Achille (100) bevrijdde Drenthe. Hij denkt nog altijd aan twee meisjes: 'Ze schreeuwden Vive la France!'

Het is helemaal niet de heldere nacht waarop werd gehoopt. De zeven mannen in het vliegtuig, dat kort daarvoor is opgestegen vanaf vliegveld Rivenhall in de Engelse county Sussex, turen naar beneden. Ze zien niks, behalve dichte grijze mist. Hun landingsdoel zullen ze waarschijnlijk niet zo precies kunnen benaderen als het plan was. ‘Omdraaien en uitstellen, of springen?’, legt de commandant de groep voor. Het antwoord is eensgezind: springen. 

Het rode lampje in het vliegtuig verandert naar groen. Go! Achille Muller is 20 als hij, als tweede van zijn eenheid, uit het vliegtuig springt. Met grote snelheid ziet hij onder zich een grijs vlak opdoemen. 

Hij weet hoe belangrijk het is om niet in het water te landen, maar ontwijken lukt niet meer. Hij vreest voor zijn vijftig kilo zware bepakking met eten voor twee dagen, munitie en zijn gloednieuwe Bren-mitrailleur. ‘Boem!’, klinkt het, in plaats van de plons die hij verwachtte. Tot zijn grote verbazing -en opluchting- blijkt Muller te zijn geland in een veld vol madeliefjes.

 

Alle soldaten van de eenheid van Muller, de stick onder aanvoering van commandant Forgeat, landen heelhuids op Drentse bodem. Het is 8 april 1945, net na middernacht. Operatie Amherst (zie kader) is begonnen. 

Mullers stick bestaat uit vijftien mannen, verdeeld over twee Stirling-vliegtuigen. Pas vier dagen eerder zijn ze op de hoogte gebracht van hun nieuwe missie: meehelpen met de bevrijding van Noord-Nederland. 

Ze hebben de kaarten van hun landingsdoel, de bosrijke omgeving van Schoonoord, uitgebreid bestudeerd. In totaal droppen 47 vliegtuigen die nacht 702 Franse parachutisten en 219 bevoorradingscontainers boven Drenthe en Zuidoost-Friesland. 

Dankzij de fluorescerende stickers die de parachutisten, para’s, op de achterkant van hun helm hebben geplakt, hervindt Muller zijn bevelvoerder Forgeat al snel. Net als drie andere kameraden. Maar van de rest ontbreekt elk spoor. 

Aan de hand van de foto’s en kaarten die ze in Engeland hebben gekregen probeert het vijftal zich te oriënteren. Muller gaat, zoals eerder afgesproken, voorop. Hij vindt het bos dat op de kaart staat en een weg. Even lijkt het erop dat ze op de bedoelde plek, bij Schoonoord, zijn geland. Maar dan: een huis. Dat staat niet op de kaart. 

Terwijl drie para’s de omgeving in de gaten houden, lopen Muller en de commandant op het huis af. De deur blijkt niet op slot. Binnen kijken een man, zijn vrouw en twee tienerdochters de twee verbijsterd aan. Muller lacht en probeert ze in het Engels uit te leggen wie ze zijn. Ze snappen er niks van. Hij stapt over op het Duits. Dat lukt wel. 

Muller voelt in zijn binnenzak en haalt het papier tevoorschijn dat ze allemaal voor vertrek hebben gekregen. Het is een brief van koningin Wilhelmina, in het Nederlands. Daarin legt ze uit wat deze Franse mannen komen doen en ze roept haar onderdanen op de para’s vooral te helpen. 

Met luide stem leest de man de tekst voor aan zijn vrouw en dochters, waarna ze het tweetal vol enthousiasme beginnen te helpen. Op de keukentafel spreiden de Fransen hun kaarten uit. De meiden leggen uit waar ze zijn, waar de Duitsers zich bevinden, waar telefoonlijnen lopen en zelfs bij welke huizen ze op hun hoede moeten zijn. Ze blijken een paar kilometer van hun oorspronkelijke doel te zijn geland, in de bossen ten zuidwesten van Schoonloo. 

 

Het vijftal besluit in de omgeving te blijven. De zware bepakking verstoppen ze in het bos en ze beginnen aan hun opdracht. De telefoon-, en elektriciteitslijnen die ze tegenkomen worden doorgeknipt en bij het krieken van de dag gaan ze naar het postkantoor in het dorp. De beambtes schrikken in eerste instantie behoorlijk, maar zodra ze begrijpen wat er aan de hand is helpen ze volop mee. 

Als de para’s na twee dagen teruggaan om de verstopte reservevoorraad eten en munitie op te halen, dreigt het mis te gaan. De voorraad is gestolen en de para’s zijn verlinkt. Er wordt op ze geschoten. Ze weten de kogels te ontwijken, maar op deze plek blijven is geen goed idee. Muller stelt voor de groep te dekken en blijft achter. Ze spreken een plek af om elkaar na de aanval te treffen. 

Muller verstopt zich achter een boom en schiet erop los, afwisselend met zijn karabijn en machinegeweer. Zo moet de vijand het idee krijgen dat er meerdere mannen in het bos verstopt zitten. Tot op de dag van vandaag ziet de Fransman hoe de blaadjes van de boom vallen als ze door een kogel zijn geraakt. Toch is hij niet bang. „Als je bang bent, ben je verloren. De man die bang is, schiet te laat.”

De tactiek lijkt te werken, het schieten stopt plotseling. Muller wacht een tijdje en begeeft zich dan, op zijn hoede, naar de afgesproken plek. Zijn kameraden zijn nergens te bekennen. Hij wacht nog een uur en besluit dan om zijn tijd te besteden aan het verkennen van ‘hun’ bos. 

Hij zoekt goede verstop- en overnachtingsplekken. Hoewel helemaal alleen is hij totaal op zijn gemak. De wandelingen met zijn vader, scoutingkampen en het schatzoeken uit zijn jeugd maken dat Muller zich prettig voelt in het bos. 

De groep waarmee hij op Drentse bodem landde vindt Muller niet meer terug. Een dag later treft hij in het bos de gevluchte para’s van de zwaar geteisterde stick ‘Simon’. Drie van hun mannen zijn omgekomen in gevecht met de Duitsers bij Westdorp. Vier parachutisten raken gewond en worden gevangengenomen. 

De overgebleven mannen zijn volledig uitgeput. Muller patrouilleert die nacht zodat ze kunnen bijslapen. Drie keer verlaat hij kort zijn plek. Bij de derde keer zijn de mannen verdwenen. Aan een boom is een briefje gespijkerd. Merci, staat erop. Verder niks. Vier dagen lang zwerft Muller vervolgens alleen door de Drentse bossen. 

Pas na een kleine week vindt hij een andere groep parachutisten. Daar sluit hij zich bij aan. Ze bevinden zich inmiddels in de omgeving van Coevorden. Rondom de bevrijde stad wemelt het van de NSB’ers en Duitsers die naar de grens vluchten. 

De para’s willen het de Duitse soldaten nog één keer moeilijk maken en ze zetten een hinderlaag op. Ze controleren de papieren van iedereen die passeert. Nederlanders mogen door, Duitsers sturen ze terug. Het is de bedoeling dat zij het leger informeren over de verblijfplek van de Franse para’s. 

Muller laat een van zijn collega’s vanuit een boom patrouilleren. Al snel ziet Mullers collega mannen met helmen aankomen. Het plan lijkt geslaagd. De groep maakt zich op voor een gevecht, maar Muller twijfelt. 

Vanuit Forbach kent hij alle Duitse legeronderdelen en de bijbehorende uniformen uit zijn hoofd. En de grijze helmen die zijn kameraad ziet horen niet bij soldaten. Ze hebben muzikanten op hen afgestuurd! 

Muller beveelt zijn kameraden, die zich links en rechts van de weg verstoppen, niet te schieten. Maar de muzikanten hebben zware wapens. Een van hen krijgt Muller in het oog. De Duitser heft zijn zware machinegeweer en schiet. Een keer, twee keer.. 

Muller buigt zijn hoofd en blijft dekking zoeken. Na het derde schot is de munitie op. Muller haalt opgelucht adem, maar ziet de muzikant terugkeren met nieuwe munitie. Hij stelt zich verdekt op en voordat de Duitser kan schieten, schiet hij. „Ik heb hem doodgeschoten. Helaas. Arme kerel, hij is voor niks gestorven. Als ze gewoon muziek hadden gemaakt, hadden ze nog geleefd.”

 

De Fransen maken zich uit de voeten. Opnieuw verstoppen ze zich in het bos. Het is inmiddels 15 april en de meeste Drentse plaatsen zijn bevrijd. Dankzij een overvliegende spitfire, die de mannen ziet en seint dat ze noordwaarts moeten lopen, volgt voor Muller en zijn vrienden dan ook eindelijk de verlossing na een loodzware week.

De Canadese bevrijders begroeten de Franse para’s hartelijk. Muller legt ze voor wat hij wil: terug naar de Nederlandse familie die hem in het begin zo goed op weg heeft geholpen. „Ik zie die twee jonge meiden nog voor me. Ze schreeuwden: Vive la France, Vive la France! Hun vader huilde. De Canadezen waren onder de indruk, het raakte hen ook.”