Edwin Rouppé heeft de verkoop van rookwaren flink zien dalen Foto: Huisman Media
Terwijl in Den Haag en elders de discussie over de accijnsverhoging op rookwaren volop woedt, bloeit het tabaktoerisme in het Duitse grensdorp Bunde.
De extra accijnsverhoging op tabakwaren die in april van kracht is geworden, houdt de politieke gemoederen in Den Haag momenteel bezig. Zo keert Caroline van der Plas (BBB) zich er tegen. Ze stelt onder meer dat de schatkist én ondernemers inkomsten verliezen en dat rokers de grens oversteken om daar sigaretten en shag te kopen. Andere geluiden klinken ook; geluiden die stellen dat alles gedaan moet worden om roken in Nederland te ontmoedigen en dat hogere prijzen daarbij kunnen helpen en ook daadwerkelijk helpen.
‘Ik ben zo’n 140 euro goedkoper uit’
Terwijl die discussie ongetwijfeld ook deze week wordt vervolgd, bloeit in Bunde, Duits dorpje over de grens bij Bad Nieuweschans, het ‘tabaktoerisme’ volop. Veel Groningers slaan daar in de supermarkten rookwaren in. Maar de kopers komen ook van verder weg. Neem Jilles van der Zee. Hij woont in Friesland maar rijdt geregeld door de hele provincie Groningen om bij de Combi supermarkt in Bunde enkele sloffen sigaretten te kopen. ,,Ik ben in Bunde zo’n 140 euro goedkoper uit dan ik in Nederland zou betalen’’, vertelt Van der Zee. ,,De lange rit die ik moet maken, kan zo goed uit.’’
Die lange rit is nog rendabeler geworden sinds de invoering van die accijnsverhoging in april. Daardoor kost een pakje sigaretten, zo meldt de rijksoverheid, gemiddeld nu ruim elf euro en een pakje shag van vijftig gram ruim 24 euro.
Reclame wordt ook op z’n Nederlands gemaakt
Het zijn prijzen die je op deze ochtend in de Combi in Bunde niet of nauwelijks ziet. Nabij de kassa bevindt zich de speciale afdeling voor tabakswaren. Een pakje shag wordt er aangeprezen voor 8,50 euro, het goedkoopste pakje sigaretten kost ruim vijf euro. Reclame wordt er gemaakt op z’n Duits en op z’n Nederlands.
,,Want we krijgen heel veel klanten uit Nederland’’, vertelt een verkoopster. Zo’n negen op de tien rookwarenkopers zijn Nederlanders, zo weet ze. De aanloop is momenteel heel groot maar het gaat al jaren zo, zo zegt hij.
‘Andere waren zijn hier ook goedkoper’
Erwin Winkel uit Winschoten weet dat ook, want hij koopt al jaren shag in Bunde. Hij en zijn vrouw doen vanochtend ook andere boodschappen. ,,Omdat andere waren hier ook goedkoper zijn. Maar ik koop altijd ook twee pakjes shag, zo bespaar ik heel veel geld. De regering wil zo het roken ontmoedigen maar jaagt zo vooral nog meer mensen over de grens. Het tabaktoerisme groeit zo nog meer.’’
Dat verneemt aan de Groningse kant van de grens Edwin Rouppé ook. Hij runt met Bert Meijer het Tankstation Metting in Bellingwolde en heeft de verkoop van rookwaren in de afgelopen maanden in elkaar zien kelderen. ,,Zeker met de helft. Vooral na die accijnsverhoging. Een pakje sigaretten kost bij ons zo’n twaalf euro, een pakje Van Nelle Zware shag ruim 27 euro. Mensen die hier vroeger kochten, steken nu de grens over. Ik denk dat mensen misschien nog wel meer gaan roken, omdat het in Duitsland zo goedkoop is. Dat die accijnsverhoging zo misschien ook deels averechts werkt.’’
‘We stoppen verkoop niet’
Rouppé is overigens niet van plan de verkoop van shag en sigaretten te stoppen. ,,We verdienen heel veel minder aan rookwaren. Maar nee, we staken de verkoop van rookwaren niet. Dan zouden we mensen die minder mobiel zijn en die roken, duperen. Hen willen we wel blijven bedienen.’’
Jan Hein Sträter is directeur van de Vereniging Nederlandse Sigaretten- en Kerftabakfabrikanten (VSK), de belangenbehartiger van de tabakswarenindustrie. Hij stelt dat door de accijnsverhoging winkels zoals die van Metting in de problemen kunnen komen. ,,Want inderdaad steken steeds meer mensen de grens over, ook de grens met België waar de prijzen ook lager liggen. Winkeliers worden hier de dupe van.’’
Een heel ander geluid klinkt er bij de beweging Op Weg naar een Rookvrije Generatie, waarin de KWF Kankerbestrijding, het Longfonds en de Hartstichting samenwerken. Daar wordt de accijnsverhoging toegejuicht, zo zegt woordvoerster Patricia van Rossum. ,,We proberen met name voor elkaar te krijgen dat minder jongeren beginnen met roken. Onder meer door meer rookvrije ruimtes. Maar de prijsverhoging helpt ook. Jongeren zijn prijsgevoelig en wetenschappelijk onderzoek heeft al aangetoond dat de prijsverhoging als effect heeft dat minder jongeren beginnen. Daar zijn wij natuurlijk heel blij mee.’’
Waar zijn we?
In het Duitse grensdorp Bunde. Daar kopen in de supermarkten veel Nederlanders sigaretten en shag. Zeker nu de prijzen in Nederland nog verder zijn gestegen.
Waarom moet ik dit weten?
De discussie over de hogere prijzen van tabakswaren en de gevolgen daarvan woedt momenteel in Den Haag. Regeringspartij BBB in de Tweede Kamer plaatst grote vraagtekens bij de accijnsverhoging.
Waar speelt dit nog meer?
In veel meer dorpen net over de grens met Duitsland en ook België is sprake van tabaktoerisme. En aan de Nederlandse kant zijn meer ondernemers die minder rookwaren verkopen.