Veel frustratie bij rechtszaak over lelieteelt. Voor je het weet zijn de bloembollen alweer 'op weg naar China’

Hij heeft nog net geen abonnement op de rechtbank Noord-Nederland, maar veel scheelt het niet. Natuurbeschermer Geert Starre is inmiddels vaste gast in het huis van de bestuursrechtspraak aan het Guyotplein in Groningen.

Starre, zelfbenoemd guerillajurist van de Natuurbeschermingswacht Meppel, draagt speciaal voor zijn bezoekjes aan de rechtbank een riem met een kunststof gesp. Die riem hoeft niet af bij de securitycheck. Dat scheelt weer een afzakkende broek en veel onhandig gedoe bij de draaideur.

Het is 2 april, rond 10.00 uur in de ochtend. „U voert wel heel veel rechtszaken”, verzucht de bestuursrechter tegen Starre. Maar de strijder tegen de lelieteelt gaat desnoods elke dag door het metaaldetectorpoortje, overtuigd als hij is van zijn juridische gelijk.

Voor zijn kompaan Henk Baptist van Meten=Weten, die naast hem zit, geldt datzelfde. Hun overtuiging? Kort door de bocht: ‘stop onmiddellijk met de lelieteelt. Want die is in strijd met het Europees én Nederlands recht.’

Tot zichtbare ergernis van het duo ligt de provincie Drenthe echter steeds dwars. Gedeputeerde Staten blijven in hun ogen maar dubieuze besluiten nemen, handhavingsverzoeken afwijzen en bezwaarprocedures vertragen.

En dat duurt precies zo lang als een heel seizoen lelieteelt, van maart tot november. Als eenmaal het punt is bereikt dat de juridische weg is bewandeld, dan zijn de bollen alweer uit de grond gehaald en ‘op weg naar China’, aldus Starre. Het hele circus begint dan enkele maanden later weer van vooraf aan.

De provincie Drenthe betoogt op haar beurt te worstelen met alle handhavingsverzoeken van Starre, Meten=Weten en andere organisaties. Want het levert zoveel werk op dat er te weinig personeel is om alles tijdig te kunnen afhandelen. Vorig jaar moesten liefst 280 percelen worden gecontroleerd.

Ieder jaar wisselen de leliepercelen of worden ze verpacht, dus per akker moet worden beoordeeld of er sprake is van een overtreding. En dus is Drenthe het oneens met Starre dat alle percelen van een teler als één project kunnen worden beschouwd. De provincie heeft meer tijd nodig om een besluit te nemen over die handhavingsverzoeken, tot 1 juli om precies te zijn.

De zeventien lelietelers zelf hebben hun buik meer dan vol van al het juridisch geneuzel. Dat zie je aan hun verveelde gezichten in de rechtszaal. Zij willen het liever over de inhoud hebben, zegt hun advocaat Constantijn de Lange. Want ze gebruiken gewasbeschermingsmiddelen die zijn goedgekeurd door de instantie die erover gaat, de Ctgb. De telers volgen bovendien de gebruiksvoorschriften en gebruiken de modernste spuittechnieken.

Het is ook maar de vraag, motiveren de telers, of de gewasbeschermingsmiddelen wel zo schadelijk zijn voor mens en natuur als milieuorganisaties beweren. Onlangs stelde de Wageningen Universiteit (WUR) nog in een rapport dat schadelijke effecten op natuur (nog) niet konden worden aangetoond en dat nader onderzoek nodig is.

Geert Starre hoort het in de rechtszaal allemaal hoofdschuddend aan. Hij stipt nog maar eens de Habitatrichtlijn aan en snapt werkelijk niet waarom er überhaupt nog een leliebol in de Drentse grond zit.

Na twee weken bedenktijd komt de rechter donderdag met de uitspraak. De provincie krijgt een flinke tik op de vingers. Drenthe weigerde inhoudelijk te beslissen over de handhaving, maar dat had volgens de rechter wel gemoeten. Nu moet de provincie alsnog een besluit nemen. Uiterlijk op 1 juli van dit jaar.

Zuchtend kijkt Geert Starre thuis in Meppel naar zijn kalender. Het is nog lang geen 1 juli en ondertussen gaat de teelt van leliebollen gewoon door.