Arend van Wijngaarden is parlementair verslaggever van Dagblad van het Noorden Foto: Marcel Jurian de Jong
De aardbeving bij Assen maakt duidelijk dat de schaderegeling voor gasvelden buiten Groningen ruimer moet. Nederland zal er aan moeten wennen: gaswinning is niet gratis.
De glazen rinkelden in de kast en tal van huizen vertonen scheuren die er eerder niet waren. Een deel van Assen en ruime omgeving is in de nacht van vrijdag op zaterdag opgeschrikt door de zwaarste aardbeving in het gebied sinds vele jaren.
We weten al langer dat niet alleen het nu gesloten grote Groningen-gasveld leidt tot bevingen, ook de winning uit kleine velden kan tot scheuren in huizen leiden. Ook jaren nadat een gasveld gesloten is.
Er zijn al meer dan honderd meldingen gedaan bij de Commissie Mijnbouwschade en dat aantal zal vast nog oplopen de komende weken. De burgemeesters van getroffen gemeenten en provincie Drenthe hebben meteen laten weten dat de afhandeling van de schade dit keer anders moet. Milder en menselijker, woorden die we eerder ook hoorden na de parlementaire enquête over Groningen.
Het punt is dat er wel een nette regeling is gekomen voor de aardbevingen als gevolg van het grote Groningen-veld, maar dat er nog niet zo’n goede regeling is voor de gevolgen van de winning uit de vele kleine velden, in Drenthe, Friesland, delen van Groningen en de rest van het land.
De Commissie Mijnbouwschade regelt die schades van kleine velden en die commissie kent veel minder schadevergoedingen toe en doet veel moeilijker. Dat is dus niet langer vol te houden. Zeker niet als er de komende tijd extra gas gewonnen gaat worden uit de kleine velden, waartoe het kabinet-Jetten besloten heeft.
Partijen die nu in het kabinet zitten hebben beloftes gedaan aan hun kiezers, dat er uiterst terughoudend gewonnen gaat worden, dat de omgeving er meer van moet profiteren en dat de schade netjes geregeld wordt. Het vorige kabinet heeft ook al beloofd de schaderegeling opnieuw te bekijken.
Dat het ingewikkeld is, mag ook duidelijk zijn. Er zijn nog veel meer plannen om in de bodem te wroeten de komende jaren. Opslag van waterstof in zoutkoepels, allerlei plannen voor geothermie. Er wordt verder gesproken met Limburg over oude schade daar. In Duitsland wordt al gesproken over beginnen met fracking, schaliegas. Er is gezien de geopolitieke situatie een grote druk om meer gas te winnen.
Een ding is daarbij duidelijk. Mijnbouw heeft gevolgen voor de omgeving. Gaswinning is niet gratis.