 mensen mee naar Nederland genomen. Zo is het begonnen.”
Het bleef niet bij die eerste ritten, begin 2022. Aan het einde van dat jaar wil de stichting opnieuw een actie op touw zetten. Doel? Een bus vol spullen, zo’n tien kuub, richting Oekraïne brengen.
„Het was vlak voor kerst, dan willen mensen vaak wel iets geven. Nou, dat hebben we geweten. We haalden binnen een mum van tijd 90 kuub aan slaapzakken, generatoren en winterkleding op”, blikt Hofman terug. „Het was zo’n groot succes dat we via een landelijke stichting een vrachtwagen moesten regelen.”
Het succes smaakt naar meer en intussen rijdt de stichting enkele keren per jaar richting het oosten. „We hebben al 250 fietsen gebracht en afgelopen jaar hadden we een kacheltjesactie. Als we 1000 euro konden ophalen voor kacheltjes, waren we blij. Het werd 9000 euro. We hebben daarmee een partij van 360 kachels en tientallen generatoren kunnen kopen.”
Het leeft dus enorm in jullie omgeving?
„Ja, het gaat iedere keer boven verwachting. Het is fantastisch om te merken hoe graag mensen willen helpen.”
Waar komt de motivatie vandaan om je zo in te zetten voor Oekraïne?
„Met onze stichting hebben we jarenlang kinderen uit het Tsjernobyl-gebied in Wit-Rusland naar Nederland gehaald, voor een vakantie. Vanaf 2007 zijn we met een groep gastouders geregeld die kant opgegaan, om de kinderen daar te bezoeken. Van lieverlee zijn we meer reizen gaan organiseren voor gastouders. We zijn in in de Baltische staten geweest, in Sint-Petersburg, Moskou en de laatste keren steeds vaker in Kiev. Daar ontmoetten we aardige mensen waarmee het contact bleef. Toen de oorlog uitbrak, hebben we via dat netwerk onze hulp aangeboden.”
Henk Jan Hofman heeft in zijn leven vele landen bezocht. Foto: Marcel Jurian de Jong
Waar komen alle hulpgoederen terecht?
„Ons werkgebied ligt ten noorden van Kiev, in het gebied rond het stadje Horodnia. Als we de grens met Oekraïne passeren, is het nog 800 kilometer rijden om op onze eindbestemming te komen. Het was daar al arm, maar door de oorlog is het nog veel erger geworden. Vorig jaar waren we bij een vrouw met een dochter van een jaar of vier. Die hielden zich warm met een conservenblik met daarin karton en paraffine. Dan is zo’n kachel of generator heel welkom.”
Kunnen ze er daar wat mee, als er geen stroom is?
„Er is een paar uur stroom per dag. Dat is inderdaad behelpen. En wat je ook nooit leest, is dat ook dit gebied, dat vlakbij de Wit-Russische en Russische grens ligt, dagelijks belaagd wordt door drones en raketten. Wat er voor de Russen te halen valt? Ik weet het niet, maar de impact op de bevolking is enorm.”
Zijn de reizen die jullie maken niet te gevaarlijk?
„We gaan altijd op het advies van onze contactpersonen af. Als zij zeggen dat het kan, gaan we ervan uit dat het goedkomt. En als we ergens niet naartoe kunnen, dan doen we het niet. Bovendien hebben we een luchtalarm-app, waarin de overheid aangeeft waar het alarm wel en niet van kracht is op dat moment. Die houden we goed in de gaten.”
Waar kom je zelf eigenlijk weg?
„Ik kom van oorsprong uit Middelstum. Via omzwervingen in het westen van het land kwamen wij in 2000 terug in het Noorden. Met mijn vrouw en kinderen ben ik in Roden gaan wonen.”
Je hebt altijd veel gereisd. Waar komt die drang vandaan?
„In de jaren 90 ben ik een periode heel ziek geweest. Daarna dacht ik: ik ga mezelf trakteren. Met een paar jongens zijn we toen naar Afrika gereden. Het was destijds populair om een Renault of Peugeot richting Nigeria te rijden en die daar te verkopen, om zo je reis te bekostigen. Dat hebben wij ook gedaan. Het was een geweldige tijd en die reis smaakte naar meer.”
In hoeveel landen ben je geweest?
„Rond de 75. Ik ben veel in Afrika en Azië geweest. Eentje die eruit springt, is de reis die we met het gezin hebben gemaakt naar de binnenlanden van Papoea. Dat was echt geweldig. Daar zou ik een hele dag over kunnen vertellen.”
Wanneer ga je weer naar Oekraïne?
„Over twee weken. De eerste lading kachels hebben we in november gebracht, straks volgen opnieuw 200 kachels en 20 generatoren.”
Hoelang gaan jullie hiermee door?
„Voor ons is heel duidelijk: zolang de oorlog gaande is, blijven we helpen. Zo hebben we nu het plan opgevat om komende zomer een vakantie in de Karpaten te organiseren voor een groep van vijftig kinderen uit Noord-Oekraïne. Dat is nog niet rond, maar hopelijk lukt dat.”
Heb je nog hoop op een goede afloop van de oorlog?
„Hoop wel, maar ik zie het niet één, twee, drie gebeuren. Zolang er dwazen rondlopen met te veel macht, en dan druk ik mij nog fatsoenlijk uit, zitten we met een probleem. En dat gaat allemaal ten koste van de gewone mensen daar.”
Word je er soms niet moedeloos van?
„Soms. Iedere keer als we daar zijn, zie je meer loopgraven, meer afweergeschut en meer bunkers. Ze zijn daar doodsbang dat er een invasie komt vanuit Wit-Rusland. Eergisteren had ik nog een lerares aan de lijn, die vertelde mij dat de leerachterstand van haar kinderen steeds erger wordt. Al vier jaar lang gaan die naar school terwijl er steeds luchtalarmen zijn en ze in de kelder moeten schuilen. Of er is onderwijs op afstand terwijl de stroom het vaak niet doet. Kortom, aan alles merk je dat de jonge generatie achterop raakt. Dat is heel triest.”
Hoe kunnen mensen jullie stichting steunen?
„Het beste door geld over te maken, zodat wij daarmee hulpgoederen kunnen aanschaffen. Dat kan op de rekening van Stichting Oost-West Kontakten: NL03RABO0355894262.”
Paspoort Henk Jan Hofman
Geboortedatum: 1 maart 1959
Geboorteplaats: Middelstum
Opleiding: MBO
Werk: Gepensioneerd, daarvoor gewerkt in de gehandicaptenzorg bij Stichting De Zijlen in Tolbert.
Privé: getrouwd met Yvon. Twee kinderen: Jacolien en Nienke. Twee kleinkinderen: Gijs (4) en Kobe (2).