Dat niet alle bijen het voorjaar halen, hoort erbij, weet een beetje imker. Maar dit jaar lijkt gemiddeld meer dan dertig procent van de honingbijen te zijn gestorven. Imker Ben Trip uit Vries verloor 6 van zijn 15 volken.
Trip is vijftig jaar imker en had al zo’n donkerbruin vermoeden dat dit een slecht bijenjaar was. ,,Je kon het zien aan Marktplaats’’, zegt hij. ,,Er worden ontzettend veel bijenvolken te koop gevraagd. Blijkbaar hebben veel mensen nieuwe volken nodig.’’
In het hele land melden imkers dramatische sterftecijfers. De Bee Foundation verzamelt via een enquête ervaringen voor onderzoek; bij sommige imkers is 30 tot zelfs 40 procent van de bijen dood. ,,Het is heel triest’’, zegt Trip. ,,Je doet je best om je bijen te verzorgen en te beschermen. In december kijk je een keer in je kasten, en dan heb je leven. En een maand later is alles weg.’’
Hoe dat kan, is niet zo makkelijk te zeggen. ,,Er is een complex van oorzaken’’, zegt Trip. Hoofdprobleem vormt de varroamijt, een parasiet die bijen ziek maakt. ,,Vóór de varroa kwam, een jaar of 25 jaar geleden, had je hooguit 10 procent sterfte per jaar. Daarna is het steeds meer geworden, 20 procent of hoger. Als er nou maar een oplossing voor was...’’
‘Als de laatste bij dood is, hebben wij nog negen jaar’
Die is er nauwelijks, ondanks jarenlang onderzoek van onder meer de universiteit van Wageningen. Trip bestrijdt de mijten met mierenzuur en oxaalzuur. Dat werkt soms, maar niet altijd. ,,Je hebt daar een bepaalde luchtvochtigheid bij nodig. Bovendien, als de ene imker op een bepaald moment behandelt en een andere even verderop doet het niet, steken de bijen elkaar alsnog aan.’’
Ook de monocultuur - veel minder variatie in planten en bloemen - en het veranderende klimaat spelen de honingbij parten. ,,Ik zit op zandgrond. Als het daar droog is, is het écht droog. Dan is er geen stuifmeel te vinden. En nu is het voorjaar juist weer koud - we hebben nog geen mooie dag gehad.’’
Maakt Trip zich zorgen? ,,Het is erg jammer, maar er zit meer aan vast, hè?’’ zegt hij. ,,Bijen zijn bestuivers. Einstein zei het al: als de laatste bij dood is, hebben wij daarna nog negen jaar.’’
