Omgevallen treurwilg in Groningen is drie jaar later een kasteel voor biodiversiteit. ‘Kunstwerk van vergankelijkheid en nieuw leven’

Een majestueuze treurwilg in het Noorderplantsoen werd in de herfst van 2023 geveld door een harde windstoot. De gemeente wilde de omgevallen reus volledig verwijderen, maar daar stak bioloog Rick Middelbos een stokje voor. Hij klom op de boom en eiste dat een deel van de stam bleef liggen. Want, zo voorspelde hij, een dode boom betekent ook weer nieuw leven.

De gemeente gaf gehoor aan zijn smeekbede en liet een deel van de stam met kluit liggen op het gras naast de vijver. Drie jaar later laat Middelbos het resultaat zien. De boom is weer tot leven gekomen en is een hemel voor biodiversiteit geworden.

Trots, glunderend en vooral heel blij huppelt Middelbos om de stam heen. „Hij lag hier drie jaar geleden als een groot gevaarte. Ik hoopte dat ze het karkas zouden laten liggen. Een treurwilg is namelijk erg levenslustig, die loopt aan alle kanten weer uit. Ik dacht al dat dit zou gebeuren. De gemeente dacht van niet, maar het gebeurde wel.”

Als het aan Middelbos had gelegen, hadden ze de hele stam laten liggen. „Helaas waren ze al ver met het wegzagen toen ik het zag. Ik heb direct contact gezocht met raadsleden en ben bovenop de stam gaan staan om verdere ontmanteling tegen te houden. Zo’n stuk stervend hout is fantastisch voor heel veel dieren en planten.”

Als voorbeeld wijst de bioloog naar de kluit. „Die biedt heel veel ruimte voor planten die anders weggemaaid zouden worden. Of voor begroeiing die hier anders niet zou zijn. Daar groeien brandnetels, hier zie je de paarse bloempjes van de hondsraf en bovenop en hier groeit ook nog de look-zonder-look. Dat is voor vlinders een erg belangrijke plant.”

Daar houdt het ecologische feest nog niet mee op. „Het is een kunstwerk van vergankelijkheid en nieuw leven”, stelt Middelbos als hij de onderkant van de kluit, die nu open en bloot ligt, in zich opneemt. „Een winterkoning heeft hier gebroed net als een paar andere vogels. Het is een kasteel voor biodiversiteit geworden die op het punt stond om weggehaald te worden.”

Los van het nieuwe leven dat zich op en rondom de oude treurwilg ontvouwt, wenst de natuurspecialist dat het een voorbeeld is voor de rest van de stad. „Ik hoop dat we vergankelijkheid in de stad en natuur meer omarmen. Als je ervan leert genieten is het enorme schoonheid, kijk wat er allemaal bloeit en groeit. Ik wist drie jaar geleden al zeker dat het karkas een broedkamer zou worden, anders was ik niet in de bres gesprongen, maar dat het zo mooi zou uitpakken had ik ook niet verwacht.”