De eikenprocessierups veroorzaakt in Hoogeveen veel overlast. Foto: Marcel Jurian de Jong
De eikenprocessierups zorgt dit jaar voor veel overlast en onrust in Hoogeveen en de dorpen. De gemeente bestrijdt de plaagrups vooral op plekken waar veel mensen samenkomen, de zogeheten hotspots. Onvoldoende, meent inwoonster Esther Stap. Ze is een petitie gestart.
Na problemen rond haar gezondheid probeerde de Hoogeveense weer conditie op te bouwen door te wandelen en te fietsen. Maar in de openlucht kreeg Esther Stap de rekening gepresenteerd: huiduitslag, jeuk en benauwdheid. Veroorzaker: de eikenprocessierups.
„Ik kreeg last van de luchtwegen en was een paar dagen echt ziek,” vertelt Stap. „Ik kan mijn huis niet uit, want dan komen de problemen terug. Mijn conditie is ondertussen weer naar het beginpunt teruggezakt.” De Hoogeveense deelde haar ervaringen op social media en kreeg enorm veel reacties van inwoners met soortgelijke klachten. „Mijn telefoon ontplofte bijna,” schetst ze.
‘Overlast is extreem’
„Ik las verhalen van mensen die vanwege aanwezige nesten al acht jaar niet meer in hun tuin kunnen zitten of daar een zwembadje voor de kinderen durven te plaatsen. En ook dieren hebben er last van. Paarden bijvoorbeeld, die de gevaarlijke brandhaartjes al grazend binnen krijgen. De overlast in Hoogeveen is dit jaar extreem.”
Stap voelde de noodzaak tot concrete actie richting de gemeente, die een zorgplicht heeft als eigenaar en beheerder van eikenbomen. Dit betekent dat ze actief beleid moet voeren om overlast en gezondheidsschade door de eikenprocessierups te voorkomen of te beperken.
Breed probleem
„Ik ben een petitie gestart, die inmiddels al ruim 700 keer ondertekend is,” vertelt Stap. „Dat illustreert hoe breed het probleem is.” In de petitie, die vermoedelijk donderdag wordt aangeboden, wordt de gemeente opgeroepen om méér te doen dan alleen de bestrijding van nesten op plekken waar veel mensen samenkomen, zoals scholen, speelplekken en wandelroutes. „Inwoners moeten zonder angst voor gezondheidsklachten kunnen wandelen, fietsen, recreëren en hun dieren uitlaten.”
Aanpak van álle in de gemeente aanwezige nesten lijkt onhaalbare kaart, beseft de Hoogeveense opsteller van de petitie ook. „Maar laat de gemeente beginnen met concrete meldingen van inwoners. Daar wordt nu niets mee gedaan. Mensen, die serieuze klachten hebben, voelen zich niet gehoord of botweg afgewimpeld.”
‘Niet fijn’
De gemeente Hoogeveen erkent de flinke toename van de overlast door de plaagrups, dit jaar. „Niet fijn, dat snappen we,” reageert de gemeente. „De aannemers zijn druk bezig met het ruimen en wegzuigen van de nesten. Dit doen ze op plekken waar de meeste overlast te verwachten is.”
Volgens de gemeente verloopt het ruimen van de nesten door de hoge temperaturen langzamer dan gebruikelijk. „De beschermende pakken die de bedrijven gebruiken zijn erg warm, waardoor het werktempo lager ligt. We vragen hiervoor begrip.”
Vragen
De SP in Hoogeveen stelt donderdag mondelinge vragen aan het college van B&W over de overlast door de eikenprocessierups. De partij zegt te begrijpen dat de gemeente prioriteiten moet stellen. „Wij snappen dat niet ieder nest direct weggehaald kan worden,” reageert SP-fractievoorzitter Jeroen Pomper. „Maar wanneer inwoners om medische redenen veel hinder ervaren, willen wij weten hoe de gemeente daarmee omgaat. Wordt zo’n melding anders beoordeeld? En wanneer wordt een nest alsnog met voorrang verwijderd?”
Ook wil de partij duidelijkheid over de afweging die wordt gemaakt wanneer een nest niet op een hotspot zit.
Eén processierups heeft wel 700.000 brandharen
In de zomermaanden kunnen in eikenbomen nesten zitten van de eikenprocessierups. De rupsen hebben dan brandharen, die klachten kunnen veroorzaken. Tussen half mei en half juli zijn de rupsen actief. Daarna verpoppen ze tot vlinders. Ze laten dan echter nog een hoop brandharen achter in de nesten. Die kunnen ook na juli nog overlast geven.
Eén processierups heeft wel 700.000 brandharen. Die haartjes zijn zo klein dat je ze niet kunt zien. Ze kunnen op de huid, in de ogen en zelfs in de longen komen. Vaak ontstaan binnen een paar uur klachten.
Om die te kunnen verminderen raadt de GGD aan om kleding waar brandharen inzitten uit te trekken en op 60 graden te wassen. Bij jeuk of rode plekjes kan de huid met veel lauw water afgespoeld worden. Dat geldt ook voor de ogen. Probeer niet te krabben en te wrijven. Dat maakt de klachten volgens de GGD juist erger.