Klaas van Dijk met Sjoerd van Ramshorst, de presentator van de kennis- en blufquiz Met het mes op tafel. Foto: MAX/Elvin Boer.
Het plezier spat ervan af als Klaas van Dijk piano speelt in het café van het populaire televisieprogramma Met het mes op tafel. Het is een setting die hem niet vreemd is. De muzikant én tandarts groeide op in hotel Van Dijk in Klazienaveen, een plek in het dorp waar iedereen en alles samen kwam.
Onderin de kast in de woonkamer van Klaas van Dijk en zijn vrouw Etty ter Steeg in Haren staat een bijzonder servies. Witte kopjes, schaaltjes en kannetjes waarop met sierlijke groene letters de woorden Restaurant Van Dijk staan geschreven.
„Behalve wat documenten en foto’s zijn dat de enige dingen die nog over zijn gebleven van het hotel van mijn ouders”, zegt Klaas van Dijk. „O nee, toch niet. Hier hebben we ook nog een asbak die is gemaakt vanwege het 50-jarig bestaan. Grappig, het telefoonnummer van toen ken ik nog steeds uit mijn hoofd.”
Klaas van Dijk met servies uit het hotel dat zijn ouders jarenlang runden in Klazienaveen. Foto: DVHN
Hotel van Dijk aan het Van Echtenskanaal NZ was jarenlang het bruisende middelpunt van Klazienaveen. De plek waar trouwerijen werden gevierd, personeelsfeesten werden gehouden en waar gymverenigingen voor een bomvolle zaal hun jaarlijkse uitvoeringen lieten zien. En dan waren er natuurlijk nog de mensen die er kwamen voor een borrel, maaltijd en/of overnachting.
„Ik kan me mijn moeder niet anders herinneren dan dat ze met een schort voor in de keuken stond”, zegt Klaas van Dijk. „Het ging de hele dag door, van vroeg tot laat. Vader was het gezicht van de zaak, zat aan de stamtafel. Ook speelde hij geregeld piano, er stonden drie piano’s in het hotel.”
Nakomertje
Jan van Dijk, de opa van Klaas, kocht het horecapand precies honderd jaar geleden. Lang beleefde hij er geen plezier aan. Drie jaar na de overname overleed hij en kwam zijn vrouw Margje van Dijk-ter Horst er met acht kinderen alleen voor te staan.
Daarmee was de tegenspoed nog niet voorbij. In 1936 brandde het gehele pand tot de grond toe af. Besloten werd tot herbouw en in 1941 was het Meeuwes, de vader van Klaas, die de zaak op naam kreeg.
Jan van Dijk en Margje van Dijk-Ter Horst met twee van hun kinderen. Het echtpaar kocht het hotelpand nabij de Dordsebrug in 1926 van Gerardus Franciscus Dillerop. Foto: Collectie familie Van Dijk
Klaas van Dijk: „Dat was ook het jaar waarin mijn vader trouwde met mijn moeder: Hennie Vorsteveld uit Nieuw-Amsterdam. Zij werkte als onderwijzeres. Maar doordat ze trouwde, moest ze haar baan opgeven. Zo ging dat toen met vrouwelijke leerkrachten. In plaats van voor de klas, belandde ze in de keuken van een hotel. Een wereld van verschil.”
Meeuwis en Hennie kregen vijf kinderen, van wie Klaas het nakomertje was. Hij werd geboren in 1959. Daarvoor zagen Marry (1942), Johan (1943), Martin (1946) en Greet (1951) al het levenslicht.
Een asbak die vanwege het vijftigjarig bestaan van Hotel Van Dijk werd gemaakt. Foto: DvhN
In de eerste jaren waarin Meeuwes en Hennie het hotel runden waren er in Klazienaveen nog twee andere hotels: Wierenga en Mazenier. In 1945 werd Wierenga verwoest bij een bombardement op de Purit-fabriek en in 1965 ging Mazenier in vlammen op.
Er kwamen geen andere hotels voor in de plaats. „Zeker na die brand werd ons hotel nog meer de plek waar het allemaal gebeurde. Had je iets groots te vieren met familie, bedrijf of vereniging, dan moest je wel naar Van Dijk.”
Dienstmeisjes
In de beginperiode, toen Klaas nog klein was, had hotel Van Dijk maar een paar kamers voor gasten. Was de vraag groter, dan sliepen de kinderen Van Dijk op de gang. Later werd het aantal hotelkamers uitgebreid tot dertien en kwam er aan de rechterkant een restaurant voor zo’n 130 personen en een grotere keuken.
Hotelhouder Meeuwes van Dijk (1918 - 1979) aan het biljart. Foto: Collectie familie Van Dijk
Hotel Van Dijk had veel te bieden. Ook nog een grote feestzaal met toneel, een biljartzaal, meerdere vergaderzalen en een slijterij. De logees waren bijna altijd mensen die in of bij Klazienaveen moesten werken. „Piloten voor gewasbesproeiing, beglazers voor de tuinbouw en mensen die klussen hadden bij fabrieken in de streek. En tussen de middag had je de rondreizende vertegenwoordigers die kwamen eten.”
Van de kinderen Van Dijk werd verwacht dat zij meehielpen en af en toe kregen ze daar wat voor. „Ons gezinsleven wás de zaak. In feite ben ik opgevoed door mezelf, de omgeving en de dienstmeisjes. Ik heb het altijd als een gegeven beschouwd. Niet van: wat heb ik het slecht of wat heb ik het goed.”
Hotel Van Dijk in Klazienaveen voor de uitbreiding van het gebouw. Foto: Collectie familie Van Dijk
Haalden de kinderen hun rijbewijs, dan kregen ze een auto. ,,Dat was ook wel handig, want dan konden we makkelijker naar het hotel komen als daar hulp nodig was.” Wat verder vast stond, was dat alle kinderen pianoles kregen en gingen studeren. „We konden allemaal goed leren. Mijn zus Greet sloeg op de lagere school twee klassen over en ik eentje.”
Klaas ging in Groningen tandheelkunde studeren en maakte daar eveneens stappen op het muzikale pad. Hij speelde er in allerlei bandjes en was later jarenlang de vaste begeleider van Paul van Vliet. Ook werkte hij mee aan de musicals Cats, Hera, Sweet Charity en Simone & Friends en schreef hij twee musicals met Seth Gaaikema.
Matpartij
Heeft Van Dijk nooit de ambitie gehad om het hotel over te nemen? ,,Nooit, geen seconde! En mijn broers en zussen ook niet. Mijn moeder heeft het ons ook altijd ten zeerste ontraden. Omdat je met zo’n bedrijf altijd moet werken. Bij ons hotel hadden we over klandizie niet te klagen, maar de winstmarges waren beperkt.”
Het gebied was ook bepaald niet welvarend. „Bij bruiloften kon het bruidspaar kiezen: consumpties per glas of per fles. Per fles was goedkoper, want dan werd via de slijterij afgerekend. Zo hielden we de kosten laag voor mensen met een smalle beurs. Niet alle feesten verliepen overigens florissant. Soms gebeurde het dat familievetes op een bruiloft ontaardden in een matpartij. Uiteraard vaak als gevolg van bovenmatig drankgebruik.”
Het echtpaar Hennie en Meeuwes van Dijk (links) met Roelie Hartman die jarenlang bij het hotel in Klazienaveen werkte. Foto: Collectie familie Van Dijk
In 1979 bleek hotelhouder Meeuwes van Dijk ongeneeslijk ziek te zijn. Hij kreeg een plek in hotelkamer drie, waar zijn kinderen om beurten bij hem waakten en ondertussen meehielpen in het hotel. Nadat Meeuwes in september dat jaar op 61-jarige leeftijd overleed, was het voor echtgenote Hennie zonneklaar: het hotel moest van de hand worden gedaan. Dat gebeurde uiteindelijk bijna twee jaar later, een stel uit Nieuw-Amsterdam nam alles over.
Hennie van Dijk ging in Emmen samenwonen met de vrijgezelle Roelie Hartman, met wie zij zo’n dertig jaar samen in het hotel had gewerkt. „Mijn moeder was toen al ziek. Enkele maanden daarna overleed ze aan de gevolgen van ALS." De nieuwe eigenaren lieten het hotel verbouwen, maar lang duurde het avontuur niet. Na enkele jaren ging de deur op slot en volgde sloop. „Nee, dat ging de familie niet aan het hart. We waren er niet meer mee bezig.”
Graf schoonmaken
Klaas van Dijk komt hooguit nog één keer per jaar in zijn geboorteplaats. „Om het graf van mijn ouders schoon te maken. Ik ben de enige van de kinderen die dit nog kan doen, de rest is inmiddels ook al overleden.”
Het overlijden van broer Martin in 2016 leidde ertoe dat Klaas bij een groot publiek een bekend gezicht werd. Martin, die fulltime muzikant was, was de vaste pianist van Met het mes op Tafel. Toen duidelijk werd dat hij ongeneeslijk ziek was, wilde hij graag dat zijn jongste broer hem in dit programma op zou volgen.
Klaas van Dijk, al bijna tien jaar de vaste pianist bij Met het mes op tafel. Foto: Max/Elvin Boer
Klaas van Dijk deed dit en kreeg er geen spijt van. Bijna tien jaar later zit de muzikale tandarts – hij werkt nog twee dagen per week in een praktijk in Gasselternijveen – er nog steeds achter de piano. „Het is een heel fijn programma om voor te werken. Het format is goed, maar ook de sfeer in de studio. Wat je ziet, is dat ook kandidaten zich heel snel op hun gemak voelen.”
Hotelier wilde Klaas van Dijk nooit worden, maar had hij er wel profijt van dat hij in een hotel opgroeide? „Ja, ik denk het toch wel. We hadden al heel snel televisie, dankzij gasten van buiten de streek sprak ik al op jonge leeftijd abn en ook leerde ik er met allerlei soorten mensen omgaan. Ik voel me niet gauw ergens ongemakkelijk.”
Etty ter Steeg, sinds 1979 de partner van Klaas knikt. „Vergeet je niet iets, Klaas? Dat je er ook leerde om heel snel te eten?” Klaas van Dijk grijnst. „Klopt! We aten nooit samen, dus dat gebeurde allemaal snel. Gelukkig heb ik dat later wel af kunnen leren.”
