De gemeente Meppel moet alle financiële registers opentrekken om de komende drie jaar uit de klauwen van provinciaal toezicht te blijven. Het plaatje ziet er zorgelijk uit. Het is daarom niet uitgesloten dat hogere belastingen nodig zijn.
‘De cijfers van Meppel bevinden zich ruim onder het Nederlandse gemiddelde’, laat accountant BDO weten, die jaarlijks een lijst opmaakt over de financiën bij gemeenten. Op die lijst van vergelijkbaar grote gemeenten staat Meppel op nummer 134 van de 141. Meppel steeg weliswaar van 137 naar 134 en kreeg na drie zesjes nu een zeven als eindcijfer, maar de gemeente erkent de penibele situatie.
„De financiële positie van Meppel is al jaren zorgelijk”, schrijft burgemeester Korteland in een voorstel dat het college van B& W doet aan de gemeenteraad. „De reservepositie is zwak en het eigen vermogen heeft niet de omvang om grote tegenvallers op te vangen.” Meppel schreef de afgelopen jaren zwarte cijfers, maar „dat was vooral toe te schrijven aan eenmalige meevallers.”
Forse belastingverhogingen
Lukt het niet om de gemeentelijke portemonnee structureel op orde te krijgen, dan kan het zijn dat Meppel onder preventief toezicht komt te staan van de provincie, schetst Korteland. In dat geval kan extra geld uit het gemeentefonds worden aangevraagd. „Maar dat gaat eerst gepaard met forse belastingverhogingen voor inwoners.”
Burgemeester Richard Korteland. Foto: Wilbert Bijzitter
Om aan die zorgen een einde te kunnen maken, stelt het college voor om tot en met 2026 te werken aan een financieel actieplan met daarin twaalf actiepunten. „Er zullen acties moeten komen om de financiële positie duurzaam gezond te krijgen en te houden.”
Van 14,2 naar 32 miljoen euro
Het plan rust op drie uitgangspunten: weerbaarheid, stabiliteit en flexibiliteit in de jaarrekeningen. Zo wil Meppel de algemene reserves vóór 2027 aanvullen van 14,2 naar 32 miljoen euro. Op die manier heeft Meppel voldoende weerstand om tegenvallers op te kunnen vangen. Bovendien is het percentage schulden op bezittingen dan tweemaal zo klein, waardoor risico’s op rentestijgingen worden gehalveerd.
Omdat het overgrote deel van de bezittingen van Meppel (slechts 11 procent is gefinancierd met eigen vermogen) is betaald met leningen, betaalt de gemeente elk jaar 3 miljoen euro aan rente. De netto schuldquote (hoe zwaar drukken die lasten op de begroting) komt voor Meppel neer op 90 procent.
Extra schulden
Dat percentage daalt volgens Meppel tot 67 procent in 2026, maar het streven blijft een maximum van 90 procent. „Meppel heeft immers nog ambities waarvoor nu geen geld is gereserveerd. Ontwikkelingen als de vernieuwbouw van de schouwburg, de herinrichting van het gemeentehuis en het kantoor van de werf, de aanleg van de noordelijke stadsentree en de woningbouwimpuls vragen potentieel om flinke investeringen. En zoals eerder gezegd: extra investeren betekent ook weer extra schulden.”
Schouwburg Ogterop. Foto: Willem Braam
Als laatste paragraaf in het financieel actieplan wordt aangedragen welke acties kunnen bijdragen aan een structureel begrotingsevenwicht: ‘Aan de inkomstenkant is er nog de mogelijkheid om de belastingen te verhogen’. De gemeente bespreekt in een extra vergadering van de auditcommissie op 19 april het financieel actieplan.