Volgens voedingskundige Prins is zo’n 70 tot 80% van het voedsel in de supermarkt ultrabewerkt.
Nederland moet actie ondernemen om de gezondheidsschade van ultrabewerkt voedsel te beperken. Daarvoor pleiten experts. Met voedsel als kant-en-klaarmaaltijden en ontbijtgranen heb je een behoorlijk verhoogd risico op een hartaanval of beroerte. „Je vernielt essentiële onderdelen van je lichaam.”
Mensen die het meest ultrabewerkt voedsel (ultra-processed foods) eten, hebben 24 procent meer kans op een hartaanval of beroerte, blijkt uit recent onderzoek dat op het European Society of Cardiology Congress in Amsterdam gepresenteerd is. En ze hebben 39 procent meer kans op het ontwikkelen van hoge bloeddruk. In het Verenigd Koninkrijk gaan de alarmbellen dan ook af. Voormalig voedseladviseur van de regering Henry Dimbleby vreest voor ’een vloedgolf aan schade’, meldt hij in de Daily Mail.
Voedingsdeskundige Marjanne Prins schrikt ook van de onderzoeksresultaten. „Dit onderzoek laat duidelijk zien dat ultrabewerkt voedsel niet enkel slecht is vanwege het aantal calorieën en vetten, maar ook dat het tot hele nare dingen in je lichaam leidt. Dit is echt een groot maatschappelijk probleem, want we hebben nu al niet genoeg mensen in de zorg en die belasting kan door dit slechte eetpatroon alleen maar toenemen.”
Meer calorieën, suiker, vet en zout
Bij ultrabewerkt voedsel gaat het volgens het Voedingscentrum om een categorie van producten die sterk bewerkt zijn en die per portie meer calorieën, suiker, verzadigd vet en zout bevatten dan minder bewerkte producten. Het zijn fabrieksproducten.
Je kunt bijvoorbeeld denken aan ijs, koekjes, zoete (zuivel)dranken, snoep, chocolade, gebak, pizza, gezoete ontbijtgranen, hartige snacks, chips en kant-en-klaarmaaltijden.
Onherkenbare ingrediënten
Prins stelt dat je ze eenvoudig kunt herkennen. „Zitten er meer dan vijf ingrediënten in en herken je ze niet uit het keukenkastje, dan kun je ervan uitgaan dat het om ultrabewerkt voedsel gaat.”
Het Voedingscentrum signaleert dat het vaak zo bedacht is dat we er makkelijk te veel van eten. „Het wordt verkocht in een aantrekkelijke verpakking, en is overal te krijgen.”
Dat beaamt Prins. Volgens haar is doorgaans zo’n 70 tot 80 procent van het voedsel in de supermarkt ultrabewerkt en loopt dat aandeel zelfs tot 90 procent op als je kijkt naar voedsel dat in de aanbieding is. „Er is dan voor mensen geen ontkomen meer aan.”
Snel weer honger
Ze vindt dat zeer kwalijk. „Als je een dieselauto hebt, gooi je daar toch ook geen benzine in?! Dat is in feite wat je doet met dit soort eten. De gezonde ingrediënten zijn eruit gehaald en de producten worden aangevuld met ongezonde smaakstoffen. Daarbij wordt het niet veel meer dan een snelle vulling en heb je weer snel honger. En daardoor ga je alleen maar meer eten. Tegelijkertijd krijg je te weinig substantieels binnen, waardoor de goede bacteriën in je maag- en darmstelsel niet aan de slag gaan. Dat kan uiteindelijk leiden tot ontstekingsreacties in de darmen. Op de lange termijn verniel je essentiële onderdelen van je lichaam.”
De voedingsmiddelen bevatten vaak weinig vezels en missen de voedingsstoffen van verse producten, zoals verse groenten en fruit en zelfgebakken brood, stelt het Voedingscentrum.
Maar bewerkt voedsel is niet áltijd ongezond. „Sommige producten die deel uitmaken van een gezond voedingspatroon, en dus in de Schijf van Vijf vallen, zijn bewerkt, zoals volkorenbrood uit de supermarkt of halvarine”, stelt het Voedingscentrum. „Deze producten hebben bewezen gezondheidsvoordelen.”