De Duitse wolf in het Lauwersmeergebied werd met een wildcamera gespot. Foto: Staatsbosbeheer
De wolf die in het Lauwersmeergebied rondloopt, doodde in de zomer zes schapen en verwondde er vier. De aanvallen vonden plaats in de provincie Fryslân.
Dit blijkt uit informatie van BIJ12, die namens de twaalf provincies de monitoring van de Nederlandse wolvenpopulatie coördineert en de afhandeling van wolvenschade aan vee uitvoert. „Deze wolf was betrokken bij aanvallen in Ternaard en Nijega”, zegt woordvoerder Christian Jansen. In Nijega sloeg de wolf op 25 en 26 juni toe.
Waar komt de wolf vandaan?
De wolf, een jong mannetje, werd in de zomer van 2025 voor het eerst in het Lauwersmeergebied gesignaleerd. „Hij komt uit Rüdesheim am Rhein, ongeveer vijfhonderd kilometer verderop”, zegt boswachter Jaap Kloosterhuis van Staatsbosbeheer. „Dat blijkt uit het DNA van keutels die in het militair oefengebied Marnewaard zijn gevonden. We plaatsten wildcamera’s en sindsdien is hij twaalf keer in dit gebied gesignaleerd.”
BIJ12 heeft door DNA-onderzoek zekerheid dat deze Duitse wolf tijdens de afgelopen zomer in het Friese deel rondom het Lauwersmeergebied schapen aanviel. Op 8 november 2025 heeft een wolf in de omgeving van Kloosterburen negen schapen aangevallen en er drie gedood. Op 19 mei werd bij Munnekezijl een paard het slachtoffer van een aanval waarbij het vermoeden bestaat dat het om een wolf ging. Het is nog niet duidelijk of het om dezelfde Duitse wolf gaat.
Jansen: „We weten niet helemaal zeker of er in de regio rondom het Lauwersmeer maar één wolf rondloopt. Daar is meer onderzoek voor nodig. Als je minimaal zes maanden lang DNA van dezelfde wolf vindt, mag je vaststellen dat hij hier zijn leefgebied van heeft gemaakt.’’
Schapenhouder alert
Hierbij wordt gekeken naar DNA uit drollen, haren of andere lichaamscellen van een wolf, zoals speeksel uit bijtwonden bij door wolven gedode prooien en vee. De gegevens van de aanval in Kloosterburen zijn nog niet bekend. „Wageningen University & Research voert dit vijf keer per jaar uit. Die informatie verwachten we in het tweede kwartaal van dit jaar. Het is nu nog te vroeg om te zeggen of en welke wolf zich hier vestigt.’’
Schapen van de familie Kingma grazen op de zeedijk. Foto: familie Kingma
Schapenhouder Andries Kingma uit Aduard ziet het somber in als er straks inderdaad een wolf in het Lauwersmeergebied rondloopt die op schapen jaagt. Hij heeft samen met zijn broer 2000 fokschapen in het gebied langs de kust van Holwerd tot Lauwersoog. „We hebben al eerder in Jubbega veertig dieren verloren door wolvenaanvallen. Er is dan eigenlijk maar één oplossing: stoppen met schapen houden. Je begint er niets tegen als zo’n wolf echt actief wordt; je staat machteloos. Een afrastering met hekken is niet effectief, niet over zo’n groot gebied. Steeds meer collega’s kiezen ervoor te stoppen. Rond de eeuwwisseling liepen er in Nederland nog ongeveer twee miljoen schapen rond. Sinds de komst van de wolf zijn dat er rond de 670.000.”
Loopt er straks een roedel?
Staatsbosbeheer heeft in het Lauwersmeergebied een kudde met 350 Schotse Hooglanders en 250 Konikpaarden rondlopen. Kloosterhuis is in eerste instantie niet bang dat zij slachtoffer van de wolf worden. „Die gedragen zich als wilde kuddes, dus ik verwacht dat ze zich als groep prima kunnen verdedigen. We hebben er tot nu toe niets van gemerkt. Onze indruk is dat het dier het vooral op damherten heeft voorzien. Dat blijkt uit de keutels die zijn aangetroffen.”
Het is nog onduidelijk of het jonge mannetje op termijn gezelschap van andere wolven krijgt. Kloosterhuis: „Ik ben geen wolvendeskundige, maar het is natuurlijk niet uitgesloten dat een vrouwtje dezelfde route volgt. Als dat gebeurt, heb je er al snel meer.”
De boswachter is niet voor of tegen de komst van de wolf. „Die is er nu eenmaal en die gaat ook niet meer weg. We moeten een manier vinden om ermee samen te leven.”